donderdag 24 maart 2016

" Melktert en poep" !

In Zuid-Afrika grijpt men elke gelegenheid aan om er een nationale feestdag bij te verzinnen. Mooie voorbeelden zijn de nationale "Braai-dag" en - taarten bakken is ín - ook een nationale "Melktert-dag", die vorige week gevierd werd. Een melktert is een eenvoudige taart met een vanille-pudding-achtige laag afgewerkt met kaneel op een dunne taartbodem . 
Eenvoudig, maar erg lekker en populair. Overal verkrijgbaar zoals appeltaart in Nederland. Zaten we vorige week 's avonds met koffie en een flinke punt melktert gezellig op de bank naar het Nederlands nieuws op de BVN-zender te kijken, moet Annechien tijdens het journaal zonodig de lekkere smaak van de taartjes behoorlijk bederven door aan te kondigen, dat er in Nederland een zogenaamde "poep-dag" ingesteld is. Zelfs een poep-quiz maakt er deel van uit en statistieken als: 87% van de mensen poept het liefst 's ochtends, waarbij vrouwen dat in 2-3 minuten voor elkaar krijgen en mannen daar meer dan 4 minuten mee bezig zijn. Ook vindt 59% van de mannen het geen probleem om te poepen op een toilet van iemand anders. 71% van de vrouwen voelt zich daar niet erg op haar "gemak". Wél eensgezind zijn man en vrouw over het bekijken van het resultaat. Bijna 100% bekijkt het geproduceerde eindprodukt. 

Nou, als wij de keuze hebben tussen een melktertdag of een poepdag, weten wij het wel. Dan blijven wij nog wel een tijdje in dit land. Er is trouwens nog een andere reden om te wonen in Zuid-Afrika: "Gobankingrates" heeft een ranglijst van landen opgesteld in volgorde van goedkoop tot duur om als gepensioneerde te leven en Zuid-Afrika komt er bij dit onderzoek uit als het goedkoopste land. 
Hoewel dat voor ons nooit het belangrijkste criterium was bij onze keuze voor Zuid-Afrika, weten we het nú heel zeker: Wij verruilen het "melktertland" beslist niet voor het "poepland" !

Tenslotte:
Zuid-Afrika had van 16 t/m 18 maart "hoog bezoek". Maar geen bezoek om blij mee te zijn. De mensen van kredietbeoordelaar "Moody's" bekijken momenteel welke status Zuid-Afrika heeft en de vooruitzichten zijn ronduit slecht. Het land zou wel eens een beoordeling tot "rommelstatus" kunnen krijgen. Dat betekent een twijfelachtige terugbetaalcapaciteit van leningen en terugtrekkende investeerders, wat weer leidt tot nóg duurder geld lenen op de kapitaalmarkt. Binnen de regering, die nooit verlegen is om luidkeels te reageren, is men momenteel doodstil en wacht angstvallig af. De enige hoop is Pravin Gordhan, de capabele minister van Financiën. In hem heeft men veel vertrouwen, dat hij het beleid van de regering enigszins kan keren !


Zuid-Afrikaans woordenboek:

jy kan 'n muis hoor poep  =  je kunt een speld horen vallen

donderdag 17 maart 2016

Poppieprojek !

Zoals vorige week aangekondigd,publiceren wij hier het aansprekend verhaal, wat Margreet Spoelstra een aantal jaren geleden schreef bij een nogal heftige opvoering van een poppenkastspel als deel van een Poppieproject.
November in Zuid-Afrika. Ik versta  er niets van, want de taal is Zulu. Zwarte poppen in een poppenkast en 46 zwarte kinderen op de grond ervoor. Achterin het zaaltje zitten op stoelen een paar "witmense", die proberen te begrijpen wat er gebeurt. Gelukkig is het poppenkast en die taal is wel te volgen. 
Scene 1:Een grote pop, onmiskenbaar een man, spreekt bezwerend tegen een klein popje. Geeft het een snoepje in een glinsterend papiertje en steekt zijn hand uit. Het kleintje - een meisje - legt haar hand erin en samen verdwijnen ze achter de gordijntjes van de kast. Op de grond wordt wat gegiecheld en geduwd en dan is het weer stil. 
Scene 2: Met dezelfde grote pop en een ander kleintje, een jongetje. Hetzelfde ritueel en samen verdwijnen ze. Op de grond is het steeds stiller geworden. Een paar kinderen hebben zich omgedraaid en zitten nu met hun rug naar de poppenkast.
PAUZE
Buiten, in de schaduw van een grote boom, krijgen de kinderen limonade. Een flesje met een rietje. Stralende ogen en als de flesjes ingeleverd zijn, worden de gekleurde rietjes zorgvuldig bekeken, geruild en bewaard, want speelgoed is speelgoed en alles is speelgoed. Het tweede deel van de poppenkast begint. 
Scene 3:De grote pop, een kleine en de helft van het ritueel. Na het snoepje aarzelt de kleine pop bij het aanpakken van de hand en zet een stap achteruit. De bezwerende stem wordt nadrukkelijker, paait, maar het kind schudt voorzichtig van nee en begint te huilen. Dan wordt het bij de arm gepakt en meegetrokken naar achter het gordijn. De kinderen op de grond zitten doodstil.
Scene 4: Opnieuw de helft van het ritueel. Dan schudt de kleine pop weer van nee, kijkt de grote recht aan en zegt het hardop: nee,nee,nee. De grote komt een stap dichterbij. De kleine roept NEE en vraagt de kinderen op de grond dat ook te zeggen. Er komt beweging op de grond. Sommige kinderen staan op en roepen: nee,nee.NEE. De grote pop kijkt het zaaltje in en houdt een zak met snoepjes op. Biedt ze aan, smeekt en vleit, maar de kinderen gaan steeds harder roepen: NEE !
Dan druipt de man af en verdwijnt alleen achter het gordijn. De kleine pop klapt in haar handen en de kinderen beginnen mee te klappen en samen zingen ze een vrolijk klinkend liedje. 
De gordijntjes gaan dicht en de kinderen krijgen een sinaasappel, waar ze even later buiten mee voetballen. Het mag !

Tenslotte:
Op 9 maart 2011 arriveerden wij - met onze honden - hier in Zuid-Afrika. We verbleven even bij Wim en Rita op Mallowdeen gardens en verhuisden al snel naar Badstraat 10 in Montagu en 2 maanden later konden we al ons huidige huis betrekken.
Vijf jaar al hier en nog geen dag spijt gehad van ons besluit om Nederland vaarwel te zeggen. Als we nu op korte termijn onze vaste verblijfsvergunning krijgen, staat niets een lang verblijf in dit bijzondere land meer in de weg !

Zuid-Afrikaans woordenboek:

goedjies oorbring  =  spullen verhuizen

donderdag 10 maart 2016

" Waar is de uitgang ? "


                               
Dat vragen nogal wat Zuid-Afrikaanse onderwijzers zich af. Angie Motshekga, minister van Onderwijs, maakt zich grote zorgen over de uitstroom van leerkrachten in het basisonderwijs. In 2015 zegden bijna 5000 onderwijzers en onderwijzeressen hun baan op en dat is niet zomaar een incidentele zaak, want sinds 2011 zijn dat er al ruim 30.000. Kenners van het onderwijs geven de volgende redenen op waaróm leerkrachten in flinke aantallen hun beroep voor goed vaarwel zeggen:
1. "Swak dissipline van leerders in die klas knak onderwysers". "By probleme kies die departement altyd die kant van die kind en sy ouers".
2. Vanweê vernuwings moet hulle baie administrasie doen". "Hulle moet allerhand vorms invul en verslaê skryf". "Die administrasie vat te veel lestyd weg".
3. Inspekteurs en amptenare met min onderwyservarings dwing onderwysers om les te gee op         maniere,  waar hulle nie lief vir is nie".
4. "Amper niemand haal werkend die aftree-leeftyd van 65 jare nie". "As hulle die beroep verlaat, verloor die onderwys ongelooflike kennis en ervaring".
Voor Nederlandse leerkrachten moeten dit heel herkenbare zaken zijn. Al jaren klagen zij ook over leerling-gedrag, klagende ouders,werkdruk, te veel administratie en te veel en te snel doorgevoerde vernieuwingen. En toch zeggen diezelfde leerkrachten, dat zij het mooiste beroep hebben en de leerlingen niet willen missen !

Over Sanja's poppieproject schreven we al vaker. Elke poging om kindermisbruik te keren, is méér dan welkom en het is een goede zaak, dat er steeds meer initiatieven komen op dit terrein. Vorige week had Sanja een heel bijzonder contact. Leo's tante Joke stuurde Sanja persoonlijk een heel lieve brief om me te bemoedigen en te vertellen over haar ervaringen met hulpverlening (in Nederland). Tante Joke stuurde ook een gedicht mee,wat gepubliceerd was in "de Roerom",een Brabants (alternatief) Bisdomblad. Het gedicht was geschreven door Margreet Spoelstra, een kennis van Sanja uit Deurne, en ging over een Poppie-project, wat zij in 1999 aanschouwde tijdens een vakantie in Zuid-Afrika. Nu wist Sanja, dat andere kennissen uit Deurne, die hier vorig jaar op bezoek waren, Margreet Spoelstra ook kennen en Sanja vroeg om Margreet met haar in contact te brengen. Inmiddels bleek tante Joke dit ook al gedaan te hebben. Sanja ontving daarop van Margreet een leuke mail en daarna werd het nóg interessanter, want Margreet is met man en vrienden momenteel op vakantie in Zuid-Afrika en woensdag kwamen zij vanuit Stellenbosch bij ons op bezoek.
Natuurlijk vond er een uitwisseling van ervaringen plaats met wederzijds heel veel punten van herkenning. Margreet en haar man Gerard, blijken ook nog kennissen te zijn van dominee Kobus en zijn vrouw, die vorig jaar bij ons gelogeerd hebben vanwege de zendingsweek en van de Kaapse Uitreik, waar Sanja ook aan heeft deelgenomen. Kun je dit nog toeval noemen? Wat is de wereld soms klein. Het gedicht van Margreet vinden wij dusdanig aangrijpend, dat het volgende week integraal in onze blog komt te staan !

Zuid-Afrikaans woordenboek: 

klaskamer  =  klaslokaal

donderdag 3 maart 2016

" Suikerbelasting ! "


 Dat het economisch niet meezit in Zuid-Afrika is genoegzaam bekend. Daarom keek iedereen reikhalzend uit naar de bekendmaking van de begrotingsplannen voor 2016 van de nieuwe minister van Financiën, Pravin Gordhan. De grootste bezuiniging gebeurt op het terrein van de ministeries zelf. 20.000 Ambtenaren zijn al wegbezuinigd en nog eens zo'n zelfde aantal verdwijnt dit jaar. Goed voor een bezuiniging van 31 miljard voor de komende 3 jaar. De gewone man wordt behoorlijk gespaard. Géén verwachte BTW-verhoging (die blijft vooralsnog 14%) . Wél de bekende en voor de hand liggende prijsverhogingen  van sigaretten en drank (hier "sondebelasting" genoemd) en brandstof natuurlijk. Een bijzondere en nieuwe belasting is de z.g. "suikerbelasting". De bevolking leeft erg ongezond en daarom komen er heffingen tot 10% op frisdrank, chocolade, pindakaas,vruchtendranken, enz.
Het doel is tweeledig: het levert geld op en het leidt hopelijk tot een verandering van de leefwijze. Ook al vallen de bezuinigingen en de prijsverhogingen enigszins mee, de gemiddelde en de arme Afrikaan zal het echt wel voelen in zijn  portemonnee. Met ons Nederlands pensioen en AOW, betaald in Euro's, zijn wij erg bevoorrecht en hebben wij eigenlijk niets  te vrezen. Mijn grootste probleem is het feit, dat sigaren 7% duurder worden. Maar in het kader van gezonder leven............!

In de blog van 4 februari schreef ik over de renovatie van de weg door de prachtige Cogmanskloof. Die werkzaamheden verlopen momenteel  zeer voorspoedig. Meerdere bruggen moeten verbreed worden en daarvoor moeten nieuwe, zwaar uitgevoerde funderingen gebouwd worden.
De gevaarlijkste bocht wordt op dit moment aangepakt en om die bocht te verbeteren, wordt 2x per week met dynamiet een in de weg staande rots weggeblazen. In Montagu zélf ligt de Langstraat, de doorgaande weg, helemaal open.
Op veel plaatsen zijn machtige wegenbouwmachines van aannemer Basil Read bezig met het verwijderen van oud asfalt, het aan- en afvoeren en verplaatsen van zand. Kortom, de opknapbeurt gaat nu als een speer. Alleen duurt nu de rit van en naar Montagu minstens 20 minuten langer vanwege meerdere stop'n go's. Vier maanden van werkzaamheden zijn nu voorbij. Als de planners hun werk goed gedaan hebben,zijn er nog 32 maanden te gaan !

Tenslotte:
Dat een zware crimineel ons huisnummer 4 met bruut geweld van onze toegangspoort heeft gerukt en meegenomen heeft, heb ik vorige week al gemeld. We hebben maar geen aangifte gedaan bij de politie, want die heeft het al druk genoeg met andere zaken. Nee, ik ben maar naar een doe-het-zelfzaak in Robertson gereden en die bleek een ruime keuze te hebben in cijfers, maar het juiste model en de juiste grootte en kleur hadden ze niet. Wat restte, was een nogal frivool model in het zwart en het is van plastic. Weggehaald zal het daardoor wel niet worden óf het zou moeten gebeuren door een schoonheidscommissie, die wellicht niet écht enthousiast is over het eindresultaat. De kosten vielen alleszins mee: slechts Rand 17,00 (= 1€). Het potje verf, dat Sanja kocht om de letter dezelfde kleur te geven als de bijbehorende A , kostte overigens Rand 102,00  !

Zuid-Afrikaans woordenboek:

selfdoenwinkel  =  doe-het-zelf-zaak

donderdag 25 februari 2016

"Lange haren, baarden en plakplaatjes! "

Normaal gesproken is Montagu een rustig - zeg maar gerust  érg rustig - dorp, maar ieder jaar - en dat al 10 jaar op een rij - wordt die rust gedurende 3 dagen ernstig verstoord door een grote groep van meer dan 500 Harley-rijders, die vanuit het hele land de "Route 62 Rally" rijden. 
Zij verblijven in het nabij gelegen Avalon Springs Resort, waar zij zich vermaken met datgene, wat Harley-rijders goed kunnen : veel spelletjes, veel eten en nog veel meer drinken. Maar het moet gezegd: zij gedragen zich over het algemeen keurig in het dorp. De eigenaren van restaurants en winkels hoor je niet klagen, want er wordt zoveel geld gespendeerd, dat alle geldautomaten in dit weekend een leveringsprobleem hebben. Bovendien brengen deze "ruige ballen met een klein hartje" speelgoed mee voor de arme kinderen van Ashbury en doneren tienduizenden Randen aan enkele plaatselijke instellingen, waaronder het bejaardenhuis.
Klaagt er dan niemand ? Ja, toch wel. Eén ouder iemand vindt deze groep dusdanig lastig, dat hij een ingezonden brief in de "Montagu-Mail" plaatste. Maar hij lijkt de enige te zijn en veel bijval kreeg hij gelukkig niet. De meeste mensen zien deze Harley-rijders, die enig leven in ons dorp brengen, heel graag komen !

Wanneer jullie deze blog lezen, zitten Sanja's ouders hoog en (waarschijnlijk niet) droog in hun Ermelose appartement. Zij hebben de aangename zomer in Zuid-Afrika weer geruild voor de winterkou en vooral de nattigheid in Nederland.  De zes weken zijn - ook voor ons - voorbij gevlogen en waren een mooie afwisseling van "zalig niets doen" bij erg hoge temperaturen en op andere momenten van lekker actief bezig zijn. Vooral onze naaimachine heeft het moeten ontgelden vanwege de tomeloze inzet van Sanja's ouders om ons huis van fraaie nieuwe gordijnen te voorzien. Ook Sanja's Samsung tablet kende zware dagen, want er was een voortdurende strijd wie het spelletje Wordfeud (een soort Scrabble) mocht spelen. Het heeft er uiteindelijk toe geleid, dat we voor Sanja's moeder ook maar een tablet geregeld hebben.
Maar er werden ook toeristische trips gemaakt en vorige week donderdag leidde een driedaagse trip van Sanja en haar ouders van Montagu via Tulbagh en Gouda naar Riebeek-Kasteel en Riebeek-West om uiteindelijk in Paternoster te arriveren.
Deze keer geen "Ma Flodder-onderkomen", maar een comfortabel huisje in dit vroegere vissersdorpje, waar nu veel vakantiewoningen voor vermogende Kapenaars en Jo'burgers gebouwd worden. Met een wandeling door het oude deel van dit dorp en enkele strandwandelingen kwam er een einde aan deze trip. Bijna tijd om de koffers te pakken en  "Huis toe" te gaan !

Tenslotte:

Gelukkig valt het met de criminaliteit in Montagu nogal mee en in onze wijk Montagu-Suid gebeurt maar zelden iets van dien aard. Maar nu zijn wij toch het slachtoffer geworden van een ernstig misdrijf: ons huisnummer 4 is gestolen. Wreed van de muur gesloopt, waardoor de bijbehorende A eenzaam en alleen achterbleef. Sanja's moeder heeft  vorig jaar het ijzeren cijfer 4 een koperen kleurtje gegeven en waarschijnlijk heeft de dief gedacht een waardevol stukje metaal te jatten. De opbrengst zal hem tegenvallen en wij zullen op zoek moeten naar een nieuw maatje voor de achtergebleven A !


Zuid-Afrikaans woordenboek:

oumenswoonstel  =  bejaardenwoning

donderdag 18 februari 2016

"Op herhaling "

Na ons plezierig verlopen koperen huwelijksfeestje, trakteerden we ons zelf op een driedaags vakantieverblijf in Simonstown, een plaats in het zuid-oosten van het Kaaps schiereiland. Het was al weer tien jaar geleden, dat we in deze omgeving waren en dus werd het eens tijd om op herhaling te gaan.
De eerste dag brachten we door in Simonstown zelf en we bezochten de pinguin-kolonie bij Boulders' beach. Omdat we maar een klein eindje verwijderd waren van Kaap die goeie Hoop, wilden we die plek natuurlijk ook even bezoeken.
                                     
De tweede dag begon met een wandeling door Mainstreet met fraaie monumentale gebouwen. Vanaf de kade konden we het scheepvaartverkeer in de haven van deze legerplaats bekijken, waarbij zelfs een heuse onderzeeër te zien was.
Ook bezochten we het Marine-museum met een indrukwekkende hoeveelheid historische voorwerpen. Tenslotte bezochten we Jubilee-square, een pleintje met het standbeeld van de hond "Just Nuisance".

Deze Deense dog leefde van 1940 tot 1944 tussen de mariniers ten tijde van de Tweede Wereldoorlog en was een echte steun en toeverlaat voor de vaak eenzame en in angst levende jonge soldaten.
Onze derde en laatste dag begon met een fraaie tocht via Houtbaai, Chapmans' Peak en Constantia naar the V&A Waterfront.

Hier bezochten we het totaal gerenoveerde "Two Oceans Aquarium". Prachtig, zoals men deze trekpleister gerenoveerd heeft. Een indrukwekkend slot van een korte vakantie !

Tenslotte:
Het aantal klassieke voertuigen is in dit land veel groter dan ik - tot vorig jaar - gedacht heb. In George, een leuke plaats ongeveer 250 km oostelijk van Montagu waren 900 auto's, motoren en landbouwtrekkers uit lang vervlogen tijden opgesteld op 3 grote sportterreinen van de plaatselijke middelbare school. Véél motoren waren er niet, maar wél een 305cc Honda.

Zo'n exemplaar had ik zelf in 1969 en het was leuk om die hier als klassieker aan te treffen. Ik realiseer me dan, dat ik ook al aardig op weg ben een klassieker te worden.Opvallend was ook het grote aantal zéér oude automobielen. Diverse T-Fordjes, die ondertussen de leeftijd van 100 jaar ruimschoots bereikt hebben. De rit van in totaal bijna 600 km had ik er graag voor over !

Zuid-Afrikaans woordenboek:

suiping  =  drinkplaats voor dieren

donderdag 11 februari 2016

"Blijven lachen !"

Op 5 Februari 1991 was het koud in Nederland.Zéér koud. De temperatuur daalde die dag tot 13° onder nul en een ijzige wind zorgde voor een gevoelstemperatuur, die nóg heel wat lager leek dan hij tóch al was. Dat weet ik nog precies, want het was de dag, waarop Sanja en ik elkaar het jawoord gaven in de Bethlehemkerk in Helmond en daarna in de monumentale trouwzaal van het kasteel-raadhuis van Geldrop. "Blijven lachen" herhaalde de fotograaf, Peter van Hout, bij het maken van de huwelijksfoto's in de fraaie kasteeltuin. Gelukkig was de koude van korte duur, want 24 uur later wandelden wij op het strand van het eiland Bonaire bij een temperatuur van 27 graden.
Dat was vorige week vrijdag precies 25 jaar geleden en dat hebben we zondag - samen met een deel van de familie en Nederlandse en Afrikaanse vrienden - gevierd met een koffietafel bij de Kloofpadstal. Jammer genoeg kon niet de hele familie aanwezig zijn. Daarvoor is de afstand iets te groot. Bovendien is een 25 jarig huwelijksfeest nu ook weer niet zo uitzonderlijk. Veertig, vijftig of zelfs zestig jaar, dát zijn de échte volhouders. Maar in een tijd, waarin 1 op de 3 huwelijken sneuvelt, vinden wij 25 jaar al heel mooi en zeker een feestje waard, Heel hartelijk dank voor de felicitaties, die wij via de post, E-mail en Facebook mochten ontvangen !

Tijdens de trip  naar kunstenaarsdorpje Greyton, zijn de artistieke aspiraties bij Sanja's moeder blijkbaar weer naar boven gekomen. In één van de vele kleine winkeltjes kocht zij een flinke voorraad plakkaatverf en "thuis" gekomen, moest ik 3 door de zon verbleekte canvas-schilderingen van de schuttingmuur halen.
                                                 
Schoonma trok zich 2 dagen terug in haar tijdelijke atelier, liet de inspiratie tot haar komen en veranderde de wat verfletste Barnevelders in een paar kleurrijke kippen  van een tot nu toe totaal onbekend ras. Na dit succesvolle restauratie-project was de kunstenares niet meer te stoppen en project 2: het bijna kleurloos geworden roodborstje had een dag later zijn eertijds prachtige oranje verenpakket weer helemaal terug. Tijd voor project 3: de bijna uitgebloeide geraniums beleefden een tweede bloei, wat nogal uitzonderlijk is voor deze plantensoort.
Tja....méér schilderingen hebben we niet en daardoor zit schoonma een beetje verveeld rond te kijken, speelt het tablet-spelletje Wordfeud,  maar voor een kunstenares van dit niveau is dit natuurlijk weinig bevredigend. Wél zou ze eigenlijk best kunnen beginnen aan een 30-tal deuren en raamkozijnen, die ook enigszins verweerd zijn door de zon. Maar ik neem aan, dat zij voor zo'n project haar neus ophaalt. Ik heb zo'n vermoeden, dat ik dát project de komende tijd  zélf uit moet voeren. Zonder inspiratie, maar mét transpiratie !

Tenslotte:
Tienerzwangerschappen zijn hier een groot probleem. Meer dan een kwart van de meisjes heeft bij het verlaten van de middelbare school al één of zelfs meer kinderen. De vader is bijna altijd "vliegenberg" en verder studeren wordt  onmogelijk door een groot gebrek aan geld. Burgemeester Dudu Mazibuko van de gemeente Uthukela heeft nu een studiebeurs beschikbaar gesteld voor 16 meisjes, die maagd zijn en blijven gedurende hun totale studietijd. Elke vakantie moeten deze meisjes een test ondergaan om aan te tonen, dat zij niet sexueel actief geweest zijn. Wie in de fout gegaan is, verliest de studiebeurs. "Die doel is om jong meisies aan te moedig om hul onskuld te behou en eerder op hul studie te fokus", zegt de burgemeester ! (voor alle duidelijkheid: de test wordt niet door de burgemeester gedaan!)


Zuid-Afrikaans woordenboek:




skeeftrap  =  in de fout gaan