donderdag 26 juni 2014

Op de hoogte blijven !


Taal heeft altijd mijn belangstelling gehad en ik had het idee, dat ik steeds aardig op de hoogte was van de nieuwste ontwikkelingen. Maar ik moet nu toch constateren, dat het moeilijk is om bij de tijd te blijven wat betreft de laatste uitbreidingen. Mijn uitgangspunt is steeds: Als het in de "Dikke van Dale" staat, is het een legitiem onderdeel van de Nederlandse taal. Selfie (fotografisch zelfportret) kende ik sinds kort. Maar wat te denken van wazzup? (what's up?  =  wat is er?) en phablet (samentrekking van phone + tablet). Ze staan echt met nog een flink aantal andere woorden in de nieuwste woordenlijst van de "Dikke van Dale". De vreemde woorden, die het spelletje Wordfeud accepteert, tel ik even niet mee. Net  zo min als de uitvindsels, die schoonma nog wel eens produceert bij een ouderwets spelletje Scrabble!

  


In het Eindhovens Dagblad kwam ik het woord "smidsy" tegen. Nooit van gehoord, maar als rechtgeaard motor-rijder regelmatig mee geconfronteerd. "Sorry Mate I  Didn't See You ".

                                      
Een verontschuldiging, die geuit wordt wanneer iemand in het verkeer een andere weggebruiker (vaak een motor-rijder) over het hoofd heeft gezien. Met ernstige en regelmatig zelfs fatale gevolgen.
SMIDSY, het zal maar op je grafsteen staan!

President Jacob Zuma is ziek. Bij allerlei gelegenheden laat hij zich vervangen door zijn adjunct Cyril Ramaphosa. Bij de Staatsrede, die hij vorige week uitsprak, kon hij amper op zijn benen blijven staan.


 Zijn plannen voor de komende regeringsperiode waren erg vaag. Dit keer was er geen inspirerende taal van hem te horen. Veel algemeenheden en helemaal geen stoere taal. Officieel is hij met ziekteverlof vanwege oververmoeidheid na een inspannende verkiezingstrijd. Maar is dat de werkelijke reden? Zuma heeft ongelooflijk veel kritiek over zich heen gekregen: 700 klachten van corruptie, slecht regeringsbeleid, vriendjespolitiek, het mijnschandaal Marikana en Zuma's luxe huizencomplex N'Kandla, om er maar enkele te noemen. Ook binnen zijn partij, de ANC, is verdeeldheid over de houdbaarheid van Zuma als president en als partijleider van de ANC. Er wordt beweerd, dat er een verborgen agenda achter het ziekteverlof steekt. De houdbaarheidsdatum van Jacob Zuma zou wel eens verstreken kunnen zijn!

Tenslotte:
De houdbaarheidsdatum van Sanja's vakantie in Nederland is óók bijna verstreken.                                    
Aanstaande maandag vliegt zij weer terug om - als alles volgens de planning verloopt - 's avonds om 21.35 uur in Kaapstad te landen.

Geniet er nog maar even van, want wij beleven hier momenteel de koudste dagen die de West-Kaap sinds lang beleeft!


Zuid-Afrikaans woordenboek:
bierblikpraatjies  =  stoere taal

woensdag 18 juni 2014

"Een lange weg te gaan....!"

Nelson Mandela sprak deze gevleugelde woorden in 1994. Ook ik denk momenteel aan die beroemde zin. Wij hebben een mooi, groot, wit geschilderd huis, maar het wit is op veel plaatsen niet meer zo mooi. 


Dat betekent, dat er de komende maanden flink geschilderd moet worden, vóórdat de zomer aanbreekt en de temperatuur zo hoog oploopt,dat schilderen niet meer mogelijk is. Nelson Mandela en ik hebben dus een lange weg te gaan met dit verschil, dat Mandela zijn huis niet zelf hoefde te schilderen!

Sanja krijgt er maar niet genoeg van. Wekelijks rent zij met de camera naar de boom in onze zij-tuin, waar het uilenpaar sinds een paar maanden huist. 

                                       

Zaten ze voorheen op ons dak, nu verkiezen zij een plaats in een grote Karee-bunger, een soort lindeboom. Sanja heeft al wel 30 foto's van de familie Uil, maar iedere keer denkt ze, dat er weer een mooiere foto te maken is. En het moet gezegd: de uilen zijn echte fotomodellen!

Ìn Nederland is een geval van ( open ) TBC gelukkig een zeldzaamheid. Als er al een geval is, dan is dat nieuws, dat de media haalt.
In Zuid-Afrika ligt dat - helaas - heel anders. Vorige week begon een krantenartikel als volgt:
" Suid-Afrika moet nou tuberkulose tot een gesondheidsnoodtoestand verklaar en 'n plan beraam om die 1400 nuwe infeksies per dag dringend te stuit".
TB is hier doodsoorzaak nummer één. Twintig procent van alle natuurlijke sterfgevallen is als gevolg van deze ziekte. De ontwikkeling van deze ziekte houdt nauw verband met omgevingsfactoren als gebrekkige huisvesting, slechte en onregelmatige voeding, tabaksrook en andere giftige stoffen. Veel patiënten wonen ver van behandelcentra en nemen hun medicijnen lang niet altijd in. 


En de behandeling is niet eenvoudig: twee jaar lang (14.600) pillen slikken en zes maanden lang elke dag een pijnlijke injectie krijgen , is niet eenvoudig vol te houden en velen nemen niet regelmatig hun medicijnen o.a. vanwege de vervelende bijwerkingen. Bovendien raken bacteriën immuun voor de medicijnen en dat betekent, dat 40 % van deze patiënten komt te overlijden. Met recht kan - ondanks enorme inspanningen van de overheid - van een echte noodtoestand gesproken worden.

Tenslotte:
Het WK-voetbal is begonnen, maar voetbal leeft hier niet echt. Rugby en cricket zijn hier de populaire sporten, die dagelijks veel aandacht krijgen in de media. Voetbal ( hier spreekt men van sokker) is een sport, die voornamelijk door kleurlingen gespeeld wordt en dan ook nog maar mondjesmaat. 

                                   

Wat schaapachtig wordt er gekeken naar de Nederlandse oranje-gekte ( en tegenwoordig ook de Belgische rood-geel-zwarte gekte), maar het pak slaag wat Oranje de Spanjaarden heeft gegeven, heeft ook hier in niet-sokkerland indruk gemaakt. Maar dat duurt maar even, want gauw gaat men weer over tot de orde van de dag: kijken naar rugby en cricket!

Zuid-Afrikaans woordenboek:
kafferpak kry  =  een zware nederlaag lijden.







donderdag 12 juni 2014

't is koud aan de overkant !


                                             
Terwijl in Nederland de zomer in aantocht is, loopt bij ons de herfst op een eindje en gaan we de winter in. Geen Nederlandse temperaturen hier. Temperaturen onder nul zijn hier "seltsaam as hoendertande". Een elfstedentocht hoef je hier echt niet te verwachten. De temperaturen dalen zelden onder de 3 graden en overdag hebben we meestal wel zonnige dagen met temperaturen tussen de 16° en 24°. Maar op de ons omringende bergen zagen we de afgelopen dagen sneeuw op de toppen. Geen dikke lagen, maar voor Zuid-Afrikaanse mensen toch wél bijzonder.
                                        
              

Wij steken de kachel aan, maar de mensen in de "informele nederzettingen" - zoals men hier de verzamelingen hutjes van golfplaten en planken noemt - zijn de komende drie maanden niet te benijden. De hutjes hebben geen isolatie, geen kachel, geen warm water. Kortom, het is zwaar behelpen.

Wij wonen hier midden in het Zuid-Afrikaans wijngebied en dat betekent, dat er regelmatig wijnfeesten georganiseerd worden. Eén van de grootste is beslist het Wacky Wine Weekend, wat vorig weekend plaats vond in Robertson en omgeving. Bijna alle wijnbedrijven - en dat zijn er méér dan dertig - organiseren iets. Alle guesthouses, B & B's en hotels zijn volledig bezet met bezoekers uit de hele West-Kaapse provincie en velen zelfs van daarbuiten. Naast wijnproeven kun je vaak genieten van optredende zangers en bands. Wij gingen naar een plaas "Kampala" genaamd tussen Bonnievale, mc Gregor en Robertson en konden daar genieten van een muzikaal optreden van Mathys Roets en Danie Niehaus. 


Mathys Roets is een landelijk fenomeen sinds 1990 en kwam in 2009 - op weg naar een muziekfeest in Oudtshoorn - lelijk ten val met zijn BMW motorfiets. Gevolg: een gebroken rug met een blijvende verlamming tot gevolg. Vanaf dat moment treedt hij op vanuit een rolstoel. De combinatie van deze twee zangers leverde een prachtig concert op. De bezoekers in de tot de laatste plaats bezette hal (geschat zeker wel 300 bezoekers) genoten van de wijn, de maaltijd en vooral van beide zangers. 

Ook al hebben we Sanja's verjaardag al eerder gevierd, afgelopen zondag kwamen er een aantal gasten op bezoek en  maandag - haar echte verjaardag - heeft zij het nog eens dunnetjes over gedaan.



Toen kwamen er 10 Zuid-Afrikaanse gasten op de koffie en om haar verjaardag écht af te sluiten, gingen we 's avonds lekker uit eten bij "The Old Tavern" in Montagu.

                             

Tenslotte:
Sanja's koffer stond de afgelopen dagen al weer klaar in de logeerkamer. Klaar om gevuld te worden voor haar vakantie naar Nederland. Als onze honden die koffer zien, maakt hen dat onrustig. Djoeke gaat zelfs op het deurmatje bij de voordeur liggen om aan te geven, dat zij mee wil. Of wellicht om Sanja tegen te houden. Blijkbaar voelen zij Sanja's opwinding. Vrijdagavond, morgen dus, breng ik haar naar de luchthaven van Kaapstad en als de KLM haar werk goed doet, arriveert zij zaterdagochtend op Schiphol voor een verblijf van 17 dagen in Nederland!

Zuid-Afrikaans woordenboek:
opgewerk  =  opgewonden












woensdag 4 juni 2014

Wie zoekt.....zal vinden!

De weblog-volgers van het eerste uur herinneren zich waarschijnlijk nog wel mijn vergeefse pogingen om een geschikt koor te vinden in onze regio. Een koor in Robertson hield op te bestaan op het moment, dat ik lid wilde worden en het Bonnievale Mannenkoor bleek al enkele jaren geleden ter ziele gegaan te zijn. Het enige koor in Montagu is het kerkkoor van de NG-Kerk. Ik heb beslist geen hekel aan kerkelijke liederen, maar ik wil ook andere genres zingen. Wél aansprekende koren zijn er in Paarl ( 100 km van Montagu) en Stellenbosch (140 km). Dus geen alternatief. En dus nog steeds geen koor voor mij. Tot....Sanja twee weken geleden in Montagu een try-out bijwoonde van het "Cantique Kamerkoor". Omdat ik in die periode in Klaasvoogds verbleef, kon ik het concert helaas niet bijwonen, maar Sanja wist het zeker: Dit is iets voor jou! Gelukkig zou dit koor nog een tweede uitvoering geven. Plaats van handeling was de kerk in Greyton. 


Deze plaats zou je kunnen vergelijken met het Nederlandse kunstenaarsdorp Bergen aan Zee. Maar dan zonder zee en omringd door bergen. Kunstenaars - of mensen, die daar voor door willen gaan -  wonen er genoeg en het moet gezegd: een sfeervolle plaats is het wel. 
                                         
               


Cantique blijkt een gemengd koor te zijn met 18 leden afkomstig uit Bonnievale, Ashton, Robertson en Montagu. Een dirigent, 5 sopranen, 4 alten, 4 tenoren, drie bassen en een pianiste. 

     

Voor een behoorlijk gevulde kerk zongen zij gevarieerde muziek van de Middeleeuwen tot de Moderne tijd. Muziek, die mij aansprak en dus wil ik me graag voegen bij dit koor. Nu maar hopen, dat ze zich niet spoedig opheffen en dat ik door de ballotage-commissie kom! 

Tenslotte:
Generaal-majoor Jeremy Veary, bevelvoerder van de Mitchells Plain-politie, zit in de problemen vanwege een T-shirt. Tijdens een "Equal Education-optocht" (recht op gelijke scholing) droeg hij een opvallend rood shirt met - nóg opvallender -  de opdruk van een dagga-blad (wiet) en het woord "Rastafarian".

   
De Rastafarian-gemeenschap staat erom bekend, dat zij wiet-gebruik goedkeuren en zelfs aanmoedigen. Allerlei politici vallen over de politie-hoge heen en eisen maatregelen. Mark Wiley: "Die dra van klere wat beskou kan word dat dit dwelmgebruik bevorder, toon minagting van die duisende gesinne in Mitchells Plain wat onder dwelms en gepaardgaande misdade ly."
Arno Lamoer, de West-Kaapse politiecommissaris, roept Veary op korte termijn op het matje. Tot nader order is hij geschorst.

Zuid-Afrikaans woordenboek:
bollemakisie slaan  =  buitelen, over iemand heen vallen