" Erythrina (c)affra "

De koraalboom Erythrina caffra met de rode bloemen, die met name aan de oost- en zuidkust van Zuid-Afrika voorkomt, wordt voortaan Erythrina affra genoemd. De keiappel heet nu Dovyalis (c)affra en de heideplant Erica moet het ook voortaan doen met de toevoeging affra zonder c. Het woord caffra is afgeleid van het Arabische woord voor een "ongelovige", maar wordt hier steeds geassocieerd met het beledigende Apartheids-scheldwoord "kaffer". 

Het zijn niet alleen plantennamen die vervangen worden. Met name de politieke partijen die grotendeels bestaan uit zwarte mensen maken zich sterk om "besmette namen" te vervangen. Vooral heeft men het gemunt op namen van kolonisten, die sinds 1652 heersten over alles en iedereen in dit land. In de plaats van de historische incorrecte namen, kiest men meestal voor namen van verzetsstrijders  of vroegere oorspronkelijke bewoners. 

Port Elizabeth wordt tegenwoordig Gqeberha genoemd en ook Graaff-Reinet   zou moeten veranderen, maar 80 % van de inwoners is het daar niet mee eens en houdt het vooralsnog tegen. Men vindt dat de huidige naam historische en culturele waarde heeft en bovendien kost naamsverandering miljoenen Randen, die beter aan belangrijker zaken besteed kunnen worden. De volgende plaatsen hebben intussen al een andere naam gekregen (ook al hanteert menigeen gewoon nog de oude!):

Pretoria = Tshwane, Louis Trichardt = Mahkado, Pietersburg = Polokwane, Potchefstroom = Tlokwe, East London = Buffalo City en Durban = eThekwini. En in 2018 veranderde koning Mswati van Swaziland de naam van de staat in eSwatini. In onze provincie West-Kaap willen sommigen ook allerlei "besmette namen" vervangen, maar hier is de Democratische Alliantie (DA) aan de macht, een partij die grotendeels blanke leden heeft. Die willen de vervanging van de bestaande namen echt niet doorvoeren Hopelijk blijven plaatsen als Stellenbosch, Franschhoek, Worcester, Robertson, Ashton, natuurlijk ook Montagu en vele anderen hun huidige naam behouden !

Twee weken geleden - op woensdag 14 augustus - was het Afrikaanse Taaldag. Die dag is in heel Zuid-Afrika gevierd, omdat op 14 augustus 1875 het "Genootschap vir Regte Afrikaners" (GRA) ingesteld is en dat gebeurde in Paarl. Op zo'n dag staat alles in het teken van kunst en cultuur. Het "kunstefees" trekt ieder jaar ongeveer 50.000 bezoekers, die overwegend huistaalsprekers van het Afrikaans zijn (83%). Het zal belangrijk zijn in de toekomst om het Afrikaans als belangrijke taal te behouden, want het Engels krijgt steeds meer de overhand. De Universiteit van Stellenbosch ligt al vanaf eind 17e eeuw in het ontstaansgebied van de Afrikaanse taal; tóch worden daar voortaan alle colleges gegeven in het Engels en krijgen de Afrikaans sprekende studenten op verzoek samenvattingen in hun eigen taal. Iets, wat door velen als het toekomstig einde van het Afrikaans beschouwd wordt.

Enkele feiten:

* Het Afrikaans heeft in Zuid-Afrika 7 miljoen sprekers en is daarmee de derde grootste taal naast Zoeloe (11,5 miljoen) en Xhosa (8,1 miljoen) sprekenden. Engels wordt door 4,8 miljoen Suid-Afrikaners als moedertaal gebruikt.

* Afrikaans wordt als vak bij Belgische, Nederlandse, Poolse, Russische en Amerikaanse universiteiten gedoceerd.

* In twee provincies (West- en Noord-Kaap) is Afrikaans de meerderheidstaal !

Afrikaans woordenboek:

Op die afdraande wees  =  achteruitgaan

" 700 "

 

Op 29 september 2022 plaatste ik de 600ste blog en vroeg me toen af of ik nog ooit nog de 700 zou halen. Het valt niet altijd mee om steeds weer iets te melden en dat leidt dus wel eens tot herhalingen. Maar de 700 heb ik bijna twee jaar later gehaald. Nu is natuurlijk de vraag:    " Ga ik de 800 halen?" Dat zullen we weten omstreeks september 2026. Dat is nog ver weg, maar  de tijd gaat snel en voorlopig wil ik toch nog doorgaan met mijn verhaaltjes. Ik heb eens even gekeken naar de statistieken van mijn  blog. Vanaf het begin in februari 2011 is de blog 72.248 keer bekeken  en de populairste locaties blijken Singapore (85x), Nederland (30x), Zuid-Afrika (6x). Verenigde Staten (3x) en Overig (1x). Van de locatie Singapore begrijp ik niets. Wie zijn toch die 85 volgers??

Op de website van Motor.nl las ik het volgende artikel: "Door een strenge motorwet gaan duizenden motoren op de schroothoop in China " Als een motor de leeftijd van 13 jaar bereikt heeft of 120.000 kilometer heeft afgelegd, moet zijn eigenaar zijn voertuig zonder financiële vergoeding ter sloop aanbieden. Geen uitzonderingen. Door het op deze manier regelmatig vernieuwen van het motorpark, stimuleert Peking het gebruik en vermindert het de vervuiling. Naast leeftijd en kilometerstand is uitstoot een ander cruciaal criterium. Een motor die drie keer zakt voor de emissietest moet ook worden gesloopt. Lokaal geproduceerde motoren kosten in China niet zoveel als die in Europa en dus is het betaalbaarder voor de consument om zijn vervoermiddel elke tien jaar te vernieuwen. Toch liggen er binnen korte tijd duizenden motoren - vaak nog in goede staat - op de schroothoop. Is dat  echt de beste oplossing om vervuiling tegen te gaan ? 

En nu blijkt het Chinese besluit navolging te krijgen in Singapore. Toch is er een duidelijk andere benadering: Eigenaren van motoren, die geregistreerd zijn vóór 1 juli 2003 kunnen een financiële vergoeding krijgen als ze hun voertuig ter sloop inleveren of omzetten naar een speciale klassieke voertuigregeling waarbij de motor slechts 45 dagen per jaar gebruikt mag worden. In Zuid-Afrika zijn zulke regelingen de eerste jaren nog niet te verwachten. Ik denk daarom geen probleem te hebben, want ik ruil om de twee jaar mijn motor in voor een nieuw exemplaar. Sinds 1967 (toen werd ik 18) rijd ik momenteel al mijn 22ste motor en ben serieus van plan om maximaal tot 25 motoren te gaan. Dan kan ik dus nog zeker 6+2 jaar vooruit. Het zal mijn tijd dus waarschijnlijk wel duren !

Tenslotte:

Dinsdag was het aanvankelijk fris (7 graden), maar werd het een paar uur later fraai, zonnig weer (23 graden). Dus heb ik, zoals gebruikelijk, weer een flinke wandeling gelopen. Deze keer koos ik voor het rondje van ongeveer 10 kilometer op Klaasvoogds. Dat deed ik al meerdere keren en telkens als ik Mallowdeen Gardens passeerde had ik de neiging om eens te gaan kijken hoe daar de situatie bij het voormalige guesthouse van Wim en Rita is. Uiteindelijk deed ik dat toch niet tot afgelopen dinsdag. Na de oprijlaan kreeg ik een aardig beeld van het  destijds erg fraaie grote gebied. 

Ik sprak met de nieuwe eigenaar, die vertelde dat het guesthouse enige tijd niet in functie was, maar dat hij hoopt binnenkort te beginnen met de exploitatie. Het is volgens hem wel een hele klus om de ruim 7 hectaren grote tuin weer in goede conditie te krijgen en ik zag minstens 5 werkers druk bezig met die klus. Jarenlang was ik er niet en in opzet is er niet veel veranderd, maar ik verbaasde me over de groei van planten, struiken en bomen. 

Met toestemming van de eigenaar heb ik het hele terrein goed bekeken en ben heel benieuwd hoe de tuin er over enkele maanden bijligt. Dan wandel ik beslist weer een keer de "Klaasvoogds-route" !

Afrikaans woordenboek:

 'n loskop  =  een warhoofd, vergeetachtig persoon

"Breed-breder-breedst"

Of mijn voornemen om ooit nog eens een echte langeafstandswandeling te lopen, te realiseren is, blijft de vraag. Maar wekelijks - meestal op dinsdag - loop ik als training toch tochten met afstanden tussen 8 en 14 kilometer. Vaak gebeurt dat in het buitengebied van Montagu, maar ook wel wat verder weg van huis. Mijn favoriete tocht is echter de Fish Eagle Trail op het immens grote grondgebied van Van Loveren, de wijngigant in Robertson. De tocht is maar 8 kilometer, maar vanwege de steil op- en aflopende berghellingen met grote en minder grote keien is het een zware hike-trail. Drie keer eerder liep ik de tocht al samen met Teus, een Hollander, die niet voltijds in Montagu woonde en jammer genoeg sinds een jaar (definitief?) teruggekeerd is naar Nederland.  

Dinsdag zou ik deze tocht weer gaan lopen en om 09.00 uur arriveerde ik bij het startpunt om daar te moeten constateren, dat mijn voornemen niet uitgevoerd kon worden. Ongeveer 200 meter na het  startpunt moet de Breërivier overgestoken worden via een laagwaterbrug, maar die brug was nergens meer te zien. Het heeft deze winter bijzonder vaak en veel geregend, waardoor de meestal rustig kabbelende rivier aanzienlijk minder rustig kabbelt. 

De Breërivier deed nu zijn naam eer aan en was niet alleen minstens drie keer zo breed dan normaal, maar het water was erg onstuimig en had hele stukken oevers weggeslagen. Bomen waren ontworteld en omgevallen. De laagwaterbrug was volkomen onder water verdwenen. Met geen mogelijkheid kon ik deze onstuimige watermassa vandaag oversteken. Dan maar Plan B: Het werd een wandeling door de druiven- en vruchtbomenaanplant. Landschappelijk was het niet erg fraai. De druiven zijn allang geplukt en ook de sinaasappelen, mandarijnen, citroenen en pruimen zijn geoogst. In totaal liep ik 7 kilometer door vlak terrein. Geen topprestatie die dag, maar het einde van de winter is nabij en dan is ook de regentijd voorbij. Er komt dan heus nog wel een gelegenheid om de Fish Eagle Trail een keer te lopen.

Dat brengt bij mij (en bij enkele familieleden) weer herinneringen te boven aan de minicruise op de Breërivier, waarbij 25 personen inclusief mijn familieleden en ik schipbreuk dreigden te lijden. Door fikse overstromingen kwam onze boot in problemen en moest er hulp van buitenaf komen om ons weer veilig aan de wal te krijgen. Dat was in november 2013. Gelukkig liep alles goed af, maar het was en is wel duidelijk, dat een in wezen rustige rivier heel snel kan veranderen in een gevaarlijke watermassa ! 

De brei- en hekelgroep waar Sanja lid van is, is nog steeds actief en op woensdagochtenden worden er wekelijks  heel wat bolletjes wol omgezet in truitjes, dekentjes en ander brei- en haakgoed voor minder bedeelde kinderen. Woensdag kwam de groep bij ons en er waren in totaal elf personen, die breiden, haakten, koffie dronken, cake en koekjes nuttigden en de laatste roddels uitwisselden. 

Hoe men in de Afrikaanse taal haken hekel kon noemen, was me een raadsel. Maar de "Dikke van Dale" geeft antwoord. Er zijn twee betekenissen voor het woord hekel: 1. Afkeer, een hekel aan iets of iemand hebben. 2. haken, weefsel met lussen vervaardigen door middel van een staafje met een weerhaakje. Voor mij geldt de eerste betekenis. Maar ook al heb ik er een hekel aan, de resultaten op de woensdagochtenden mogen gezien worden en het nuttige wordt duidelijk met het aangename gecombineerd !

Afrikaans woordenboek:

                       fieterjasies  =  overbodige franje, tierelantijnen                           

 

" Uitgerangeerd "

Psycholoog Wilhelm Jordaan is verontwaardigd en teleurgesteld. De universiteitsraad van de Universiteit in Stellenbosch zoekt drie kandidaten, maar naast begrijpelijke maatstaven als kennis en ervaring, is het een vereiste, dat kandidaten op 1 oktober 2024 nog niet 70 jaar of ouder mogen zijn. Pensioenregelingen zijn in Zuid-Afrika bij lange na niet vergelijkbaar met die in Nederland. De meeste werkenden kunnen (met name financieel) niet eens op 65 jarige leeftijd met pensioen en 70 jaar of ouder en nog aan het werk zijn, is hier algemeen.  

In 2012 heeft minister van Onderwijs, Blade Nzimande, al gezegd: " Die aftreeouderdom van professore moet na 80 opgeskuif word vanweë hul kennis, ervaring, bekwaamheid en wysheid. 

Daarvan het, soos baie ander dinge, niks gekom nie." 

Wat voor andere negatieve factoren bezitten 70+ jarigen, waardoor zij niet meer welkom zijn in de universiteitsraad, omdat zij niet meer goed genoeg functioneren? Wilhelm Jordaan vraagt zich af:"Ly u aan hoë bloeddruk (raak gou te opgewonde tydens besprekings)? "Is u blaasfunksie normaal (verlaat dalkies te veel die raadskamer)? "Gebruik u meer as vier chroniese medisynes (geneig om gaperig en slaperig te raak)? " Kan u bewys lewer dat u korttermyngeheue nog werk? Het u onlangs u gehoor laat toets en die ore laat uitspuit? Het u al 'n breinskandering ondergaan met moontlik tekens van demensie? Weet u altyd waar en wie u is en watter dag van die week dit is?

Wilhelm Jordaan zal niet plaatsnemen in de universiteitsraad en ik ook niet !

Afriforum heeft weer onderzoek gedaan naar de toestanden op de Zuid-Afrikaanse vuilstortplaatsen. Deze keer werden er 189 plaatsen bezocht en daarvan voldeden er 162 niet aan de gestelde eisen. Slechts 27 dus wel en daar is het vuilstortterrein in Montagu er één van. Al bij het binnenrijden vallen de plantenborders links en rechts op. Tientallen fraai bloeiende rozen en andere kleurrijke bloemen zorgen voor een k(l)eurige entree van een terrein, dat per definitie best wel rommelig kan zijn. Montagu heeft als bijnaam "rozendorp", maar daar is al enige jaren niet veel meer van over. Het is wel bijzonder, dat de vuilstortplaats zoveel rozen heeft.

Eenmaal het toegangshek gepasseerd, wenken werkers je naar de juiste containers en zijn echt niet te beroerd om een handje te helpen bij het uitladen. Ook tref je er geen dakloze zwervers aan, die in andermans rommel lopen te scharrelen. Maar niet alleen op de vuilstort verdient Montagu een compliment. Ook over 2023 heeft ons dorp opnieuw een zogenaamde "schone audit" gekregen op alle gemeentelijke onderdelen en dat is iets, wat maar weinig gemeenten in Zuid-Afrika kunnen zeggen. Onze helaas al overleden buurman Eric Zilverentant, zei het meerdere keren: " Montagu is niet het echte Afrika !"

Tenslotte:

Principe is principe ! Dit bericht had er eigenlijk niet mogen staan. In de blog van 19 april heb ik tante Joke  beloofd niet meer over cafetaria's en hun producten te schrijven. Maar soms moet je je principes om zwaarwegende redenen aanpassen. Wat is er aan de hand ? Ik ben te laat en daar baal ik van. Of eigenlijk ben ik te vroeg geweest met het boeken van een vliegticket naar Nederland. Had ik maar eerder geweten dat er op 9 september 2024 een Frikandellentocht in Dordrecht georganiseerd wordt. Het is een 12 kilometer lange wandeling door historisch Dordrecht-centrum en op drie plaatsen kan er tijdens die wandeling een frikandel genuttigd worden. Ik ben een enthousiaste loper en tegen een frikandel zeg ik nooit nee. Maar ik zet pas op 20 september voet op Nederlandse bodem. Dordrecht blijkt trouwens niet de enige plaats te zijn die zo'n tocht organiseert, ook in Hengelo deden ze dat, maar niet op het moment dat ik in Nederland ben. 

Uit ervaring weet ik dat er in Gerwen, gemeente Nuenen, ook een plek is waar ze frikandellen in overvloed hebben en zelfs exemplaren van reuze afmeting. Ik ga zelf nu maar een Frikandellentocht in Gerwen lopen. Dat worden rondjes rond de kerk en bij elk rondje nuttig ik dan natuurlijk zo'n hapklare brok. Ik ben er tamelijk zeker van, dat ik wel een enthousiaste Nuenense meeloper vind !

Afrikaans woordenboek:

In jou pasoppens bly  = voorzichtig zijn

" Wonderen bestaan ! "

Sinds Sanja en ik samen zijn, is zij altijd de keukenprinses. Mijn activiteiten in de keuken bleven tot woensdag beperkt tot het afdrogen van de vaat en bij gelegenheid het leegruimen van de vaatwasser. Als Sanja eens een dag weg was, of een paar weken vakantie in Nederland doorbracht, moest ik wel zelf voor de warme hap zorgen. Maar dat betekende in de praktijk een bakje ingevroren eten uit de diepvries halen (wel eerst controleren of het eten niet voor de honden was) en opwarmen in de magnetron of de airfryer. Sanja is geen grote fan van tuinbonen en ik juist wel. Ik vond op de internetsite van de Libelle enkele interessante gerechten met tuinbonen en liet die aan Sanja zien. Haar commentaar: "Ga maar aan de gang en leef je uit." 

Dat heb ik gisteren dus gedaan. De klus werd wat bemoeilijkt, omdat de beschrijving uitging van een maaltijd voor 4 personen en de keukenweegschaal hielp niet echt vanwege een lege batterij. Voeg daarbij mij onbekende begrippen als blancheren, tuinbonen laten schrikken, een ui glazig stoven, roerbakken, tot een roux roeren en bechamelsaus. Uiteindelijk ging de schaal met tuinbonen, vis en lasagnevellen compleet met tomaat, ui en kruiden de voorverwarmde oven in. Tijdens de 35 minuten gaarbakken, had ik visioenen van een niet goed gegaarde maaltijd of een zwartgeblakerde ovenschotel. Maar niets van dat alles. 

Perfect was het nog niet helemaal, maar smakelijk was het product toch echt wel. Zelfs de honden waren lang bezig om de laatste restjes eten uit de schaal en pan te halen. Dit vraagt natuurlijk om herhaling. Er is nog vis en ook tuinbonen en lasagnevellen zijn nog in voorraad. Kortom: over niet al te lange tijd volgt er voor deze meneer een herhaling en in de Libelle staan nog meer gerechten met tuinbonen !

Zeg nooit NOOIT, maar het heeft er nu toch alle schijn van dat ik na vandaag op mijn weblog geen artikeltje meer zal schrijven over mijn ervaringen met Home Affairs. Het begon in 2011, zes weken nadat we ons vestigden in Zuid-Afrika. Op de weblog van 14 april 2011 beschreef ik voor de eerste keer onze poging om een tijdelijke verblijfsvergunning te krijgen. We moesten daarvoor naar Home Affairs in Kaapstad. 

Dat verliep redelijk vlot, maar daarna kwamen de problemen en het heeft geduurd tot vorige week, toen ik op woensdag 25 juli 2024 mijn laatste document kon ophalen bij het VFSGlobal kantoor in George. Na een rit van heen en weer 540 kilometer had ik eindelijk mijn gecorrigeerde vaste verblijfsvergunning en kan ik nu na ruim 13 jaar zeggen, dat ik volkomen legaal in Zuid-Afrika verblijf. Ik heb het nagezocht: Sinds 14 april 2011 heb ik precies 30 keer een artikeltje geplaatst over mijn ervaringen (soms aanvaringen) met Home Affairs. Ik zal voorzichtig en zuinig omgaan met mijn verblijfsvergunning en Identificatie Document, want eventueel noodzakelijke nieuwe aanvragen ga ik in Zuid-Afrika echt niet meer doen ! 

 

Tenslotte: 

Het is nu 1 augustus en het einde van de winter kwam in andere jaren rond deze datum in zicht. Er kwamen nog wel eens koude dagen voor, maar niet dagelijks en de zon werd steeds sterker. Maar deze winter verloopt anders. Onze houtkachel maakt overuren en onze houtvoorraad begint aardig te slinken. In de nacht van dinsdag op woensdag daalde de temperatuur tot 2 graden en gisterochtend bleek zowel ons grasveld als ons rieten dak wit uitgeslagen te zijn. Het had "aan de grond" beslist gevroren. Overdag scheen gisteren wel de zon en liep de temperatuur nog op tot 15 graden. Maar de winter houdt nog zeker een week of twee (of meer) aan !

Afrikaans woordenboek:

oorskietkos  =  etensrestje