" Géén Buddy Holly bril ! "

Al enige tijd had ik wat moeite met het lezen. Ik twijfelde of mijn leesbril, die ik al twee jaar had,  nog wel sterk genoeg was. Of waren mijn ogen zoveel achteruit gegaan, dat ik een vaste bril zou moeten gaan dragen ? Of is er misschien sprake van staar? Een afspraak voor een bezoek aan een opticien was snel gemaakt. Het was sowieso goed om mijn ogen eens te laten controleren, want het was intussen al 5 jaar geleden, dat ik bij een oogarts was geweest. 

Een vriendelijke jongeman nam de tijd en gebruikte een uitgebreid instrumentarium om een grondig onderzoek te doen. Met het resultaat was ik niet ontevreden. Een vaste bril is nog niet nodig en van staar is ook geen sprake. Dus kon volstaan worden met een nieuwe leesbril. Er was nu een speciale actie: "Twee brillen voor de prijs van één" en zo'n voordeeltje laten zuinige Hollanders natuurlijk niet liggen. Bijna klaar, maar toen kwam het uitzoeken van twee monturen en een keuze maken duurde ongeveer even lang als het hele onderzoek. 

Eén bepaald model wilde ik BESLIST NIET : "een Buddy Holly model." Ik ben al vanaf mijn 15e jaar een fan van hem, maar zo'n dikke, zwarte bril wilde ik niet. Tegenwoordig vind je op Internet "alles." Dus ook een website die je helpt om de juiste bril te kiezen die past bij je hoofd . Het systeem was eenvoudig. Eerste vraag: " Is je hoofd rond, ovaal of eivormig?" Ik ben in het bezit vaan een ovalen hoofd. Vraag 2: " Welke kleur ogen heb je?" Daar moest ik eerst goed voor in een spiegel gaan kijken om te zien dat ik blauwe ogen heb. Derde vraag: " Kies je haarkleur. Blond, zwart, bruin, grijs en gelukkig was er ook nog de extra mogelijkheid: "Ben je kaalhoofdig?" 

Mijn te kiezen monturen moesten dus passen bij een ovalen, kaal hoofd met blauwe ogen. Met die informatie zette een vriendelijke en geduldige mevrouw de nodige modellen op mijn neus. Na enige tijd was de keuze gemaakt en werd me beloofd, dat na omstreeks tien dagen de brillen klaar zouden zijn. Nu nog afrekenen en wachten. De melding dat mijn brillen klaar waren, kwam keurig op tijd en sinds die tijd luister ik net zo vaak als voorheen naar muziek van Buddy Holly, maar lees ik weer prima zonder "Buddy Holly bril !"

Eén bril-project was daarmee geregeld, maar sinds enige tijd was er ook nog een ander "brilprobleem." Dat speelde zich af in onze badkamer. Bij de grondige renovatie, een jaar of 6 geleden, kozen we voor een hangend toilet met een langzaam zelf dalende zitting + deksel. Het systeem werkte goed en we waren er snel aan gewend. Gemak dient nu eenmaal de (luie) mens. Tot enkele weken geleden het vertragend mechanisme zijn werk niet meer zo goed deed. De zitting wel, maar het deksel helemaal niet meer. 

Daar kwamen we snel achter, want met een harde klap viel het deksel omlaag. Stelschroeven of iets om te regelen vond ik niet en dus moeten we het deksel weer gewoon ouderwets handmatig laten dalen. Daar had ik veel ervaring in. In de tijd dat we in de Hofstraat in Geldrop woonden, waren we aan handwerk al wel gewend !

Woensdag 29 mei was verkiezingsdag in Zuid-Afrika. We zijn heel benieuwd over de uitslag. Zal het hierna beter of nog slechter worden in dit land? We maken ons toch wel enige zorgen. Volgende week weten we meer en kom ik er op terug !

 

Afrikaans woordenboek:

iemand met die heuningkwas bewerk  =  slijmen

 

" Genoeg is soms méér dan genoeg "

Genoeg kan soms zelfs wel eens iets te véél zijn. In de 13 jaar dat we hier nu wonen, hebben we successievelijk alle delen van onze tuin flink onderhanden genomen. Eén deel is echter nog niet aan de beurt geweest. Meer dan 30 jaar is er aan deze border in de achtertuin geen groot onderhoud gepleegd en dat is te merken, want de grond is letterlijk en figuurlijk "kei-hard". Tuinwerk met een schop, riek of schoffel kun je wel vergeten. Een pikhouweel is het enige gereedschap om hier grondwerk te kunnen verrichten. Geen wonder dat nogal wat planten niet veel meer doen dan overleven en zelfs dat niet altijd, want menige plant of struik heeft in die jaren het loodje gelegd. Toch zijn er ook die het goed - ja zelfs té goed - doen: namelijk de palmbomen en de talrijke yucca's. Tijd om deze verwaarloosde border nu eens goed aan te pakken. Onze vaste "landscaper", Peter Sinovich, gaat over een paar weken aan het werk, maar vooraf moesten er een joekel van een palmboom, een conifeer en een hele grote yucca verwijderd worden. 

Dat gebeurde woensdag. Twee Kaapse werkers hadden in korte tijd het zaagwerk verricht, maar met het verwijderen van de wortels en het afvoeren van alle rommel zijn ze de hele verdere dag bezig geweest. Eigenlijk is bomen verwijderen tegen de principes van deze tijd, maar soms passen de principes even niet en nu heb ik een keer gekozen voor een ander principe !

Het is al jaren Sanja's wens om meer bloeiende planten en daardoor veel meer kleur in dit deel van de achtertuin te hebben en dat zal nu gaan gebeuren. Mijn droom om een fraaie Engelse planten- en bloementuin in te richten, zal het helaas niet kunnen worden. Daar leent het klimaat en de bodemgesteldheid zich hier niet voor, maar met flink wat kleur zijn we beiden al heel tevreden ! 

Verjaardagen zijn normaal gesproken niets bijzonders en gaan zonder grote aandacht voorbij. Maar er zijn ook verjaardagen, die speciale aandacht verdienen. Bijvoorbeeld 4 jaar, de leeftijd dat je naar school ging. of 21 want dan mocht je je in mijn tijd volwassen noemen. Zeker ook wanneer iemand 100 jaar wordt, zoals tante Jo enige jaren geleden. Naar school gaan wil ik niet meer en mensen die me kennen, verwachten niet, dat ik ooit helemaal volwassen zal worden. Naar de 100 streef ik wel, maar daar ben ik nog redelijk ver vanaf. 

Sinds zondag hoor ik bij de groep van 75 jarigen en val onder de groep bejaarden. Maar laten we maar spreken van "senioren". Dat klinkt iets minder oud. Om enige aandacht aan deze bereikte mijlpaal te schenken, hadden we zaterdag onze Nederlandse vrienden uitgenodigd voor een verjaardags-lunch bij restaurant Rambling' Rose en zondag - mijn echte verjaardag - kwamen alle (7) buren bij ons op bezoek. Hopelijk beleef ik nog een behoorlijk aantal verjaardagen, maar een flink feest zal er pas komen wanneer ik de 80 bereik. Mijn verwachting of in ieder geval mijn hoop, dat er op mijn verjaardag een nieuw rijbewijs als cadeautje van de Rijks Dienst voor Wegverkeer in Nuenen afgeleverd zou worden, is niet in vervulling gegaan. Misschien komt het op mijn 80ste verjaardag !

Afrikaans woordenboek:

lank-laas  =  lang geleden

" Haast je langzaam !"

Niet alleen in Zuid-Afrika malen molens langzaam. In Nederland gebeurt dat ook wel eens. Dat heb ik aan den lijve kunnen ervaren. Mijn komende verjaardag is een speciale. Niet, dat die een groot feest rechtvaardigt, maar belangrijk is deze wel. Ik nader de respectabele leeftijd van 75 jaar en dat betekent dat mijn rijbewijs verlengd moet worden en dat ligt iets moeilijker dan op jongere leeftijd. Er moet namelijk gekeken worden naar de gezondheid en een keuring door een speciale arts is verplicht. 19 Mei 2024 is de belangrijke dag dat mijn huidige rijbewijs verloopt en het Centraal Bureau Rijvaardigheid (CBR) adviseerde om vooral tijdig te beginnen met de procedure, die nog eens extra ingewikkeld is vanwege mijn permanente verblijf in het buitenland. Het advies van het CBR was: "Begin op 19 december 2023." Zo geadviseerd, zo gedaan. De zelf in te vullen gezondheidsverklaring was  een makkie, maar fase twee was al wat lastiger, want een gecertificeerde Nederlandse keuringsarts moet een test afnemen en dat is moeilijk als je in Zuid-Afrika woont. Maar met zeer gewaardeerde hulp van familie kon ik gekeurd worden tijdens mijn verblijf in Nederland in april. Na enige weken wachten kwam het besluit van het CBR:

GOEDGEKEURD !

Ik krijg dus een nieuw rijbewijs en normaal gesproken wordt dat aangemaakt en geleverd door de gemeente waar je ingeschreven staat. Probleem: ik sta niet meer ingeschreven in een Nederlandse gemeente. Geen probleem. In zo'n geval maakt de RDW zelf het nieuwe rijbewijs en stuurt dat naar mijn Nederlandse contactadres. Maar eerst moet nog een formulier ingevuld worden en dat moet dan samen met een kopie van mijn paspoort én mijn bijna verlopen rijbewijs opgestuurd worden. Weer enige weken later komt er een brief op mijn contactadres. "Ha, dat zal mijn nieuwe rijbewijs zijn!" Helaas, er werd bij vergissing nóg een keer hetzelfde formulier gestuurd. Na mijn vraag: "Wat nu te doen?", komt er op 1 mei een  geruststellende mededeling per email: "U kunt uw nieuwe rijbewijs binnen 10 werkdagen verwachten." Ik schrijf dit verhaal op 15 mei en er is nog geen rijbewijs. Misschien ben ik wat te ongeduldig, maar 19 mei komt toch wel heel dichtbij. Of zou er op mijn komende verjaardag een cadeautje van de RDW in Nuenen afgeleverd worden?  

Een paar weken geleden reed onze tot twee rijders gedecimeerde motorgroep een lange, maar interessante tocht over de fraaie R62 via Barrydale naar Ladismith. Maar dit laatste dorp was niet ons uiteindelijke doel. Twintig kilometer verder,  bij het plaatsje Zoar verlieten we de R62 en kwamen op de R323. Dat is de weg naar en door de Seweweekspoort pas. Poort is 'n Afrikaans woord voor een smalle doorgang tussen bergen, gewoonlijk een rivier volgend. De pas is 17 kilometer lang en aan het einde splitst de weg zich. Linksaf gaat men naar Laingsburg, rechtsaf ga je naar de Gamkapoort dam. Het is ooit een tolroute geweest en de resten van een totaal vervallen tolhuis zijn nog te zien. 

In de jaren 1850 begon de bouw van de weg langs de Gamka-rivier. Dat gebeurde met behulp van gevangenen. Thomas Bain was ook hier de architect en uitvoerende bouwer. De weg werd in november 1862 voltooid. Hoe de pas aan zijn naam Seweweekspoort komt, is niet helemaal duidelijk. Er bestaan meerdere theorieën over de oorsprong van de naam:

1. Dominee Louis Zerwick van de Berlin Missionary             Society, die werkte waarschijnlijk in                                  Amaliënstein  en Zoar, zou de naamgever zijn. In de          volksmond veranderde de uitspraak van Zerwickspoort      in                            Seweweekspoort.

2. Het kostte een bereden groep militairen 7 weken om een bende snelwegdieven van Barrydale de            poort uit te jagen.

3. Het duurde 7 weken voordat een veedief gearresteerd kon worden.

4. Het duurde 7 weken voordat een bende dranksmokkelaars de poort verlieten en terugkeerden naar          Beaufort-West.

5. Een boer verdwaalde in de bergen en was 7 weken zoek.

Theorie 1 wordt als het meest aannemelijk beschouwd door historici. 

We reden bij prachtige weersomstandigheden totaal 350 km en onze rit duurde met een koffiepauze en een lunch al met al bijna 6 uur. Maar de tocht was alleszins de moeite waard !

Afrikaans woordenboek:

lisensie  =  rijbewijs

 

" Ik zie er geen gat in "

In 5 jaar tijd groeide in heel Zuid-Afrika het aantal gaten in het wegdek van geschat 15 miljoen naar 25 miljoen. De belangrijkste reden is onvoldoende onderhoud. Deze mededeling kwam al in oktober 2023 van de South African Roads Federation (SARF). In augustus van dat jaar kwam minister van Transport, Fikile Mbalula met plannen om de potholes in heel het land rigoureus aan te pakken. Hij gaf SANRAL (South African National Roads Agency) de opdracht. Ook werd er een app gelanceerd, waarmee inwoners potholes konden rapporteren. 

Verkeersdeelnemers, met name auto- en vrachtauto bestuurders liepen veel schade op en declareerden die bij verzekeringsmaatschappijen. Er vielen meerdere doden en talrijke gewonden waardoor  ziektekostenmaatschappijen werden gedwongen geneeskundige zorg te verlenen en te betalen. Het kwam zelfs zo ver, dat verzekeringsmaatschappijen Santam en Discovery zelf potholes lieten dichten en daar voor betaalden.   De enige provincie waar het onderhoud nog redelijk volgens een 10 jaren onderhoudsplanning uitgevoerd wordt, is de West-Kaap. Dat betekent niet dat het daar perfect is, maar er wordt in ieder geval onderhoud gepleegd. 

Dat zien we momenteel ook in Montagu. Ook daar ging de kwaliteit van het asfalt achteruit, maar sinds maart worden straten aangepakt. Dat gebeurt ook in onze wijk. Een bijkomend probleem is het grote tekort aan kwalitatief goed asfalt. In veel gevallen werkt men met een taaie, olieachtige substantie gemengd met fijn grind. Dat werkt hooguit een jaar, want na een natte winter en droge, hete zomer verandert de straat in een soort van gravelpad. Maar ja, beter dit dan helemaal geen onderhoud !

Die Burger wijdde op 5 mei zelfs een dubbele pagina aan de Nederlandse Koningsdag. Marzahn Botha was in Amsterdam om die joligheid te deel. Sy stel voor reël jou volgende reis sodat jy dit ook kan beleef. " Ek sit hier in 'n sonnige Amsterdam twee dae na die vloedgolf van "oranjegekte" op Koningsdag wat soos 'n omgestampte inkbottel deur die strate en gragte gevloei het." Blanke Afrikaners hebben bijna allemaal iets met Nederland. De Afrikaanse en Nederlandse taal lijken veel op elkaar, maar ook hebben een groot aantal Afrikaners Nederlandse "roots". Veel studenten volgen hun opleiding in Nederland en Nederlandse stageplekken zijn zeer gewild bij Afrikaners.

 

Ik zelf heb de afgelopen jaren nogal wat contact (helaas) gehad met blanke Afrikaanse doctoren en allemaal waren zij voor korte of langere tijd in Nederland voor studie of voor het volgen van congressen. Marzahn was erg onder de indruk van de drukte in Amsterdam. Zo'n 200.000 bezoekers die samen met 900.000 Amsterdammers de straten oranje kleurden ondanks regen en snerpende koude. Ook  de Vrijmarkt is haar opgevallen waar Nederlanders overtollige spulletjes voor weinig geld verkopen. 

Marzahn legt in haar artikel ook uit hoe het ontstaan van Koningsdag tot stand kwam: De oorsprong ligt in de verjaardag van Willem van Oranje, die op 24 april 1533 geboren werd. Een belangrijke persoon in de strijd om de verkrijging van onafhankelijkheid van het Spaanse rijk. De datum van de feestdag is nogal eens veranderd: Koningin Wilhelmina was jarig op 31 augustus en koningin Juliana vierde haar verjaardag op 30 april. Toen Beatrix de troon besteeg in 1980 hield zij ook 30 april aan, maar koning Willem-Alexander kwam op de troon in 2013 en toen ging Koningsdag naar 27 april. Het artikel eindigt als volgt: "Koningsdag is 'n dag waarop mense van alle agtergronde saamkom om hul koninklike erfenis te vier en om die eenheid en vreugde van die Nederlandse kultuur te koester !"

Afrikaans woordenboek:

Sy kop is van koper en sy gat is van goud  =  hij is verwaand

" Tegenvallende cijfers"

Statistics South-Africa kwam met schokkende cijfers over 2023. Meerdere statistische onderzoeken tonen een sterk toenemende trend van hoog opgeleide Zuid-Afrikanen om het land te verlaten en te emigreren naar met name landen als Groot-Brittannië, Australië en Nieuw-Zeeland.  "Migration Profile Report" heeft in 2023 berekend dat het aantal vertrekkers de laatste 20 jaar met 82 % is toegenomen van 501.000 naar 915.000. In meer dan 54 % van de gevallen zijn dat hoog gekwalificeerde, vaak universitair geschoolde personen. Met name zijn het doctoren, leraren, accountants en juristen. 

Economisch en persoonlijk welbevinden zijn de belangrijkste redenen om te emigreren. Ook worden vaak genoemd: een mislukte Zuid-Afrikaanse Staat en een ongeschikte regering. Meer dan 800 doctoren/specialisten krijgen geen werk bij de overheid. De redenen: Geen geld en zwarte sollicitanten krijgen de voorkeur. Naar verwachting zullen de vertrekkers niet meer terugkeren naar Zuid-Afrika. De uitstroom van personen met veel kennis en kunde is een slechte zaak voor het land, dat zoveel specialisten in feite hard nodig heeft !

De afgelopen week kende nog meer teleurstellende cijfers. Een maand geleden werd al aangekondigd dat er in het weekend van 26 t/m 28 april een Royal Enfield treffen georganiseerd zou worden in het nabij gelegen Barrydale. Aangezien ik zelf sinds een paar jaar in het bezit ben van zo'n bijzondere Engelse motorfiets, stond dit weekend dik gedrukt in mijn agenda. Daar moest en zou ik naartoe. 

Mijn verwachtingen waren nogal hoog wat betreft de aantallen motoren die er bijeen zouden komen, want het is me bekend dat alleen al in Kaapstad en omgeving een actieve club Royal Enfield rijders bestaat. Ze toeren regelmatig in onze omgeving en zijn dan meestal met wel 20 of meer personen + motoren. Bij aankomst in Barrydale dronken we eerst een kop koffie, die opgediend werd met "grootmoeders' zilveren servies". Zittend op het terras hadden we een goed beeld van de komende stroom motorrijders, dachten we. 

Maar dat was een misrekening. Uiteindelijk kwamen er slechts 7 personen op 5 Royal Enfields  opdagen. Hun uitnodiging om deel te nemen aan een rit naar Oudtshoorn (2x250 km) heb ik vriendelijk doch beslist afgeslagen. Dat bleek maar goed ook, want tijdens mijn rit terug naar Montagu bleek de uitlaat van mijn Royal Enfield op het punt te staan om een zelfstandig leven te gaan leiden. Gelukkig bleef die nog zitten tot ik thuis kwam. Een bout + moer bleken losgetrild en verdwenen te zijn. Tja, het blijft "Engelse kwaliteit" uit een ver verleden !

Afrikaans woordenboek:

heen en weertjie  =  vluchtig bezoek