donderdag 30 september 2021

"Ongewenst bezoek"

Voordat de Covid19-pandemie het toerismebedrijf bijna de nek omgedraaid had, reisden er jaarlijks  in de lente tienduizenden, ook internationale toeristen naar Namaqualand en het Richtersveld om naar het feest van de bloemenpracht te komen kijken. Maar dat plaatje kan spoedig helemaal veranderen als er niet snel samengewerkt gaat worden om plantenstropers te stuiten en de vraag naar de unieke Zuid-Afrikaanse vetplanten te keren, zegt kapitein Karel du Toit van de politie-eenheid in Springbok. Internationale plantenverzamelaars zijn sinds drie jaar zodanig geïnteresseerd geraakt in deze planten, dat bepaalde soorten al volledig verdwenen zijn. Men vermoedt, dat de plantenstroperij al groter in omvang is dan de neushoornstroperij. Van de meer dan 6000 plantensoorten in Namaqualand en het Richtersveld behoren er zowat 5000 tot de vetplanten en 26 % daarvan komt uitsluitend voor in die twee gebieden. 

Als de illegale verzamelaars betrapt worden,  volgen fikse straffen. Een Spaans echtpaar werd gearresteerd met vetplanten in twee volle rugzakken en kreeg een boete van R. 2 miljoen. In 2019 werd beslag gelegd op 15 miljoen planten van de soort Conophytum, die door stropers verzameld waren. In 2020 werden twee Koreaanse stropers met 60.000 "knopies" gearresteerd. Ze zitten nog in de gevangenis en er hangt elk van hen ook nog een boete van R. 5 miljoen boven het hoofd. Waar veel geld te verdienen is, zijn misdaadsyndicaten altijd actief en dus ook in de illegale plantenhandel. Meestal volgt verscheping naar HongKong en vandaar gaat een deel onder andere naar Nederland, waar ook veel grote verzamelaars zijn. Men hoopte, dat de stroperij tijdens de Covid19-pandemie af zou nemen, maar de criminele organisaties schakelden arme, werkeloze mensen in om het vuile werk voor hen te doen.

Wij hebben ons al meerdere keren voorgenomen om te gaan kijken, maar zijn nog nooit daadwerkelijk in Namaqualand en het Richtersveld geweest. Gelukkig hoeven we niet zo ver om toch ook te kunnen genieten van de vetplantenwereld in onze eigen tuin. Als de zon schijnt tonen de planten zich op hun fraaist en daar kijken wij (en ook onze buren) elke dag naar zolang de planten bloeien ! 

Tenslotte: "Goed, beter en toch niet best". Zo kan de situatie bij Die Suid-Afrikaanse Poskantoor (SAPK) beschreven worden. Tot ongeveer een jaar geleden bleef post in Zuid-Afrika tussen 3 en 6 maanden onderweg en miljoenen poststukken werden totaal niet bezorgd. Op  bepaalde  internetbedrijven kunnen bestellingen niet meer gedaan worden, omdat grote aantallen pakketjes gewoonweg zoek raken, gestolen worden of maanden lang onderweg bleven. Ruim een jaar geleden beloofde  de SAPK beterschap en warempel: de meeste post bleef nog slechts een maand onderweg. De weg naar verbetering leek ingeslagen. 

Maar al snel kwamen er berichten, dat meerdere postkantoren gesloten werden (waaronder dat van Montagu), omdat de SAPK de huur van de gebouwen niet kon betalen, waarop vastgoedeigenaars de deuren op slot deden. Maandag stond er in Die Burger nog meer slecht nieuws: "Die Suid-Afrikaanse Posdienst se finansies boer baie agteruit. Hulle het versuim om meer as R. 600 miljoen se bydraes aan werknemers se mediese fondse oor te betaal. Werknemers se behandeling sal eersdaags afgesny word weens wanbetaling van bydraes vir mediese fondse deur die SAPK". Zoals alle staatsondernemingen krijgt ook de postdienst jaarlijks vele miljarden staatssteun, die door corruptie en wanbestuur niet ingezet worden zoals het bedoeld was en al sinds het begin van dit jaar staat de postdienst op de rand van totale ineenstorting !

Afrikaans woordenboek:

Op die afdraande wees  =  achteruit gaan

woensdag 22 september 2021

"Wisseling van de wacht"

Als deze weblog donderdagochtend gepubliceerd wordt, ben ik druk bezig met de laatste voorbereidingen voor mijn terugreis. Negen netto-dagen is natuurlijk niet veel en op bijna alle dagen waren twee of zelfs drie bezoeken af te leggen. Dat was tenminste de planning, maar de eerste drie dagen gingen bijna compleet verloren vanwege problemen met de huurauto. Het gevolg was, dat er nogal veel bezoeken niet doorgingen. Helaas. Hopelijk kan ik de volgende keer de mensen die ik nu niet kon bezoeken wel weer eens zien. Als de piloot zijn best doet, vertrekt mijn toestel vanmiddag van Schiphol en arriveer ik vrijdagochtend na een vlucht van 16 uur op de luchthaven van Kaapstad. Daar wacht Sanja voorzien van haar koffer, klaar om 's avonds de lange reis naar Nederland te gaan ondernemen. 
Ik rij dan met mijn bagage naar ons huis in Montagu waar twee honden wachten die hun baas een tijdje moesten missen. De bezoeken, die tijdens mijn verblijf wel door konden gaan, verliepen zeer plezierig. Magistrum-collega's die ik twee jaar niet gezien had. Tantes op hoge leeftijd "still going strong" en familieleden. Er kon zelfs nog een fikse wandeling in de omgeving van Weert uitgevoerd worden. 

De weergoden waren me gedurende mijn verblijf ook goedgezind. Redelijk wat zon en nauwelijks regen waren mijn deel. Voeg daar nog bij het nuttigen van een uitgebreide Chinese rijsttafel en twee bezoeken aan een cafetaria. Tenslotte bleken ze bij de Aldi ook nog mijn favoriete sigaren te hebben en hebben enkele vrienden   mijn vaak te kleine sigarenvoorraadje nog eens extra vergroot.  De volgende reis naar Nederland is al gepland. Dat zal omstreeks 25 maart 2022 waarschijnlijk gaan gebeuren !

Tijdens elke vakantie in Nederland besteed ik één dagdeel aan het bezoeken van de plaatsen en de huizen waar ik - sinds ik zelfstandig ben gaan wonen - voor langere of kortere tijd gewoond heb. Dat begon omstreeks 1974 in een gloednieuwe flat aan het Burgemeester van Deutekomplein in Helmond. Daarna volgde een rijtjeshuis in de Sperwerstraat eveneens in Helmond. Nadat ik Sanja had leren kennen woonden we samen korte tijd in de Irenelaan en nog steeds in Helmond. Niet lang daarna werd ik directeur van de Geldropse Nazarethschool en verhuisden we in 1990 naar de Papenvoort in Geldrop, mijn geboortedorp, om in 2003 Geldrop weer te verruilen voor opnieuw Helmond, waar we een fraai huis in de wijk Dierdonk betrokken. De flat en alle door mij bewoonde huizen staan er nog allemaal en veel lijkt er in bijna 50 jaar niet veranderd te zijn !

Afrikaans woordenboek:

gesystap  =  gepasseerd






donderdag 16 september 2021

"Wonderen bestaan nog"

In de vorige twee afleveringen van mijn weblog schreef ik over het boekingsbureau dat twee jaar geleden wel een vliegticket voor me regelde, maar door Corona werd mijn vlucht geannuleerd door de vliegmaatschappij. Het boekingsbureau kon me  niet helpen en dus zat er niets anders op dan toch maar een nieuw ticket te kopen. Een financiële schade van ruim 600 euro. Het nieuwe ticket was snel geregeld en betaald en een week later gebeurde wat ik niet meer verwacht had: Het geld van het niet gebruikte ticket gaat terug gestort worden. Mijn vertrouwen in de betrouwbaarheid van de reiswereld was verdwenen, maar nu komt dat toch wel weer enigszins terug !

Ex-president Jacob Zuma is veroordeeld wegens minachting van het Hof. Hij werd gedaagd om ondervraagd te worden over mogelijk corrupte handelingen tijdens zijn presidentschap. Zuma lapte het hofbevel gewoonweg aan zijn laars en kwam niet opdagen. Daarop werd hij veroordeeld tot anderhalf jaar gevangenisstraf. Hij heeft zegge en schrijve enkele dagen doorgebracht in een (redelijk luxe) cel en een groep van Zuma-volgelingen heeft met succes een verzoek tot vrijlating ingediend, omdat Zuma ernstig ziek zou zijn en niet in de gevangenis kan blijven. Vlak voor zijn arrestatie heeft Zuma nog allerlei activiteiten gepleegd waaronder hevig staan dansen. De beelden zijn door de media vastgelegd. Bijna iedereen gaat er van uit, dat er helemaal geen sprake is van ernstige ziekte, maar dat het een handige truc is. Het ergste is, dat Zuma nu de gevangenis mag verlaten. Voor deze man gelden er blijkbaar andere (of geen?) wetten ! 

Nóg een koekenbakker ! Toen Sanja mijn weblog van vorige week gelezen had, was zij toch wel enigszins teleurgesteld. "Je schrijft wel over Harrie Peijnenburg en zijn peperkoekfabriek, maar ik lees nooit iets over de kruidkoeken die ik regelmatig voor je bak." Ere, wie ere toekomt. Ik schrijf eigenlijk nooit over haar bakkunsten, maar verorber haar baksels wel met smaak. 
Bakken is voor Sanja langzamerhand een echte hobby geworden en niet alleen zij. Het is nog niet zo, dat "Heel Montagu bakt". Maar er zijn nog twee Hollandse koekenbakkers in ons dorp en regelmatig worden recepten uitgewisseld en geslaagde of minder geslaagde producten met elkaar besproken. Ik voel me niet zo goed thuis in de keuken en beperk me maar tot dingen waar ik goed in ben en dat is voorproever van bakproducten voordat er gasten op bezoek komen. Toen ik laatst tegen  Sanja zei: "Ik zou graag eens ergens naar toe gaan waar ik nog nooit geweest ben", was haar gevatte antwoord: "Ga dan eens naar de keuken!"

Tenslotte:
Alle toetsen, en papierwerk bleken bij vertrek in Kaapstad en aankomst in Amsterdam helemaal in orde te zijn. Na de huurauto opgehaald te hebben kon mijn rit naar het zuiden beginnen en kon ik constateren, dat het verkeer in Nederland druk en ontzettend gehaast was. Voorzichtig rijdend om weer te wennen aan de drukte en het rechts rijden, bereikte ik Nuenen. Daar was op mijn komst gerekend en kon ik aanschuiven voor één van mijn favoriete maaltijden. Een goed begin....!

Afrikaans woordenboek:

So reg in die leeu se bek wees  =  in een lastig parket zitten








donderdag 9 september 2021

"Koekje van eigen deeg"

Korte tijd nadat wij ons vestigden in Montagu kregen wij de uitnodiging om lid te worden van het overblijvende deel van de plaatselijke Lion's Club. Wegens gebrek aan leden, geld en initiatieven kwam deze club tot stilstand. Op voorstel van onze buurvrouw ontstond er echter een "kuiergroep" uit het resterende ledenbestand, waarbij besloten werd om elke 6 weken bijeen te komen en een gezellige avond te hebben met een gezamenlijke maaltijd. Vier Zuid-Afrikaanse en vier Nederlandse echtparen maakten deel uit van deze groep. Ieder stel leverde een deel van het menu aan en dat zorgde voor bijzondere en vaak onbekende gerechten. Vaak was er een thema en vorige week verzocht het organiserende echtpaar aan iedereen om  iets te vertellen over zijn of haar geboorteplaats. Zo werd er iets verteld over Stellenbosch, Pretoria en Kimberley, maar ook over ons totaal onbekende plaatsen als Vereeniging, Prieska, Kroonstad en Piet Retief. 

Sanja informeerde de aanwezigen over haar geboorteplaats Driebergen en aan mij de taak om iets te vertellen over Geldrop.  De  fraaie Katholieke Brigida-kerk, het kasteel, ons monumentale, maar zeer oncomfortabele huis in Hofstraat 8, de verdwenen textielindustrie en de nog steeds bestaande Peijnenburg' koekfabriek.  Op deze manier werd het een interessante avond met ook nog eens heel bijzondere gerechten. Onze volgende bijeenkomst is eind oktober en daar kijken we nu al naar uit !

Om iets over de Peijnenburg koekfabriek te kunnen vertellen, raadpleegde ik natuurlijk het internet. Harry Peijnenburg begon in 1883 een brood- en banketbakkerij. Zoon Harry nam de bakkerij over van zijn vader en andere zoon Johan begon een koekfabriek op de plek waar de koekfabriek nog steeds gevestigd is. Het bedrijf begon onder de naam "De Bijenkorf" in 1917 met 22 mensen en bleef maar groeien door overnames van andere koekfabrieken. Zo kwamen er ook meerdere filialen en het personeelsbestand groeide naar 600 personeelsleden. 

Als leerling van de Nazareth lagere school, die pal tegenover de koekfabriek lag, snoven we elke schooldag  de specifieke peperkoekgeur. Aan koek is er hier in Zuid-Afrika geen gebrek, maar de echte Peijnenburg peperkoek is hier maar op weinig plaatsen te koop. Binnenkort ben ik weer even in Nederland en bezoek ook beslist mijn geboortedorp. Eventjes controleren of de geur van vers gebakken peperkoek er nog altijd hangt !

Even naar Nederland. Toen twee weken geleden zowel in Nederland als in Zuid-Afrika de corona-beperkingen versoepeld werden, besloot ik om na twee jaar weer eens de lange vliegreis naar Nederland te gaan ondernemen. Ik had nog een ongebruikt ticket, dat ik in januari 2019 aangeschaft had, maar door covid niet had kunnen gebruiken. Dus heb ik de reisorganisatie benaderd, maar die wilden wel een nieuw ticket aan mij verkopen, maar het oude, niet gebruikte, maar wel betaalde ticket werd niet gevonden. Uiteindelijk dan maar een nieuw ticket gekocht. En toen ontstond in Zuid-Afrika de derde vlaag en het land werd als een zeer hoog risico gebied beschouwd. Toeristen  waren niet welkom tenzij ze voldoen aan een groot aantal administratieve plichten, de nodige testen en wellicht enkele dagen in quarantaine. Na het invullen van al die papieren hoop ik zonder al te grote problemen en vertragingen mijn bestemming te bereiken. Zaterdag eerst nog een PCR-test af laten nemen in Worcester en maandag nog een antigeentest ondergaan op de Kaapse luchthaven. Nou ja, het vooruitzicht van bamischijven, frikandellen en Chinees eten vergoeden veel en mijn familie kennend wordt er aanstaande dinsdag al een bezoek aan een cafetaria in Gerwen gebracht !

Afrikaans woordenboek:

Die koek het in die as geval  =  Het is mislukt









donderdag 2 september 2021

"In niet-blijde verwachting"

Het Departement van Gezondheid in Gauteng heeft vorige week bekend gemaakt, dat in die provincie in 2020 maar liefst 23.000 tienermeisjes zwanger geraakt zijn. Meisjes waarvan er 934 tussen de 10 en 14 jaar waren en 19.000 tussen 15 en 19 jaar. Bovendien zijn er 2.976 zwangerschappen in beide leeftijdsgroepen beëindigd. De leeftijden van de vaders zijn niet geregistreerd en het is dus niet bekend of die ook nog tot de kinderen gerekend moeten worden.  Omdat zwangere meisjes heel vaak dan stoppen met naar school gaan, raken zij in ontwikkeling achterop ten opzichte van anderen. Iets, wat hun hele leven negatief blijft beïnvloeden. Voorbehoedsmiddelen zijn gratis verkrijgbaar, maar veel mannen willen niet dat er een condoom gebruikt wordt en heel jonge meisjes zijn niet opgewassen tegen met name volwassen mannen. Ook zien meisjes, die meestal nauwelijks bezittingen hebben, het hebben van een baby als iets wat echt helemaal van hen zelf is. Jongens vinden het stoer om te bewijzen dat zij in staat zijn om kinderen te verwekken. 
De vaders verwekken wel kinderen, maar nemen niet deel aan de opvoeding en verdwijnen meestal snel uit beeld. Ze worden door de overheid ook nooit ter verantwoording geroepen voor hun daden en dragen niet of nauwelijks iets bij in de opvoeding van hun kind (eren). Ook worden de mannen na de verwekking vaak weggestuurd, want dan krijgt de vrouw een hogere kinderbijslag. De verzorging van de nieuwe wereldburger wordt overgelaten aan moeder en vooral oma. Kinderen hebben rolmodellen nodig om zich goed te ontwikkelen en om te begrijpen dat een afgeronde schoolopleiding van groot belang is vóórdat ze zelf kinderen krijgen. Ouders en onderwijzers zijn erg belangrijk daarbij. Maar ook veel onderwijzers blijken zich maar al te vaak en te graag te vergrijpen aan jonge kinderen !

"Haastige spoed is zelden goed." Maar voor de Zuid-Afrikaanse autoproductie is haast toch echt wel geboden. In Zuid-Afrika worden grote massa's auto gebouwd. Bijna alle grote merken zoals onder andere Mercedes, BMW, Volkswagen,Toyota, Ford en Isuzu hebben hier fabrieken en bouwen jaarlijks zo'n 500.000 voertuigen en daarvan wordt 64 % uitgevoerd naar vooral Europa. Maar de hier gebouwde modellen zijn allemaal uitgerust met benzine- en dieselmotoren en die auto's zijn na 2025 in veel landen niet meer welkom of wel met een hoge milieutoeslag. 
Op dit moment heeft Zuid-Afrika nog totaal geen infrastructuur voor elektrische auto's en Eskom, het energiebedrijf met een alleenrecht op  productie en levering van elektriciteit, kan de industrie en de particuliere verbruiker niet eens voldoende energie leveren, wat resulteert in veelvuldige geplande en niet-geplande stroomonderbrekingen. Bijna alle automerken zijn druk bezig met een omschakeling naar elektrisch aangedreven auto's en die gaat men niet produceren in een land zonder voldoende elektriciteit !

Tenslotte:
Nu in veel landen de coronabeperkingen verminderd of zelfs (bijna) helemaal verdwenen zijn, wordt vliegen naar Nederland weer iets gemakkelijker en interessanter, want om naar Nederland te gaan en dan niet in een restaurant, museum of ander vermaak terecht te kunnen, was voor mij reden om niet te gaan. Nu heb ik besloten om - na twee jaar - weer eens de lange trip te gaan ondernemen.  Vliegreis en autohuur zijn geregeld en over anderhalve week hoop ik voor korte tijd weer voet op Neerlands bodem te zetten. Cafetaria en chinees restaurant kunnen zich daar al weer op voorbereiden !


Afrikaans woordenboek:

'n warm patat  =  een groot probleem