donderdag 28 april 2022

" Werk in uitvoering "

De werkzaamheden in de Cogmanskloof en Ashton zijn afgerond. Na zes jaar zijn de wegenbouwmachines en de werkers verdwenen en kunnen wij zonder Stop & Go's de vijf kilometer  lange kloof afleggen. Zes hele jaren werd er gewerkt aan de in zeer slechte staat verkerende Langstraat, Cogmanskloof en weg naar en door Ashton. In 2016 startte wegenbouwer Basil Read met de gigantische klus. De werkzaamheden vorderden bijzonder langzaam door de penibele financiële situatie van de uitvoerende firma en na ongeveer drie jaar ging Basil Read failliet en was het werk nog niet eens voor een kwart uitgevoerd. 

Een andere wegenbouwer vinden, duurde ruim een jaar. Uiteindelijk ging Haw & Inglis aan de slag en we zagen direct verschillen  met de eerste aannemer. De verkeersoverlast was groot door meerdere Stop & Go's, maar de vorderingen waren ook goed te zien. Het is nu eind april en zo goed als alle werkzaamheden zijn afgerond.   De complete Langstraat is volledig opgeknapt en ziet er aantrekkelijk uit. 

De bruggen in de kloof zijn vernieuwd en hoger geplaatst om hoge waterstanden als gevolg van hevige regenbuien aan te kunnen en Ashton is niet langer meer het armoedige dorpje dat het eerder was.  Ook al moest er gewoekerd worden met de financiën, goedkoop afgewerkt is het hele bouwproject beslist niet. Dat zien we telkens als we door de kloof rijden. Een officiële opening is er nog niet geweest, maar die zal er beslist wel komen. Goed werk heeft tijd nodig. Dat is hier weer eens bewezen !

Nu de Covid-beperkingen zo goed als helemaal verdwenen zijn, komt het cultureel leven in ons dorp weer langzaam op gang. Het museum is weer toegankelijk. De filmzaal draait weer de wekelijkse films en ook mogen er weer muziekuitvoeringen plaats vinden. En in muziek zijn wij nog altijd erg geïnteresseerd. Vorige week zaterdag trad het Capetown Chamber Choir op in het voormalig kerkje aan de Langstraat. In 2018 trad dit gerenommeerde gezelschap  al eens heel succesvol op  in Montagu en dat was het publiek van toen blijkbaar niet vergeten, want het kerkje was tot de laatste plaats bezet en de aanwezigen hebben zich uitstekend geamuseerd bij het optreden van dit voortreffelijke koor. Meerdere solisten - waaronder ook de dirigente -  toonden hun grote kwaliteiten. Sanja miste helaas dit muzikale hoogtepunt, want zij was in Nederland, maar ik heb elke minuut genoten van een juweel van een concert. Ik mis het zingen in een goed koor nog steeds. Als Montagu nu eens zo'n muzikaal gezelschap kende......!

Tenslotte:

In de wekelijks verschijnende  Gazette, het huis-aan-huis verspreide krantje voor onze regio staat elke week een bijzonder woord of gezegde dat men haalt uit het "Woordeboek van die Afrikaanse Taal" (WAT). Vorige week handelde het over het Nederlandse woord lichtekooi. "Die herkomst van ligtekooi is nie soos dikwels verklaar word dat dit verwys na 'n vrou wat ligtelik saam met 'n man bed (kooi) toe gaan nie. In Nederlands beteken  kooi ook agterstewe (achterwerk). 'n Ligtekooi is dus iemand wat haar agterstewe voortdurend oplig as sy loop en daarmee mans uitlok." Dat stemt overeen met de uitleg die staat in het Nederlands Spreekwoordenboek: "Lichtekooi = sedert de 16e eeuw de benaming voor een prostituee. Niet iemand die met een ander nogal vlug kooit of naar de kooi (bed) gaat, maar iemand die haar kooi (achterwerk) onder het lopen voortdurend oplicht. In de 17 e eeuw kende men ook de woorden:  schuddemakooi, schuddegat en wipgat! "

Afrikaans woordenboek:

ons gaan lekkerkry  =  wij amuseren ons






donderdag 21 april 2022

" Een brug te vroeg "

Geloof het of niet, maar er is een overeenkomst tussen Kaapstad en Helmond. Twee steden die dachten een vooruitziende blik te hebben en dat is meestal een goede zaak. Reeds in 1960 schatte de Kaapse Stadsraad in dat de verkeerstoename zodanig groot zou worden, dat het bestaande wegennet dit nooit goed zou kunnen verwerken. Ingenieurs gingen aan de slag en kwamen met een vooruitstrevend plan om de verkeersstromen in, uit en door de stad voor minstens 25 jaar goed te regelen. Zoals altijd bleken de kosten flink tegen te vallen en dat leidde tot politieke verdeeldheid in de Kaapse raad met als gevolg dat het plan pas met flinke vertraging op gang kwam. Toen in 1977 de zoveelste financiële tegenvaller te noteren viel en de toename van verkeer niet zo groot was als verwacht, kwam de aanleg van de fly-over tot stilstand. De Foreshore Freeway Bridge, werd voorlopig (dacht men) even niet verder afgebouwd. Regelmatig werd die afbouw op de stedelijke agenda gezet, maar geldgebrek en andere prioriteiten hielden het afmaken van de klus tegen. Nu is het 2022 en na 62 jaar staan de weg en brug weer op de agenda en nu is de verkeershinder zó opgelopen met dagelijks vele en lange files, dat men nu inziet dat er echt iets moet gebeuren. Er schijnen nu zelfs voldoende investeerders gevonden te zijn, die bereid zijn om geld in het project te steken. 

Wat heeft dat nu met Helmond te maken?  Ook de Helmondse gemeenteraad voorzag in de jaren'80 van de vorige eeuw een grote toename in verkeer. Al dat verkeer moet je niet dwars door de stad laten rijden. Dat had men door schade en schande al geleerd met de aanleg van de Traverse, die Helmond in twee delen opsplitste. Een faliekante mislukking. Nee, het gewone en scheepvaartverkeer moet in een ruime boog om de stad heen geleid worden en zo werd er een rondweg gepland. In Helmond-Noord zou de woonwijk Dierdonk  gerealiseerd worden en vooruitziend als men was, werd reeds begonnen met de omleiding van de Zuid-Willemsvaart en daar heb je bruggen bij nodig. Zo bouwde men  in 1980 al snel een brug, die eenzaam in het weidegebied kwam te liggen. In 1994 was de omleiding van de Zuid-Willemsvaart klaar en toen moest de Dierdonk-wijk nog gebouwd worden, terwijl de brug al lang klaar was. Jarenlang bleef de brug ongebruikt liggen en diende als schuilplek bij slecht weer voor de koeien. Een vooruitziende blik is meestal heel goed, maar je kunt ook wel eens te snel van start gaan. In Helmond is het uiteindelijk helemaal goed gekomen. Nu Kaapstad nog !
 
Terwijl wereldwijd het nieuws beheerst wordt door de oorlog in Oekraïne, zien we hier in Zuid-Afrika al dagenlang beelden van de watersnoodramp in delen van de provincie KwaZulu Natal. Met name de wijde omgeving van de stad Durban is tot nationaal  rampgebied verklaard na de enorme regenbuien die rivieren veranderden in kolkende massa's en waarin in korte tijd duizenden huisjes verzwolgen werden. De door het water verzadigde bodem begon op veel plaatsen te schuiven waardoor modderstromen alles meesleurden wat op hun pad kwam. Elke dode is er één te veel, maar in eerste instantie leek het dodental van 45 slachtoffers nog mee te vallen. Wel waren er nog veel vermisten en drie dagen later stond de teller van dodelijke slachtoffers op 498 met nog steeds een aantal vermisten. Het dodental zal dus naar schatting nog verder oplopen. Regenbuien zijn niet vreemd in deze tropische provincie. Bijna dagelijks valt er water, maar zo'n enorme massa is een zeldzaamheid. President Ramaphosa was in het rampgebied en sprak van een "Climate Change" als oorzaak van deze ramp en wetenschappers voorspellen meer van dit soort overstromingen in de toekomst. 
Toch zouden er veel minder slachtoffers geweest zijn wanneer de bebouwing - die je nauwelijks huizen kunt noemen - niet vlak naast de rivier plaats gevonden had. Ondanks waarschuwingen en verboden van de overheden plaatsen mensen hun onderkomens bewust vlakbij de rivieren. Een belangrijke reden is, dat heel vaak drinkwater niet aanwezig is. Waterzuiveringsinstallaties worden slecht onderhouden en als er al geschikt water geleverd wordt, dan is de hoeveelheid absoluut ontoereikend voor de steeds maar toenemende massa mensen. De overheid bouwt voortdurend huisjes, maar door de almaar groeiende eigen bevolking en de instroom van honderdduizenden emigranten, loopt de overheid voortdurend achter de feiten aan, waardoor mensen zich genoodzaakt voelen om toch te gaan wonen op plekken die risicovol en dus niet geschikt voor bewoning zijn. Je kunt wachten op de volgende ramp !

Afrikaans woordenboek:

duimsuiggetal  =  naar schatting





 

donderdag 14 april 2022

" Reisbeperkingen "

Wereldwijd verdwijnen de reisbeperkingen en zitten vliegtuigen weer "nokkie-nokkie-vol" met toeristen en zakenmensen. Zuid-Afrika schafte ook ongeveer alle (reis-) beperkingen af. Maar dat gaat niet op voor oud-ministers, oud-onderministers, oud- parlementsleden en hun echtgenote(n)s. Parlementsvoorzitter Moloto Mothapo,deelde op 30 maart mede, dat er drastisch besnoeid gaat worden op de reisfaciliteiten van hen. Oud-ministers en hun echtgenote(n)s hadden tot nu toe levenslang recht op 72 business-class tickets per jaar en ex-onderministers en echtgenoten toch altijd nog 54 van die luxe en peperdure vliegtickets. Parlementsleden en echtgenotes hadden recht op 4 tickets per jaar. In het nieuwe beleid krijgen al deze afgetreden hoge personen nog slechts 12 economy-tickets voor binnenlandse vluchten en dat slechts gedurende 5 jaar. Voor parlementsleden is dat echter een vooruitgang van 4 naar 12 gratis vliegreizen. Het resultaat van dit alles: besnoeiing op de totale reiskosten voor de overheid, is ronduit twijfelachtig, zeggen de economen. Zij hebben er een hard hoofd in, want: "Die kritiek bly geld dat Suid-Afrika se staatsuitgawes hemelhoog is en dat daar groot besnoeiings moet kom !"  

De Suid-Afrikaanse Polisie Diens (SAPD), moet flink op de schop. Dat wordt al jaren geroepen, maar het werd tot nu toe nooit daadwerkelijk uitgevoerd. De politiekantoren klaagden al lang over veel te weinig manschappen, veel te weinig dienstauto's, veel te weinig brandstof en veel te weinig wapens. Van alles veel te weinig om de enorme misdaadvlakken  te bestrijden. Er is echter één ding waar de politiedienst heel veel van heeft: generaals. Het is nog net niet zo, dat er meer generaals en hoge officieren zijn dan gewone politieagenten, maar de topstructuur is veel te groot en daardoor ook veel te duur. Bovendien leveren deze "hoge pieten", zittend in hun airco-gekoelde luxe kantoren geen bijdrage in het bekampen van de immense misdaad. De meesten hebben zich niet bewezen als uitstekende politiefunctionarissen en kunnen niet bogen op een voortreffelijke staat van dienst. Ze zijn ten tijde van Zuma's regeerperiode beloond met deze hoge functies omdat ze getrouwe bondgenoten van de president waren en lid van de ANCpartij. Het is onwaarschijnlijk dat de politiekorpsen zitten te wachten op deze personen en of de misdaadcijfers nu af gaan nemen, is ook twijfelachtig !

Tenslotte:
Nu Sanja in Nederland verblijft moet ik voor huis, honden en voor mij zelf zorgen. Sanja heeft ervoor gezorgd dat de diepvries vol bakjes met "leftovers" zit. Lekker gemakkelijk natuurlijk, want met een magnetron in de buurt kom ik niets te kort. Overleven is voor mij nu dus wel een "doe-het-zelf"-zaak. Toen ik eergisteren even boodschappen deed bij de Spar, zag ik tussen de vleeswaren bakjes met knakworstjes liggen. Die kon ik echt niet zomaar voorbij lopen. Mijn gedachten gingen terug naar mijn tijd op het Joriscollege in Eindhoven. Als de lessen op de middelbare school om 14.00 uur afgelopen waren, fietste ik naar huis. Er werd bij ons altijd om 12.30 warm gegeten, maar daar kon ik op schooldagen natuurlijk niet bij zijn. Mijn moeder vond dat ik bij thuiskomst toch warm moest eten en warmde mijn prakje op. Nu heb ik altijd een afkeer gehad van vlees met botten en vetranden. maar was dol op knakworstjes. Die at ik dus meerdere keren per week. Ik ben nog altijd een heel kieskeurige vleeseter, maar tegen knakworstjes zeg ik geen nee. Wat anderen er van vinden, zal me verder worst wezen. Ik vind ze lekker!
Afrikaans woordenboek:

'n selfdoenwinkel  =  een doe-het-zelfzaak





 




donderdag 7 april 2022

" Die Suidelike Rotskoggelmander "

We hebben sinds enige tijd een nieuw "huisdier". Onze twee honden zoeken de hele dag tussen de planten naar een beestje. Wij dachten dat het om een muis of een salamandertje ging. Maar sinds een paar dagen weten we dat het om een Suidelike Rotskoggelmander gaat. De Latijnse naam is Agama Atra en het is een hagedis uit de familie Agamidae. Of onze honden het leuke en snelle beestje ooit te pakken krijgen, betwijfel ik en dat gunnen we dit bijzondere beestje van harte ! 

Statistieke Suid-Afrika heeft op 29 maart de cijfers over de economie en de werkeloosheidscijfers gepubliceerd. Positief is men over de economie die over het boekjaar 2021 gegroeid is met 4,9 %. 
Daar zijn de economen redelijk tevreden over, maar dat is niet terug te zien in de werkloosheidscijfers. Eind 2019 hadden 16,4 miljoen mensen werk. In 2020 was dat gedaald naar 15 miljoen en eind 2021 werkten 14,5 miljoen mensen. In twee jaar tijd is de werkeloosheidskoers van 29,1 & gestegen naar 35,3 % en dat betreft uitsluitend mensen die actief op zoek zijn naar werk. Het totale werkeloosheidscijfer bedroeg 38,7 % aan het eind van 2019. In 2020 steeg dat naar 46,2 % en in september 2021 zat al 46,6 % zonder werk thuis. 
Dat de economie groeide, leidde helaas niet tot een daling van de werkeloosheid en als schuldige wordt vooral gewezen naar Eskom, het staats-energiebedrijf  dat veel te weinig elektriciteit kon en nog steeds kan leveren. Verder functioneert Transnet, het staats-vervoerbedrijf (rail, water en weg) helemaal niet. Bedrijven kunnen te weinig en onregelmatig produceren door een energietekort (Eskom) en Transnet vervoert gebrekkig en onbetrouwbaar. Ook de bijzonder moeilijke ontslagregelingen en enorme papieren rompslomp die middelgrote en kleine bedrijven ondervinden, werken remmend. Vooral daardoor nemen bedrijven geen of slechts mondjesmaat nieuw personeel in dienst !

In de nieuwssite Daily Maverick schrijft ene Mr. Styles over de abominabele toestand van de wegen in de Oost-Kaap. Hij deed daar anderhalf uur over een afstand van 31 kilometer en kwam totaal geradbraakt aan op zijn bestemming. Nu hoefde hij deze martelgang slechts één keer te ondergaan, maar de plaatselijke bevolking heeft hier bij voortduring mee te doen. In zijn hotel las Styles in een krant een  verslag van Ezekiel Kekana over een rapport van Roads Agency Limpopo (Provinciale wegenverkeersdienst provincie Limpopo). 
RAL meldt, dat wanneer er op dezelfde voet voortgegaan wordt met het opknappen van de wegen, men nog 115 jaar bezig is. De regering stelt jaarlijks vele miljarden beschikbaar om wegen te verharden en op te knappen. De RAL zegt 138 miljard Rand nodig te hebben, maar verreweg het grootste deel van dat bedrag wordt besteed aan riante salarissen van ambtenaren en raadsleden. Er wordt alleen maar opknappingswerk gedaan in tijden van plaatselijke en provinciale verkiezingen wanneer zittende raadsleden hun goed betaalde baan veilig moeten stellen !

Tenslotte:
Sanja's koffer is gepakt. Vrijdag rijden we naar de Kaapse luchthaven en begint zij aan haar reis naar Nederland. De minder strenge beperkende maatregelen zorgen voor reisbewegingen zonder de lastige PCR-toets en/of sneltest. Het is niet helemaal duidelijk of er ook nog andere formulieren meegenomen moeten worden. Waarschijnlijk niet, maar voor alle zekerheid neemt Sanja toch het nodige papierwerk mee. Beter mee verlegen dan om verlegen. Als het weer in Nederland nu ook meewerkt zoals het dat deed tijdens mijn verblijf, dan staat niets een plezierige vakantie en een weerzien van ouders, andere familieleden en bekenden in de weg. 

Afrikaans woordenboek:

Lekker toggie maak  =  goede reis