"Op hoop van zegen"

In Herman Heijerman's toneelstuk "Op Hoop van Zegen" hoopt Kniertje tegen beter weten in, dat alles uiteindelijk goed zal aflopen, maar die hoop is tevergeefs. Dat gevoel had ik vorige week ook. Na elf jaar beschik ik wel over een vaste verblijfsvergunning, maar nog steeds niet over een Identity Document (ID). Het Departement Home Affairs functioneert voor geen meter. Bij de meeste van de 420 kantoren staan dagelijks lange rijen wachtende mensen, waarvan een groot deel - na uren in de rij gestaan te hebben - niet eens het gebouw inkomt om hun aanvragen in te dienen. Op de nieuwssite Daily Maverick las ik kort geleden, dat er bij kantoren in Kaapstad en Stellenbosch weinig kans op succes is en in de kantoren van Paarl, Worcester en Robertson ben ik al zonder succes geweest. Maar schrijft de Daily Maverick: " Het kantoor te Caledon werkt goed. Geen lange rijen wachtenden. Alleen als de computers niet werken, is er een probleem." Daar wilden wij naar toe. We hebben snel weer alle benodigde papieren verzameld en gingen dinsdagochtend op vol goede moed pad. Ik had zoveel haast, dat ik vergat om twee klaargelegde pasfoto's mee te nemen. In Bonnievale (25 kilometer van Montagu) kwamen we daar achter en moesten dus weer terug. 

Maar uiteindelijk bereikten we om 11.00 uur het kantoor in Caledon, waar een twintigtal wachtenden buiten in een rij stonden. Daar werd ons verteld, dat er geen internetverbinding was. We hebben nog ongeveer een uur gewacht en zijn toen meer teleurgesteld dan kwaad weer naar huis gereden. Net zoals bij Kniertje in "Op Hoop van Zegen" was de uitkomst negatief. Het is voor mij de zoveelste keer dat ik zonder positief resultaat bij Home Affairs was. Ik vraag me steeds weer af: "Heeft het nog wel zin om te blijven proberen alle Zuid-Afrikaanse documenten in orde te krijgen?" Ik betrap mezelf erop, dat ik steeds vaker nadenk over een leven in een ander land !

Twee weken geleden schreef ik over mensen die het recht in eigen handen namen en iemand (die waarschijnlijk volkomen onschuldig was) vermoordden. Dit wordt  een Boendoehof-moord genoemd. Boendoehof is rechtspraak door een gemeenschap die het recht in eigen handen neemt. Een heel groot deel van deze moorden vindt plaats in townships. In Die Burger van 22 juni verscheen het volgende  artikel. "Daar was in die boekjaar 2021-2022 seker 227 moorde in die Wes-Kaap wat regstreeks met Boendoehof-voorvalle verbind word. Dit is 76 méér as in die vorige boekjaar." Deze gegevens staan in de statistieken van de Politie. In heel Zuid-Afrika waren er maar liefst 1.353 van deze voorvallen. De gemeenschap wordt opgeroepen voorzichtig te zijn door (fake-) nieuws te verspreiden. Dit leidt tot voorbarige conclusies met regelmatig fatale gevolgen. Mogelijk speelt ook gebrek aan vertrouwen in de politie mee om het recht maar in eigen handen te nemen. Reagan Allen, parlementslid voor Veiligheid en Politie zegt: "Dit is één van die gevaarlikste aspekte van boendoehof-moorde. Laat ons verantwoordelike en wetsgehoorsame burgers wees." !

"Wie niet horen wil, moet maar voelen." Dat is de mening van burgemeester Adams van New York. Al gedurende enkele jaren terroriseren motorfietsen, scooters en quads de stad. Open uitlaten veroorzaken een "klere-herrie" en het onbeschofte, asociale gedrag in het toch al drukke verkeer zorgt voor grote irritatie en vooral ook gevaar. Waarschuwingen en boetes bleken niet af te schrikken. Dus moesten er zwaardere maatregelen genomen worden en die zijn er ook gekomen. 

Vorige maand werden er 900 motoren in beslag genomen en een bulldozer werd ingehuurd. 

Die reed enkele rondjes over al die overlast bezorgende voertuigen, waarna de restanten afgevoerd werden naar oud-ijzer bedrijven. Deze rigoureuze actie was niet de eerste van het jaar. In januari werd al begonnen met de confiscatie. Daardoor kwam het jaartotaal tot en met juni op maar liefst tweeduizend voertuigen. Of hiermee nu de overlast verdwenen is, is niet bekend !  

Afrikaans woordenboek: 

 

voetsak !  =  opdonderen !

"Te mooi om waar te zijn"

Er wordt regelmatig voor gewaarschuwd: " Als het te mooi lijkt om waar te zijn, dan is het meestal ook niet waar." Deze ervaring had ik vorige week woensdag zelf ook. Er kwam een E-mail van Flying Blue Miles bij mij binnen en daarin stond, dat er vliegtickets met grote kortingen te verkrijgen waren. Nu ga ik wellicht in september naar Nederland en een voordelig ticket was dus welkom. De aanbieding was zelfs méér dan prachtig. 

Voor 180 euro een KLM-retourticket van Zuid-Afrika naar Nederland en terug is ongekend. Bij het voortgaan met de boeking bleek wel, dat er nogal wat gespaarde Miles ingeleverd moesten worden. Dat bleken er uiteindelijk maar liefst 77.000 te zijn. Ik had geen idee hoeveel ik er gespaard had en we vliegen al jaren niet meer met de veel te dure KLM. Dus even gekeken op "My Miles Account" en daar stond mijn saldo: "NUL Miles". Mijn eerder gespaarde Miles bleken al lang vervallen te zijn. Met nul miles was de korting ook nul natuurlijk. Mijn reis naar Nederland zal - als op Schiphol de problemen tenminste op tijd opgelost zijn - waarschijnlijk toch wel doorgaan, maar een vliegticket voor 180 euro ga ik beslist niet vinden ! 

Hoeveel dakloze zwervers er in Kaapstad zijn, is niet bekend, maar het loopt in de duizenden. Sommigen kiezen bewust voor een leven op straat en zoeken geen hulp. Maar anderen zijn door scheiding, werkloosheid en/of verslaving(en) zonder dak en op straat beland. Zo'n leven is mensonterend, hard en zwaar en dan valt dat leven in de zomer nog een beetje mee. Maar in de wintertijd - en dat is ook nog eens de regentijd - is het leven bijna niet te dragen. Nu beschikt Kaapstad over zogenaamde "Safe-Space ruimten" waar onderdak geboden wordt voor de nacht en bij slecht weer. 

Maar die ruimten waren absoluut niet toereikend bij het noodweer van de afgelopen week toen er in 24 uur meer dan 100 millimeter regen viel. De overstromingen waren in met name de townships gigantisch. Veel mensen willen de getroffenen helpen. Mensen (met name toeristen) geven in dergelijke situaties uit medelijden geld  aan de arme stakkers (geschat jaarlijks 7 miljoen Rand). Dat wordt afgeraden, want geld wordt bijna altijd omgezet in drank en/of drugs. Aangeraden wordt om vouchers bij bepaalde winkels te kopen en die te geven aan de havelozen. Daarmee kunnen zij producten als voeding en kleren kopen. Het aantal daklozen zal alleen maar toenemen, want dagelijks komen er nieuwe "inkomers" uit andere provincies en buurlanden hun heil zoeken in de West-Kaap !

Tenslotte:

Het vorig weekend was er weer de jaarlijks gehouden boekenverkoop waarvan de opbrengst geheel ten goede komt aan de Eseltjiesrus-organisatie. Zoals eerder al eens gemeld, worden bejaarde en anderszins afgedankte ezels opgevangen en tot hun dood verzorgd op een terrein in McGregor. 

Overheidssteun krijgt de organisatie helemaal niet en dus moet er via sponsoracties, donaties  en boekenverkoop het noodzakelijke geld bijeen gebracht worden. Elke keer leveren wij gelezen boeken in ter verkoop en schaffen ook elk jaar wat "nieuwe boeken" met name in de Afrikaanse taal aan. Goed voor de organisatie en de ezels, maar ook een goed tijdverdrijf voor ons zelf !

Afrikaans woordenboek:

Boendoehof  =  Rechtspraak door een gemeenschap die het recht in eigen handen neemt

 

"Het recht in eigen hand"

Er is landelijk al een paar weken veel aandacht voor een ernstig voorval in Kaapstad. Op 28 mei reed taxichauffeur Abongile Mafalala met enkele passagiers in Parkwood, een kleurlingenwijk van Kaapstad. Op Facebook was op dat moment een melding gedaan van het kidnappen van een kind. Een bericht, dat later fake news bleek te zijn. Bij een halteplaats sprongen drie mannen uit de taxi en werden bedreigd door de aanwezige menigte. Maar zij beschuldigden de chauffeur van het kidnappen van een kind en verlieten toen snel het toneel. De groep mensen bij de halte ontstak in grote woede en keerde zich tegen de onschuldige chauffeur. Hij werd gestenigd, geslagen met schoppen en gestoken met messen tot hij dood was. Daarna werd het lichaam en de taxi in brand gestoken. Toen de politie arriveerde werd snel duidelijk, dat de drie gevluchte mannen de oorzaak waren. Twee waren al verdwenen. Eén kon aangehouden worden. Via filmbeelden konden daarna elf daders van de moord - waaronder een 15 jarige - aangehouden worden. Op 23 juni staan zij terecht voor moord. Er blijkt via massamedia als Facebook en Twitter veel fake news in de wereld te zijn. Soms zonder grote gevolgen, maar het betreurenswaardige voorval in Parkwood toont aan hoe ernstig de gevolgen kunnen zijn en ze kunnen leiden tot dodelijk geweld door mensen die het recht in eigen hand menen te moeten nemen !

Het pad van een Zuid-Afrikaanse motorrijder gaat niet altijd over rozen. Ik reed in Nederland vanaf 1968 tot 2011 een flink aantal motoren en moest die regelmatig voor servicebeurten naar een motorzaak brengen. Dat gebeurde altijd dichtbij. Meestal was dat zelfs in onze woonplaats Helmond. Even rijden naar "Van de Pol Motoren" in de Wolfstraat en dan te voet een kwartiertje terug lopen. Hier in Zuid-Afrika ligt dat heel anders. Het land is ontzettend groot en het aantal motorzaken is heel erg klein en die er zijn bevinden zich niet naast de deur en zeker niet op loopafstand. Mijn huidige twee motoren moeten voor servicebeurten beide meestal één keer per jaar  naar de dealer. Ik kan daarbij kiezen: "Ga ik naar Kaapstad (200 km enkele reis) of wordt het Johannesburg (1500 km enkele reis) ?" Geen moeilijke keuze natuurlijk maar in beide gevallen ver van huis. Ik loop heel graag langere afstanden, maar dit gaat toch iets te ver. 

Vorige week was de Triumph aan de beurt, maar toen had ik een extra probleem. Na mijn prostaat-operatie mag ik minimaal vier weken niet motorrijden. Er zat niets anders op dan het inschakelen van een koerier die mijn motor in Montagu ophaalt en daarna aflevert in Kaapstad. Ik ben blijkbaar niet de enige die gebruik maakt van deze manier, want het bedrijf had het dermate druk, dat zij op zondag (!) mijn Triumph kwamen ophalen. Hoe mijn motor na de servicebeurt weer terugkomt in Montagu, weet ik nog niet, maar omdat er enkele onderdelen niet op voorraad zijn, zal het wel een paar weken gaan duren. Dan ben ik waarschijnlijk zelf wel weer in staat om de motor op te halen. Wandelen naar Kaapstad zie ik niet zitten, maar hopelijk krijg ik wel een lift van Sanja. Dan kan zij - samen met vriendin Yvonne - lekker een dagje shoppen in één (of meer) van de grote shopping-malls van Kaapstad. Servicebeurten blijven hier in Zuid-Afrika een moeilijke zaak. Gelukkig fiets ik niet, want er is zelfs niet eens een fietsenzaak in de nabijheid !

Tenslotte:

Op 9 juni hadden we weer een verjaardag te vieren. Samen met zes Nederlandse vrienden heeft Sanja dat gewoon thuis gevierd met koffie en monchou-taart en daarna erwtensoep met roggenbrood. Alles was lekker, maar met name de soep werd door de gasten zeer op prijs gesteld. Het is hier per slot van rekening winter en als er dan ook nog  een Nederlandse rookworst in de winterse soep zit, is het helemaal feest. Samen hebben wij haar verjaardag nog eens dunnetjes overgedaan met een heerlijke lunch in de fraaie tuin van wijnbedrijf Van Loveren !                                                                               

Afrikaans woordenboek:

'n woefkardoes  =  een doggybag

" Mooiste dorp "

Elk jaar organiseert omroeporganisatie Kwêla een "Mooiste Dorp van Zuid-Afrika" competitie. Iedere provincie selecteert drie finalisten die tegen elkaar uitkomen en de winnaar gaat naar de landelijke finale waar het allermooiste dorp van Zuid-Afrika gekozen wordt. In onze provincie West-Kaap waren Stellenbosch, Rawsonville en Montagu de finalisten en werd uiteindelijk Montagu uitgeroepen tot "Mooiste Dorp van de West-Kaap". In de week van 17 - 22 juli komen de 8 provinciale winnaars (+ de winnaar van Namibië) uit tegen elkaar om de landelijke winnaar te bepalen. Op 31 juli volgt dan de bekendmaking van de algehele winnaar. Montagu is een mooi dorp onder andere vanwege het grote aantal monumentale woningen en zakelijke gebouwen en ook door de fraaie ligging in een dal tussen de imponerende bergen. 

Maar eerder wees ik al op de steeds toenemende vervuiling door mensen die in de  omringende bergen en bossen hun vuilnis dumpen en overnachtingsplekken maken met allerlei soorten van afval: hout, plastic, karton en doek. Verder liggen er plastic flessen, kleding, condooms en uitwerpselen. Gelukkig zijn er een paar organisaties waarvan de leden geheel vrijwillig schoonmaakacties houden. Als dat niet regelmatig gedaan wordt, zal Montagu niet meer uitgeroepen worden tot "Mooiste Dorp"!

Dat de postbezorging in Zuid-Afrika al jarenlang een groot probleem is, heb ik al meerdere keren gemeld. Post uit Nederland bijvoorbeeld bleef gemakkelijk drie of meer maanden onderweg of kwam zelfs helemaal niet aan. Er circuleerden beelden op internet van grote opslagruimten met tot de plafonds volgestouwde pakken, pakketjes en brieven die niet bij de ontvangers aangekomen waren. Het bedrijf werd bovendien enorm gehinderd door maandenlange stakingen. Uiteindelijk kon het zo niet langer. Koeriersbedrijven voeren er wel bij, want de klanten keerden massaal het postbedrijf de rug toe. Nu probeert het staatsbedrijf de bezorging van een deel van de pakketpost in handen te  krijgen door het alleenrecht op te eisen om pakjes en brieven tot één kilo uitsluitend door het postbedrijf te laten bezorgen. De internetbedrijven staan op de achterste benen, want zij verwachten enorme aantallen klachten en vrezen grote ontevredenheid bij hun klanten. Of het verzoek van het postbedrijf gehonoreerd gaat worden, is nog maar de vraag. De minister moet nog een beslissing nemen.

Nu blijkt slechte postbezorging niet alleen maar in Zuid-Afrika te bestaan. Een Spaanse postbode hield in 2012 en 2013 ruim 20.000 poststukken achter. Men kwam daar achter toen de postbode zijn huis verkocht had en de nieuwe eigenaar een verbouwing startte en de opgeslagen post ontdekte in een kelder van het huis. Of de 10 jaar oude post alsnog bezorgd gaat worden, is nog niet bekend !

Tenslotte:

De Zuidelijk Afrikaanse nieuwssite Daily Maverick kwam met nieuws waar de olifanten erg blij mee zijn. Groot-Brittannië heeft uiteindelijk ook besloten om geen ivoor meer te exporteren. Daar heeft men wel erg lang over moeten denken voor de beslissing genomen werd, want al in 2010 hebben milieu-organisaties  met klem verzocht om te stoppen met de olifantenjacht. Het aantal bos-olifanten is de laatste 30 jaar met 86 % afgenomen en savanne-olifanten zijn er sinds 50 jaar geleden 60 % minder. In 2015 stopten de Verenigde Staten en China, destijds de grootste afnemers van ivoor al en het feit dat de Britten nu ook overstag gaan, is een grote stap in de goede richting. Een richting waar echter niet alle landen blij mee zijn. Zimbabwe, Tanzania, Botswana, Namibië en Zambia laten de jacht op olifanten en de handel in ivoren slagtanden toe en zitten nu met grote voorraden ivoor waar weinig afnemers meer voor zijn. Maar dat zal de olifanten een zorg zijn !  

 Afrikaans woordenboek:

Wittande lag  =  zeer tevreden zijn

" Flodderbonen "

In Montagu wonen aardig wat Nederlanders, maar in Swellendam nog heel wat meer. Al die Nederlanders denken regelmatig met smart aan Nederlandse producten, die hier niet of moeilijk (in Kaapstad) te verkrijgen zijn. De Spar in Swellendam zag daar wel brood in en richtte een hoekje van de supermarkt in met Nederlandse en Duitse producten. Natuurlijk waren die duur. Importkosten en belasting zorgden voor prijzen die dubbel zo hoog waren dan in Nederland, maar met onze pensioenen in euro's kon men zich die luxe wel eens een keertje permitteren. De Spar-supermarkt in Montagu dacht: "Dat kunnen wij ook" en sinds een maand is er ook zo'n Nederlandse hoek in ons dorp. Rinse appelstroop, Venz hagelslag, Unox rookworst, Heinz sandwichspread, Bolletje eierbeschuit met bijbehorende De Ruyter muisjes, Venco drop, stroopwafels, appelmoes en tuinbonen van Hak, het is er allemaal. Of beter gezegd: het was er allemaal, want na enkele dagen was het hoekje zo goed als leeg. De Nederlanders waren aan het hamsteren geslagen. Toen ik hoorde dat er tuinbonen te koop waren, ging ik toch ook maar eens kijken, maar de tuinbonen waren al verdwenen net als de appelmoes en de hagelslag en bijna al het andere lekkers uit Nederland. Dat de tuinbonen uitverkocht waren, betreurde ik nog het meest. Sanja ziet geen brood in tuinbonen en dus komen die niet vaak bij ons op tafel. Ik herinner me nog goed, dat wij vroeger de grote bonen moesten "doppen". Je kneep op de omhullende schil waarna die open barstte en je de tuinbonen eruit kon halen. Flodderbonen werden ze bij ons genoemd. Niet ieders lievelingsgroente, maar ik lustte ze graag. Om mij een plezier te doen kocht Sanja zo'n potje van Hak en kreeg ik na jaren weer eens tuinbonen te eten. Toen ik vorige week voor iets anders bij de Spar binnen liep, zag ik dat de lege schappen al weer aangevuld waren. Er stonden wel tien potjes tuinbonen. Ik heb me ingehouden en heb er maar twee meegenomen. Wie had er gedacht, dat ik nog ooit flodderbonen zou hamsteren !

Na Wereld Bijen Dag op 20 mei klonk er op 21 en 22 mei ook een gezoem maar nu vele malen harder op het vliegveld van Robertson. Geen bijen, maar radiografisch bestuurde vliegtuigen en helicopters. De jaarlijkse Fly-in kon twee jaar vanwege Covid geen doorgang vinden, maar dit jaar eindelijk weer wel. Sinds we ons hier in 2011 vestigden heb ik bijna alle fly-ins bijgewoond en waren het in de beginjaren nog veelal kleine toestelletjes, nu constateer ik dat de toestellen en de noodzakelijke andere attributen steeds groter en professioneler worden. Prachtige en peperdure op schaal nagebouwde straaljagers zie ik steeds meer. Ook is te zien hoe professioneel deze hobby geworden is. In de aanhangers is alles compleet ingericht als werkplaats, want er wordt me wat af gesleuteld bij dit  tijdverdrijf. 

Op een vraag van een interviewer wat er nu zo leuk was aan deze hobby antwoordde één van die hobbyisten: " Vijf avonden sleutelen om tijdens een show in het weekend een half uur te vliegen !

Tenslotte:

De Gazette had vorige week weer een interessant Afrikaans woord gevonden in het Woordeboek vir Afrikaanse Taal: Een sofapokkel of ook wel sofapatat is: Iemand wat luierig is en vir lang tye op 'n rusbank lê om TV te kyk en wat dikwels oorgewig is vanweë kos wat te gereeld ingeneem word en 'n gebrek aan oefening het !"

Afrikaans woordenboek:

'n vliegtuigie met radiobeheer  =  een radiografisch bestuurd vliegtuig