" Waarheen leidt de weg "

"Waarheen leidt de weg die wij moeten gaan...." In 1979 werd Mieke Telkamp wereldberoemd in Nederland en omstreken toen zij dit lied zong in het TV programma "Op volle toeren". Aan dit lied moest ik denken toen we met 4 landgenoten bezig waren met onze wandeling op een vrijdagochtend. Dat het politiek en vooral ook economisch niet goed gaat met Zuid-Afrika is een regelmatig terugkerend onderwerp van bespreking. Het ene na het andere corruptieschandaal, slecht functionerende ministeries, de helft van de bevolking is werkeloos en heeft een uitkering, een steeds maar sterk groeiende bevolking waarvan de meeste borelingen geen toekomst hebben, wegtrekkende doktoren, ingenieurs en hoog opgeleide technici naar andere landen, een staatsbedrijf dat zo weinig energie kan leveren, dat het land dagelijks een aantal uren in het donker zit. De pessimist zegt, dat Zuid-Afrika op weg is een tweede Zimbabwe te worden. Maar de optimist zegt, dat er toch zo links en rechts ook enige verbeteringen in gang gezet worden, dat bijna elke dag de zon schijnt en dat het in geen enkel land ter wereld 100 % goed gaat. We zien en lezen dagelijks het Nederlandse nieuws en dan hebben wij niet veel interesse om terug te gaan naar Nederland. 

Vorige week verscheen de "Annual Global Retirement Index" en die heeft vastgesteld waar gepensioneerden zich het beste kunnen vestigen. Op basis van de volgende 6 criteria is de lijst samengesteld: de levenskosten, betaalbare huisvesting, vervuiling van water en lucht, misdaadcijfers, kwaliteit van de zorg en verkeer. Op de eerste plaats staat Portugal vóór Mexico en Panama. Nederland is niet bij de eerste 10. Maar bij landen met de hoogste levenskwaliteit in 2023 staat Nederland wel op de eerste plaats. Denemarken en Zwitserland volgen op de volgende plaatsen. Ook van belang is natuurlijk hoe duur de landen zijn. De drie duurste landen zijn Bermuda, Zwitserland en de Kaaimaneilanden. Nederland volgt op plaats 22 en Zuid-Afrika komt op de 89e plaats. De zorg is het beste geregeld in Taiwan, Zuid-Korea en Japan met Nederland (toch nog 😏) op de 9e plaats. 

Staat Zuid-Afrika dan nergens hoog geplaatst? Jawel. Bij de misdaadcijfers scoort Zuid-Afrika goed, maar haalt net niet het podium. In Venezuela, Papua-Nieuw Guinea en Afghanistan is nog meer misdaad. Ik heb al aan het begin van onze verhuizing in 2011 gezegd, dat we alleen maar terug gaan naar Nederland of kiezen voor een ander land, wanneer het hier politiek gezien onverantwoord wordt. Dat is echt nog niet het geval en daarom zingen we niet "Waarheen leidt de weg die we moeten gaan" , maar kiezen we voor Ramses Shaffy, die in 1975 zong: "We zullen doorgaan met de wankelende zekerheid om door te gaan in een mateloze tijd" ! 

Vol verwachting keken we uit naar woensdag. Het Solar installatiebedrijf kwam fase 2 uitvoeren. Enkele weken geleden werden de converter en een (leen-) batterij al geplaatst, maar door de wereldwijde enorme vraag naar solar panelen konden die toen nog niet geplaatst worden en moest het bedrijf heel wat wachtende klanten teleurstellen. Nu is er een grote hoeveelheid panelen geleverd en is men begonnen met fase 2: installatie van de panelen. Dat betekent voor ons, dat we bijna onafhankelijk zijn van de Eskom-stroom en daarom geen last meer hebben van de dagelijkse stroomonderbrekingen. 

Helemaal klaar is ons Solar Power Systeem  nu nog niet. Een derde fase volgt nog: de leenbatterij moet nog vervangen worden door een nieuw exemplaar en dan volgen nog het heel precies afstellen van het gehele systeem. Tenslotte volgt dan nog een controle van het systeem door de munisipaliteit. Alle goede dingen in drieën, zullen we maar zeggen !

We hadden de verwachting of minstens de hoop, dat het met het Zuid-Afrikaanse postbedrijf zo langzamerhand iets beter zou gaan. Maar toen ons postkantoor gesloten werd omdat er geen huur betaald kon worden, verwachtte Sanja geen post meer uit Nederland. En zij had verwacht en gehoopt, dat er in of vlak na de voorbije kerstperiode wel een aantal wenskaarten zouden komen. Naarmate de tijd verstreek, werd die kans steeds kleiner. Maar zie wat er woensdag  (30 maart) gebeurde: drie kaarten uit Nederland zaten er in onze brievenbus. Drie maanden te laat, maar er is vooruitgang, want een paar jaar geleden kwam dit soort post helemaal niet aan. Volgens Sanja's administratie ontbreekt er nu nog één kaart. Als het nog lang duurt voordat die komt, beschouwen we die maar als wenskaart voor 2024. Grote kans dat die dan wel op tijd is ! 

Afrikaans woordenboek: 

ketoetie  =  alles bij elkaar

" Afrikaans met een knipoog "

Zoals vorige week gemeld, sluit ik elke nieuwe blog af met een Afrikaans woord of gezegde. Die woorden haal ik uit meerdere bronnen, maar vaak ook uit het boekje "Afrikaans met een knipoog". Peter en Gaby Beekmans uit Oisterwijk reisden vele jaren door Zuid-Afrika en raakten geboeid door het Afrikaanse taalgebruik dat voor Nederlanders en Vlamingen zo'n herkenbaar gevoel geeft. Ze begonnen hiervan aantekeningen te maken en er kwam gaandeweg zoveel materiaal voorhanden, dat het uiteindelijk resulteerde in het in 2014 privé uitgegeven boekje. 

Ondertussen is het al toe aan de zesde druk en uitgebreid tot circa 4000 woorden en uitdrukkingen. Peter en Gaby geven wel duidelijk aan, dat deze woordenlijst geen wetenschappelijk verantwoord woordenboek is. Dat laten ze over aan vakbekwame taalspecialisten. De opgetekende woorden en uitdrukkingen komen rechtstreeks uit de volksmond en zorgen voor een glimlach bij de Hollandse en Vlaamse lezer. Peter Beekmans is helaas op 22 oktober 2020 overleden !

Zoals beloofd schrijf ik zoveel mogelijk over positief nieuws. Op de site www.motor.nl stond zo'n positief artikel dat ik daar vrolijk van werd: "Motorrijders zijn de gelukkigste weggebruikers van Nederland." Motorrijders waarderen hun geluk op de weg met een score van 8,3. Hiermee behoren ze tot de gelukkigste weggebruikers van Nederland. De belangrijkste redenen zijn "het lekker in de buitenlucht zijn" en "het minder last hebben van de drukte in het verkeer". Dit blijkt uit een door de RAI uitgevoerd onderzoek. 

Aan dit onderzoek deden motorrijders, automobilisten, gebruikers van het Openbaar Vervoer en gebruikers van elektrische fietsen mee. Na motorrijders (8,3) volgen gebruikers van elektrische fietsen (8,2) en automobilisten (8,1). Gebruikers van het Openbaar Vervoer zijn duidelijk minder gelukkig. Zij beoordelen hun geluk met een 7,1.  Noot van ondergetekende: "Waarschijnlijk is dit onderzoek uitgevoerd op een zonnige zomerdag. Bij regenweer in de herfst of sneeuw in de winter zou de uitslag wel eens een beetje anders kunnen zijn !"

Tenslotte:

Ik heb al eerder gemerkt, dat er in Zuid-Afrika een heleboel klassieke auto's zijn. De meeste zijn van Duits, Engels en Amerikaans fabrikaat. Via Facebook wist één van de rijders van onze motorgroep, dat er van 19 t/m 23 maart een grote groep klassieke auto's een toertocht zouden rijden van George naar Kaapstad en dat ze een tussenstop zouden maken in Barrydale. Die plaats ligt maar 60 kilometer van Montagu en dus was onze route voor woensdag snel bepaald. Plaats vaan handeling was het Karoo Art Hotel waar wij mooi op tijd arriveerden om eerst een cappuccino te drinken. Precies om 11.00 uur reed de eerste klassieker, een fraaie en waardevolle Mercedes  de parkeerplaats op. Daarna ging het snel. De hele straat stond in korte tijd vol kostbaar speelgoed voor eigenaars die niet tot de armlastige categorie behoren. Ook veel Italiaanse kostbaarheden als Ferrari's, Lamborgini's en Maserati's stonden netjes in twee lange rijen te kijk voor een publiek, dat slechts van dit peperdure materiaal kan dromen. 

Bijna alle eigenaars waren Zuid-Afrikaners en dat bewijst maar weer eens, dat er - naast vele miljoenen arme mensen - toch ook wel rijke tot steenrijke mensen in dit land zijn. Om 13.00 uur zette de karavaan zich in beweging in de richting van Robertson om een tussenstop te maken bij wijnplaas Rietvallei in het mij bekende Klaasvoogds. Wij zetten onze motorrit voort in de richting van Swellendam en beleefden een interessante dag !

Afrikaans woordenboek:

Hy lê nou by die molle  =  Hij is overleden

 

" Een oude bekende ! "

We worden in onze regio niet verwend met veel concerten en de echte grote namen komen zelden omdat de publieke belangstelling uit Montagu en directe omgeving te gering is om uit de kosten te komen. Door de Covid-pandemie waren er überhaupt twee jaar lang geen optredens. Maar een enkele keer komt er wél een topartiest. " As jy die geleentheid het om hom live te sien, moenie op jou laat wag nie !" Dat stond in de aankondiging van een concert op zaterdag 11 maart bij de Kloofpadstal in ons dorp. De optredende artiest was een oude bekende voor ons, namelijk Jak de Priester. In 2014 en in 2018 woonden wij een optreden bij van deze "alleskunner". Hij schrijft bijna al zijn liedjes zelf en zijn teksten zijn prachtig, verhalend over zijn leven, de politiek  en andere actuele gebeurtenissen. Ook gisteren genoten we weer van zijn meesterwerkjes. Zijn concerten zijn geen aaneenschakeling van veel liedjes. De verbindende teksten zijn een essentieel onderdeel van deze gestudeerde leraar, die overigens maar twee jaar (in Engeland) voor de klas stond. Ook Nederland is voor hem niet onbekend, want hij woonde en werkte enige tijd in Purmerend vóór hij zich definitief weer in Zuid-Afrika vestigde. 

In 2002 won hij de songcompetitie Crescendo (vgl. Idols) en daarna ging het snel. In 2003 kwam zijn eerste album en in de tien jaar daarna kwamen er nog elf. Verder schreef hij filmmuziek en ook muziek voor TV-series. De Covid-tijd was ook voor Jak , die eigenlijk Jako Roux heet,  een zware tijd. Maar hij ging niet achter de geraniums zitten en begon met het restaureren van oude huizen om die daarna te verkopen. Gelukkig heeft hij nu zijn oude stiel weer opgepakt en toert hij met een overvolle agenda door het land. Zijn credo is: " 'n Mens word een kunstenaar gebore en kunstenaar sal jy wees tot jy die dag die lewe totsiens roep !" Zijn fans zijn hem niet vergeten gezien de grote belangstelling zaterdag. De grote tuin van de Kloofpadstal was tot de laatste plaats bezet met belangstellenden, die duidelijk genoten van de meesterwerkjes die ten gehore gebracht werden ! 

Zoek de verschillen ! 

Tijdens onze wandelingen op dinsdag lopen we bij voorkeur in het bergachtige buitengebied, maar op vrijdagen houden we rekening met de leeftijd van de lopers en is de route korter. Regelmatig lopen we door of langs de rand van ons dorp. Meerdere keren passeerden we de laatste rustplaatsen, want er zijn twee officiële kerkhoven in het dorp en ook nog een in de wijk Ashbury. Een gevolg van de Apartheid is het feit, dat er een kerkhof voor de blanken en een ander  voor de kleurlingen is. Opvallend is, dat het eerste kerkhof er netjes en zonder meer goed verzorgd uitziet, maar het tweede is ontoonbaar, verwaarloosd en een regelrechte aanfluiting. 

De Munisipaliteit (gemeente) bemoeit zich niet met de begraafplaatsen. Het bestuur van de begraafplaats voor de blanken functioneert goed en een actieve groep van vrijwilligers zorgt voor het noodzakelijke onderhoud. Of er een bestuur is voor de andere begraafplaats, weet ik niet, maar vrijwilligers zijn er nooit te zien. Op mijn vraag waarom het kerkhof er zo verwaarloosd bij ligt en er blijkbaar geen vrijwilligers te zien zijn, kreeg ik als antwoord: " Ons mense doen hier die werk vir niet nooit nie !"

Elke week eindig ik met een Afrikaans woord of Afrikaans spreekwoord of uitdrukking. Die haal ik vaak uit het boekje "Afrikaans met een knipoog". De inhoud is in 2014 verzameld door het Nederlandse echtpaar Peter en Gaby Beekmans uit Oisterwijk. Volgende week meer over dit door mij regelmatig geraadpleegd boekje !

Afrikaans woordenboek:

Dit sal gebeur as die hoenders tande kry  =  Dat zal nooit gebeuren

 

" Wij zien het licht ! "

We hebben het lang aangekeken in de hoop dat de situatie  bij energiebedrijf Eskom zou verbeteren. Maar het gaat zó slecht, dat we elke dag met minimaal twee en tot nu toe met maximaal vijf stroomonderbrekingen te maken hadden.  Aanvankelijk vonden we twee onderbrekingen niet prettig, maar accepteerden de situatie gelaten. Maar 5 x 2 uur per dag werd ons te gortig. In december besloten we een Solar Power Systeem te laten installeren, maar dat voornemen hadden veel meer mensen met als gevolg dat installatiebedrijven tot over hun oren in het werk zitten en er een groot tekort aan panelen, converters en accu's ontstond. Dinsdag waren wij eindelijk aan de beurt en werden de converter en accu geplaatst. Aan panelen ontbreekt het helaas nog even. Die komen waarschijnlijk over een dag of tien. Als alles geïnstalleerd is, blijven bij stroomonderbrekingen de meeste apparaten, die op stroom werken, gewoon functioneren. Zonnewarmte hebben we hier in overvloed !

Vorige week vrijdag 3 maart hadden wij iets te vieren. Nou ja, vieren is een groot woord. Herdenken is beter. Op 3 maart 2011 vertrok ik uit Nederland om op 4 maart te landen in Kaapstad. Nog in diezelfde week arriveerden Sanja en onze twee honden Djoeke en Tesca. Twaalf jaar verblijven we nu al in dit bijzondere land en we hebben er nog geen dag spijt van gehad. Het gaat echt niet zo goed met Zuid-Afrika, maar terug naar Nederland willen we niet en in mogelijke andere landen zijn momenteel ook de nodige problemen. 

Wij genieten van het aangename zonnige klimaat en Montagu is een prettig dorp om in te wonen. Toen we vrijdag terug kwamen van het boodschappen doen in Worcester hebben we in één van onze favoriete restaurants "Four Cousins" in Robertson onszelf getrakteerd op een voortreffelijke lunch vanwege onze emigratie. Twaalf jaar is redelijk lang, maar ook weer niet extreem lang. Toch blijven we hier nu al langer dan wij ooit op voormalige woonplekken gewoond hebben !

Dat ons huis een huis met een verhaal is, heb ik al meerdere keren geschreven. Gebouwd in 1940 en zo ongeveer als eerste woning in een nog leeg nieuw deel van Montagu:  Montagu-Suid. Ook het feit, dat de befaamde Engelse schrijver Francis Brett Young hier van 1948 - 1954 in dit huis woonde, maakte ons huis toch wel enigszins bijzonder. 

Voor mij zó speciaal, dat ik enige tijd geleden begonnen ben om over huis en schrijver een artikel te schrijven. Nu blijkt Rudi Allmayer, die al menig verhaal over Montagu en zijn bewoners op de site van het museum publiceerde, ook bezig te zijn met een verhaal over de Engelse schrijver. Vorige week zocht hij contact met mij om te kijken of samenwerking tot een geslaagd artikel zou kunnen leiden. Dat leek mij interessant genoeg om positief op zijn verzoek te reageren. Werk aan de winkel dus en hopelijk kan er over enige tijd weer een interessante "storie" aan Montagu Stories toegevoegd worden !

Afrikaans woordenboek:

val weg  =  begin maar

" Hebben wij dat alleen? "

We hebben een struik in onze tuin, die in korte tijd het loodje aan het leggen is. Tesca, onze Friese Stabij ligt graag onder deze struik en heeft een kuil gegraven om lekker in de schaduw te liggen, maar heeft bij haar graafwerk wel de wortels van de plant blootgelegd. Misschien is het u al opgevallen, dat ik de naam van deze plant nog niet genoemd heb en daar is een reden voor: Zowel Sanja als ik wisten de naam niet meer. In mijn jonge jaren kende ik van huis uit aardig wat planten bij naam, maar nu de jaren beginnen te tellen, is ons beider geheugen niet meer wat het ooit was. "Hoe heet ie ook al weer", vragen we ons af. En niet alleen bij deze plant. Onze geheugens laten ons steeds vaker behoorlijk in de steek. 

Nu ik dit zo schrijf, merk ik dat ik toch weer negatief aan het schrijven ben. Gelukkig kan ik positief verder gaan. Meestal schiet de vergeten naam na enige tijd toch wel weer te binnen en dat gebeurde ook bij deze op sterven na dode Viburnum Tinus. In mijn jeugd was dit al een populaire en daarom in ons tuincentrum regelmatig verkochte en in de tuinen van klanten verwerkte fraai bloeiende soort. Vergeetachtigheid hoort bij het ouder worden en ik neem aan, dat dat niet alleen maar bij ons het geval is !

Reacties op mijn schrijfseltjes zijn natuurlijk altijd welkom. Zo kwam Sanja na het lezen van mijn vorige blog met de opmerking: " Je schrijft zoveel negatieve dingen over Zuid-Afrika." Nu gebeuren er hier ook veel zaken die bepaald niet goed gaan, maar is dat niet in heel de wereld? En leven we hier niet prettig in een relatief veilige omgeving zonder financiële problemen en met bijna alle dagen zonnig weer. Opbouwende kritiek neem ik ter harte en ik zal voortaan minder negatief schrijven en meer de nadruk leggen op positieve zaken. 

Die switch maken, is niet zo gemakkelijk. Zo wilde ik mopperen over Sanja's fiets die weer eens met een lekke band stond. Natuurlijk is dat altijd de lastige achterband, waarbij slot en versnellingsapparaat lelijk in de weg zitten. Maar ik heb beloofd om meer positieve zaken te schrijven en dus komt het goede nieuws: Het kostte wat tijd, maar uiteindelijk was de band gemaakt en kon Sanja weer gebruik maken van haar rijwiel. Zo fietste ze dinsdag naar het centrum en weer terug naar huis. Daar moest ik dinsdagavond constateren, dat de achterband weer lek was. Er lag volgens haar glas op de weg. Was daardoor de band weer lek of was de door mij uitgevoerde reparatie niet helemaal goed gedaan? Het is nu donderdag en het bandenprobleem is nog niet opgelost. Wordt vervolgd !

Ruim een half jaar geleden boekte ik een ticket bij Kenya Airways om in maart/april naar Nederland te vliegen. Twee weken geleden werd ik echter onaangenaam verrast door een mededeling van de vliegmaatschappij, dat de vliegtijden van "mijn vlucht" gewijzigd waren. De vluchttijd ging van 16 uur naar 26 uur met een verblijf van in totaal 12 uur op de luchthaven van Nairobi. Dat wilde ik niet accepteren en vond na enig zoeken een alternatief bij de maatschappij Emirates. Er is een terugbetaling door Kenya Airways beloofd. 

Probleem opgelost. Maar één komt zelden alleen. 

Vorige week meldde Qatar Airways ook een vluchtwijziging voor mijn reis in augustus naar Nederland. Die vlucht ging van 18 naar 25 uur. Ga ik niet accepteren en met de nodige moeite en hulp van het boekingskantoor kon ik mijn vlucht één dag vervroegen en zonder vertraging in Amsterdam arriveren. Er moest wel bijbetaald worden, maar dat neem ik dan maar voor lief. Wat er toch met de luchtvaartmaatschappijen aan de hand is, weet ik niet, maar vrolijk was ik er niet mee. Het goede nieuws is, dat de problemen opgelost zijn als er tenminste vóór eind maart niet nóg een wijziging doorgevoerd gaat worden !

Afrikaans woordenboek:

Die ketel aan die tuit beet hê  =  Een zaak verkeerd aanpakken