Een veelzijdig iemand !

Pas nadat wij in 2011 ons huidige huis gekocht hadden, kregen we te horen, dat hier een tamelijk bekende Engelsman gewoond heeft: Francis Brett Young. Deze in 1884 geboren Brit begon zijn loopbaan als huisarts in 1906, maar lang deed hij dat niet, want al in 1907 verkoos hij meer avontuur en werd scheepsarts op de vaart naar China en Japan. In deze periode begon hij ook aktief te schrijven. In 1916 ruilde hij die job in en werd luitenant bij de Britse marine.  Blijkbaar had hij toen veel meer vrije tijd, want hij werd vanaf die tijd een veel-schrijver. Hij bezocht frequent Afrika van noord tot zuid en in 1948 ging hij vanwege gezondheidsproblemen wonen in Montagu en wel in de Kockstraat nummer 4, waar wij momenteel wonen. In 1954 eindigde het leven van deze dichter-schrijver-huisarts-scheepsarts en officier.

Waarom dit verhaal?

Onze eetgroep komt aanstaande zaterdag weer bijeen en we worden allemaal geacht om een gedicht ten gehore te brengen. Nu heb ik niet veel - eigenlijk helemaal niets - met gedichten, hoewel ik de rijmelarijtjes van Toon Hermans wel aardig vind (en snap). Tot ik een ingeving kreeg: een gedicht geschreven door Francis Brett Young. Dat ga ik doen. Na een half uurtje googelen had ik voldoende informatie vergaard over deze veelzijdige "Englishman in Montagu".

Dank je wel voor alle gelukwensen ter gelegenheid van mijn verjaardag. Op die dag zelf hielden we het rustig vanwege  de drukte van 10 rietdekkers rond het huis. Maar toen de werkers in het weekend naar huis waren, vonden wij tijd om alsnog even bij mijn verjaardag stil te staan. 

                                     

We gingen samen lunchen bij restaurant "Ramblin' Rose", waar we getracteerd werden op een overvloedig buffet en waar we natuurlijk veel te veel aten. Zondagmiddag deden we het nog eens dunnetjes over samen met familieleden en vrienden. Sanja zorgde voor een grote pan erwtensoep met een heuse Unox rookworst en dan ook nog in xxl-uitvoering. Zelf meegebracht van mijn Nederlandse vakantie in april.

Ook serveerde Sanja nog een toetje: griesmeelpudding met rode bessensaus. Dit missen Nederlanders, die hier wonen nogal, want griesmeel is hier niet te krijgen, dacht men. Tot iemand aan tafel meldde, dat griesmeel hier semolina heet en in elke supermarkt in de rekken staat. Het toetje smaakte er niet minder om en zo kwam er een einde aan mijn verjaardag en gaan we weer over tot de orde van de dag !

Tenslotte:

In de derde week, dat de rietdekkers bij ons bezig zijn, is er weer heel wat werk verzet. Al het oude riet is van het dak af en drie van de vier kanten zijn zo goed als klaar.

Ook is de cementcapping op de nok aangebracht. De west-kant is nu aan de beurt en dan komen de laatste loodjes. We zijn dermate tevreden over het geleverde werk, dat we zeer waarschijnlijk in oktober al -als ons reservepotje weer gevuld is - het tweede deel van ons dak laten doen !

Zuid-Afrikaans woordenboek:

gebeurlikheidsfonds  =  reservepotje

Kunstenaars en kunstenmakers !

In een eerdere blog heb ik mijn bewondering uitgesproken voor het kunstige werk van de rietdekker. Zozeer zelfs, dat ik van plan was om in een eventueel volgend leven zelf rietdekker te worden. Ik kijk mijn ogen uit op het werk, wat momenteel gedaan wordt. Artiesten zijn het en ook nog kunstenmakers, zoals zij bewegen hoog op het dak. Ze zijn bijna twee weken bezig en daarmee ongeveer "halfpad". Het is mij wel duidelijk, dat wij een prachtig dak gaan krijgen. Deze rietdekkers komen uit Elim. Dit is een echt ouderwets, weinig ontwikkeld plaatsje met slechts 1412 inwoners gelegen tussen Gansbaai en Struisbaai op zo'n 130 km ten zuiden van Montagu. Elim is in 1824 door Moravische zendelingen gesticht en is één van de bekendste missiedorpen van Zuid-Afrika. Na de afschaffing van de slavernij in 1834 vestigden zich veel slaven in Elim. Het hele dorp is tot nationaal monument verklaard.
                                    
De keuze van de naam Elim spruit voort uit de Bijbel (Exodus 15:27): "Op zijn weg naar Egypte kwam Mozes in Elim. Daar waren twaalf waterbronnen en zeventig palmbomen en zij legerden zich daar aan het water". 
De zendelingen brachten niet alleen maar het Evangelie. Zij leerden de inwoners ook vaardigheden als rietdekken, metselen en houtbewerking.

De bewoners waren arm, maar konden door de geleerde vaardigheden hun huisjes bouwen. Dakpannen en andere dakbedekking waren onbetaalbaar, maar riet was in ruime mate en gratis voor handen. Dat heeft tot zo'n vakspecialisatie geleid, dat de vaardigheid vaak overging van vader op zoon en momenteel komen de beste rietdekkers van Zuid-Afrika uit dit plaatsje. Henry, de baas van "onze" rietdekkers, vertelde ons, dat een deel van ons oude riet nog hergebruikt kan worden. Het is te kort om bij ons onder garantie nog vele jaren te dienen, maar in Elim zijn er nog genoeg mensen, die erg geholpen zijn met dit tweedehandse riet. Zo ploegt Henry een deel van zijn opbrengst terug in de gemeenschap en hebben er weer enkele mensen een beter dak boven hun hoofd !

Tenslotte:

Hoewel we al weer bijna drie weken terug zijn van onze Namibische vakantie, raakt deze indrukwekkende periode maar niet uit ons hoofd. Sanja is gelijk na terugkomst begonnen met het samenstellen van een digitaal fotoboek. Vorige week kreeg ze het bericht, dat het boek in gedrukte vorm al bezorgd is bij haar ouders, waar Sanja het over minder dan drie weken zelf kan ophalen. We zijn héél benieuwd naar het resultaat. Wie dat óók is, kan via onderstaande link het boek bekijken !

http://www.albelli.nl/onlinefotoboek-bekijken/c52c7287-1bf8-4fc2-b8a3-029f20aaec40

                                       

Zuid-Afrikaans woordenboek:

afknyptydjie  =  pauze

" Die draers van hoop " !

"Die uittog van onderwysers uit hul beroep moet gestuit word, anders sal die onderwysstelsel       rommelstatus bereik"."

Zó schrijft de krant "Die Burger". Iedereen weet, dat goed onderwijs een voorwaarde is om Zuid-Afrika op een hoger plan te brengen. Daarom is het zorgwekkend, dat sinds 2011 al 30.000 onderwijzers hun beroep vaarwel gezegd hebben en in veel gevallen waren dit bepaald niet de slechtste.

De redenen:

1. Ambtenaren zonder ervaring in het onderwijs formuleren nieuw beleid, wat slecht doordacht is en wat leidt tot bergen administratief werk en wat daarmee frustrerend is voor de leerkrachten.

2. Leerlingen, die al een keer bleven zitten, worden de jaren daarna automatisch in een hogere groep geplaatst zonder voldoende kennis te hebben en doen geen enkele moeite om beter te presteren, want zij worden toch jaar na jaar gewoon bevorderd.

3. Ouders krijgen slechts kinderbijslag wanneer hun kinderen naar school gaan. Ongemotiveerde leerlingen blijven - zonder te werken - op school vanwege het geld. Ze voeren geen steek uit en zorgen voor veel overlast.

4. De rechten van de leerlingen moeten gerespecteerd worden en voor de rechten van onderwijzers is nauwelijks belangstelling. Veel leerlingen zijn ongedisciplineerd en hebben geen respect voor hun leerkracht.

5. Bemoeizucht van bepaalde ouders, maar óók ongeïnteresseerdheid van andere ouders, maakt leerkrachten moedeloos en haalt alle vreugde uit hun beroep.
De schrijfster van het artikel eindigt als volgt:
" Sonder werkvreugde kan niemand 'n draer van hoop wees nie en ons land het onderwysers as draers van hoop oneindig nodig !"

De werkzaamheden om de Cogmanskloof te renoveren, zijn in volle gang. Nieuw te bouwen bruggen vorderen gestaag en in de weg staande rotsen worden met dynamiet weg geblazen. 

In de "Montagu-Mail" stond een interessant artikel over het ontstaan van de naam Cogmanskloof:

Eén van de Khoi-stammen, die hier verbleven ten tijde van de eerste Nederlanders onder Jan van Riebeeck, waren de Cochaquas. De kolonisten spraken van Cochanas. Later werd dit verbasterd tot Kockemans en nog weer later werd de kloof uiteindelijk Cogmanskloof. Vele jaren geleden speelde zich een groot drama af in de kloof. Iets te ondernemende jongelui haalden gevaarlijke toeren uit in de bergen rond de kloof en daarbij viel één van hen in een diepe rotsspleet. Ondanks verwoede pogingen kon hij niet bevrijd worden. Na drie dagen was de wanhopige vader zó begaan met het lijden van zijn zoon, dat hij zijn geweer pakte en de jongen dood schoot om hem zó verder lijden te besparen. Ouderliefde in extremis !

Tenslotte:

Een rieten dak vraagt regelmatig  aandacht en daarom lieten we elk jaar wat herstelwerk doen door mensen, die aan het hek kwamen en aanboden om het dak te herstellen. Dat werd elke keer een mislukking en daarom besloten we nu  in zee te gaan met één van de topfirma's op dit gebied: De firma Lucas Quality Thatchers uit Kaapstad. Zij zijn maandagmiddag begonnen met het verwijderen van het oude riet op de zuidkant van het woongedeelte van ons huis. 12 werkers arriveerden om 15.00 uur en om 16.30 uur hielden we al aardig "open huis". 

                                          

Omdat er een kans was op wat regen - die overigens niet kwam - werden grote zeilen gespannen. Om 17.00 uur was één volle vrachtwagen oud riet afgevoerd en stond er een grote truck voor de poort met 12.000 bossen nieuw riet. Over drie à vier weken moet de klus geklaard zijn. Gedurende deze periode zal er aardig wat overlast zijn, maar die accepteren we maar voor het goede doel. Wordt zeker nog vervolgd !

Zuid-Afrikaans woordenboek:

skeefloop  =  mislukken

Een leeg hoofd of een leeghoofd !

Over onze Namibië-reis is nog zó veel te vertellen, dat we er een tweede deel aan wijden. Van zowel Afrikaners als van Nederlanders hoorden wij zó vaak lovende woorden over dit land, dat we besloten om ook maar eens die kant op te gaan. Omdat we "slechts" 13 dagen tot onze beschikking hadden, kozen we voor een vliegreis naar Windhoek, de hoofdstad. Van daar af ging de reis per kleine camper naar het noorden van dit enorm uitgestrekte land (825.000 km² =  20 keer Nederland) met slechts 2,3 miljoen inwoners. Een "leeg land" dus en dat is ook wat "Namibia" betekent. 

Tot 1990 was het een deel van Zuid-Afrika en heette het Suid-Wes-Afrika. Vooral Duitsers vestigden zich hier en dat zie je terug in namen van plaatsen als: Swakopmund, Lüderitz, Mariëntal en Grünau. De af te leggen afstanden zijn erg groot en bij eventuele pech kun je uren wachten op hulp. Gelukkig reisden we een groot deel van de reis samen met onze buren Eric en Tineke. Zij zijn zeer ervaren Namibië-gangers. In geval van pech, wat we gelukkig niet hadden, zouden we elkaar kunnen helpen.

Namibië snakt naar water, want het heeft er al meer dan 4 jaar nauwelijks geregend en dat zie je terug in het landschap: dor, droog en grotendeels woestijnachtig, maar wél indrukwekkend door de leegte. Het land is zó leeg, dat het Sanja een rustgevend gevoel gaf. Haar hoofd raakte leeg. Een leeg hoofd dus, maar niet te verwarren met een leeghoofd ! Misschien is mijn hoofd altijd wel een beetje leeg geweest, want het is deze vakantie wél duidelijk geworden, dat mijn richtinggevoel onderontwikkeld gebleven is.

Zo kon het gebeuren, dat ik 's avonds in het stikkedonker - na een bezoek aan de wasruimte - de weg terug naar onze camper volledig kwijt was. Drie kwartier dwaalde ik met een klein zaklampje over de zeer grote en praktisch onverlichte camping. Gelukkig loodsten Sanja en buurman Eric me ten langen leste weer terug naar ons mobiele huisje. Maar op weg naar dat huisje stelde Eric voor om  - in het donker - te gaan kijken bij een drinkplaats voor de wilde dieren. Een goed advies, want we zagen allerlei wild, waaronder een grote olifant en neushoorns ! 

Dankzij het voortreffelijke gidswerk van onze buren leerden we de bijzondere plekjes van Windhoek kennen en de laatste avond, die we samen doorbrachten, bezochten we "Joe's Beergarden". 

Een grotere rommeltent hebben we nooit eerder gezien, maar de maaltijd, die er geserveerd werd, was er één om ú tegen te zeggen. Vooral Sanja at de maaltijd van haar leven: een grote spies met daaraan zeer bijzonder wild vlees. 

Van links naar rechts op de foto: (gepofte mais)-kudu-krokodil(jawél)- zebra- gemsbok (butternut) en springbok. De maaltijd was voor ons allemaal "het laatste avondmaal" in Namibië. Na de camper de volgende ochtend weer ingeleverd te hebben, vlogen we terug naar Kaapstad en kwam er een einde aan een zeer bijzondere vakantie, die nog lang in mijn hoofd zal blijven zitten. Zit er tenminste iets in mijn hoofd !

Zuid-Afrikaans woordenboek:

'n loskop  =  een warhoofd