" Flodderbonen "

In Montagu wonen aardig wat Nederlanders, maar in Swellendam nog heel wat meer. Al die Nederlanders denken regelmatig met smart aan Nederlandse producten, die hier niet of moeilijk (in Kaapstad) te verkrijgen zijn. De Spar in Swellendam zag daar wel brood in en richtte een hoekje van de supermarkt in met Nederlandse en Duitse producten. Natuurlijk waren die duur. Importkosten en belasting zorgden voor prijzen die dubbel zo hoog waren dan in Nederland, maar met onze pensioenen in euro's kon men zich die luxe wel eens een keertje permitteren. De Spar-supermarkt in Montagu dacht: "Dat kunnen wij ook" en sinds een maand is er ook zo'n Nederlandse hoek in ons dorp. Rinse appelstroop, Venz hagelslag, Unox rookworst, Heinz sandwichspread, Bolletje eierbeschuit met bijbehorende De Ruyter muisjes, Venco drop, stroopwafels, appelmoes en tuinbonen van Hak, het is er allemaal. Of beter gezegd: het was er allemaal, want na enkele dagen was het hoekje zo goed als leeg. De Nederlanders waren aan het hamsteren geslagen. Toen ik hoorde dat er tuinbonen te koop waren, ging ik toch ook maar eens kijken, maar de tuinbonen waren al verdwenen net als de appelmoes en de hagelslag en bijna al het andere lekkers uit Nederland. Dat de tuinbonen uitverkocht waren, betreurde ik nog het meest. Sanja ziet geen brood in tuinbonen en dus komen die niet vaak bij ons op tafel. Ik herinner me nog goed, dat wij vroeger de grote bonen moesten "doppen". Je kneep op de omhullende schil waarna die open barstte en je de tuinbonen eruit kon halen. Flodderbonen werden ze bij ons genoemd. Niet ieders lievelingsgroente, maar ik lustte ze graag. Om mij een plezier te doen kocht Sanja zo'n potje van Hak en kreeg ik na jaren weer eens tuinbonen te eten. Toen ik vorige week voor iets anders bij de Spar binnen liep, zag ik dat de lege schappen al weer aangevuld waren. Er stonden wel tien potjes tuinbonen. Ik heb me ingehouden en heb er maar twee meegenomen. Wie had er gedacht, dat ik nog ooit flodderbonen zou hamsteren !

Na Wereld Bijen Dag op 20 mei klonk er op 21 en 22 mei ook een gezoem maar nu vele malen harder op het vliegveld van Robertson. Geen bijen, maar radiografisch bestuurde vliegtuigen en helicopters. De jaarlijkse Fly-in kon twee jaar vanwege Covid geen doorgang vinden, maar dit jaar eindelijk weer wel. Sinds we ons hier in 2011 vestigden heb ik bijna alle fly-ins bijgewoond en waren het in de beginjaren nog veelal kleine toestelletjes, nu constateer ik dat de toestellen en de noodzakelijke andere attributen steeds groter en professioneler worden. Prachtige en peperdure op schaal nagebouwde straaljagers zie ik steeds meer. Ook is te zien hoe professioneel deze hobby geworden is. In de aanhangers is alles compleet ingericht als werkplaats, want er wordt me wat af gesleuteld bij dit  tijdverdrijf. 

Op een vraag van een interviewer wat er nu zo leuk was aan deze hobby antwoordde één van die hobbyisten: " Vijf avonden sleutelen om tijdens een show in het weekend een half uur te vliegen !

Tenslotte:

De Gazette had vorige week weer een interessant Afrikaans woord gevonden in het Woordeboek vir Afrikaanse Taal: Een sofapokkel of ook wel sofapatat is: Iemand wat luierig is en vir lang tye op 'n rusbank lê om TV te kyk en wat dikwels oorgewig is vanweë kos wat te gereeld ingeneem word en 'n gebrek aan oefening het !"

Afrikaans woordenboek:

'n vliegtuigie met radiobeheer  =  een radiografisch bestuurd vliegtuig

" Rijen, rijen, rijen ! "

 Nee, deze keer niet "Rijen, rijen, rijen in mijn wagentje", maar lange rijen wachtenden bij kantoren van Home Affairs (Binnenlandse zaken). Hoge ambtenaren van het Departement van Home Affairs hebben een boekje open gedaan over de gigantische problemen die er zijn bij de landelijk ruim 450 kantoren van dit departement. De problemen zijn drievoudig: Te weinig personeel. Te weinig geld en een hopeloos functionerend internetsysteem. Er zijn 9.025 personele vacatures waarvoor geen geld beschikbaar is. In het boekjaar 2020/2021 was er 8 miljard Rand beschikbaar. Dat was 750 miljoen Rand minder dan het boekjaar daarvoor. Voor nieuw aan te nemen personeel was er daardoor geen geld. Aanvragers van paspoorten, rijbewijzen, ID's (Identificatie Documenten) en verblijfsvergunningen staan bij de kantoren al om 06.30 uur 's ochtends in rijen van wel 100 meter lang. Slechts 80 aanvragen kunnen er per dag (per kantoor) afgehandeld worden en wie niet aan de beurt kwam , mag het morgen opnieuw proberen. De personen die zo gelukkig zijn om wél binnen te komen, krijgen vaak te maken met computer- en/of elektriciteitsstoringen, waardoor niet of met flinke vertragingen geadministreerd kan worden. Een poging om personeel ook op zaterdagen te laten werken, werd door de vakbond getorpedeerd. Toch zijn er enkelingen die letterlijk munt slaan uit deze ellende. 

Handige jongens staan met plastic stoelen klaar, die ze voor 5 Rand per dag verhuren en werkelozen fungeren als stand-in door vroeg in de rij te gaan staan om later op de dag hun plek tussen de wachtenden voor 100 Rand te verkopen.

Minister Aaron Motsoaledi, werd door het Parlement gevraagd om openheid van zaken te geven over de immense problemen bij zijn departement en hij kon slechts erkennen dat er weliswaar grote problemen zijn, maar dat er wel gewerkt wordt aan verbeteringen. Een schrale troost voor de meer dan 400.000 mensen - waaronder mijn persoon - die al jaren wachten. Je zou er moedeloos van worden. Of ik ooit een ID zal krijgen, is twijfelachtig en mocht dit over vele jaren tóch gebeuren, dan is het maar de vraag of ik zelf nog weet wie ik ben. Veel nut zal het document dan voor mij niet meer hebben !

Op 20 mei was het "Wereld Bijen Dag". Het is een internationale dag om de rol van bijen en andere bestuivers voor het ecosysteem te vieren. De lidstaten van de Verenigde Naties hebben in december 2017 het voorstel van Slovenië om 20 mei uit te roepen tot Wereld Bijen Dag aangenomen. Ik dacht in eerste instantie, dat ze voor 20 mei gekozen hadden omdat 19 mei al mijn feestdag is, maar er bleek tóch een andere reden te zijn: 20 Mei is namelijk de geboortedag van de in 1734 geboren Sloveen Anton Jansâ. Hij is bekend als groot pionier, die baanbrekend onderzoek verrichtte in de imkerij en de eerste imker-leraar werd op de bijenschool in Wenen. Overal langs de wegen zie je bijenkasten en er zijn wel 10.000 imkers. Men schat dat er  zo'n 170.000 bijenkolonies zijn. Per jaar produceert Slovenië gemiddeld 2500 ton honing !  

Tenslotte:
                                          

Mijn verjaardag op 19 mei kon na twee jaar weer eens gevierd worden met gasten. Door de pandemie gingen de twee voorgaande verjaardagen wel door, maar konden slechts in heel kleine kring gevierd worden. We hebben even getwijfeld hoe we het dit jaar zouden aanpakken. 's Morgens uitnodigen voor koffie met gebak of 's middags om vijf uur op de borrel. Uiteindelijk hebben we de gasten 's middags uitgenodigd en ze na de borrel ook nog een etentje aangeboden. Om niet te veel tijd in de keuken door te moeten brengen, hebben we pizza's gehaald bij Piccolo Tesoro, een prima Italiaans restaurant hier in het dorp. Precies op de afgesproken tijd stonden de dozen klaar en er is met smaak en flink gegeten. Er bleef nog een restje over en dat werd de volgende dag nog door ons tweeën verorberd. Vuurwerk is er in Zuid-Afrika nauwelijks voorhanden, maar Sanja brengt altijd wat mee wanneer zij naar Nederland geweest is. Zo kwam er een spetterend einde aan mijn verjaardag !

Afrikaans woordenboek:

Op die ashoop wees  =  moedeloos zijn

" Titus Brandsma "

In Nederland was er grote aandacht voor de heiligverklaring van Titus Brandsma. Hij werd pater en trad op 17 jarige leeftijd in in een Karmelietenklooster. Later werd hij ook hoogleraar en publicist. Sterk maatschappelijk betrokken was hij bij de Katholieke Kerk, het onderwijs en de journalistiek. In het verleden - met name in het Katholieke zuiden - kregen scholen, ziekenhuizen, bejaardenoorden namen van heiligen. Op 45 plaatsen (kerken, scholen, straten) in Nederland kwam zijn naam. 

In Nijmegen staat de Titus Brandsme Gedachteniskerk. Hij verzette zich tegen de Nationaal Socialistische inmenging in de pers. Toen in 1941 de NSB  advertenties wilde plaatsen in kranten reageerde Titus Brandsma hierop en riep op om dat te weigeren. Daarop werd hij gearresteerd en via de gevangenissen in Scheveningen, Amersfoort en Kleve afgevoerd naar Dachau en stierf daar verzwakt door de barre omstandigheden via een dodelijke injectie op 26 juli 1942. Zijn heldhaftige houding in de gevangenissen speelde ook een rol in de heiligverklaring. Door de pers werd hij gezien als voorvechter van de persvrijheid en werd benoemd tot beschermheilige van de journalistiek. Nederlandse en buitenlandse journalisten stuurden een brief naar Paus Franciscus met een verzoek tot heiligverklaring. Op 15 mei voldeed de Paus aan het verzoek. Vroeger kon iemand heilig verklaard worden wanneer hij of zij "een wonder" gedaan had. Over de echtheid daarvan zijn altijd twijfels geweest. Tegenwoordig kunnen personen die "voorbeeldig leven"  heilig verklaard worden. 

Voor mij persoonlijk is de naam Titus Brandsma vooral verbonden aan de Helmondse lagere school waar ik van 1972 tot 1990 als onderwijzer mijn loopbaan begon. Door een fusie verdween jammer genoeg de naam Titus Brandsmaschool en werd dat basisschool De Roek. Tegenwoordig vernoemt men scholen zelden of nooit meer naar heiligen ! 

De winterschilder staat voor de (garage) deur. Ons groot, oud huis zorgt elk jaar voor nogal wat schilderwerk. Dat werk dient hier in de herfst-winterperiode te gebeuren, want de zomermaanden met temperaturen tot wel 40 graden maken schilderen onmogelijk. Al het werk doe ik zelf ook al ben ik geen echte vakman. Een plaatselijke "verver" inhuren kost hier geen vermogen, maar de kwaliteit van hun werk is op z'n zachtst gezegd héél matig. Schuurpapier "kennen ze niet" en naast het houtwerk krijgen ook delen van de ruiten meestal een verfbeurt. De wintermaanden hier zijn eind mei-juni-juli en temperaturen onder nul komen hier zelden voor. Het moet lukken om in deze periode al het buitenwerk gedaan te krijgen en dan is het volgend jaar de binnenkant aan de beurt !

Tenslotte:

Het artikeltje over Lana Burger, het meisje dat eigen woordjes bedenkt, leidde bij mijn schoonmoeder tot herinneringen van zo'n 60 jaar geleden. Kleuter Sanja bleek ook meerdere bijzondere woorden bedacht te hebben: Een lepeltje werd een "leppimetje". De zin "Lees je Bijbel, bidt elke dag" veranderde zij in "Liesje Bijbel bidt elke dag". Te kleine schoenen werd "hoene au" en Saja poenie" betekende: Sanja hoeft niet !

Afrikaans woordenboek:

Uit die verf wees  =  volmaakt zijn

"Koudsérig"

De vakantietrip van Sanja en Hanneke zit er al weer op. Ze kunnen met tevredenheid terug zien op de bezienswaardigheden. Allereerst was daar het verblijf in Oudtshoorn en omgeving met een bezoek aan een struisvogelfarm. Normaliter zie je daar ontelbare beesten, maar helaas voor de gasten was het nu slachttijd en dan verandert een flink deel van deze bijzondere langpoters in struisvogelbiefstukken. 

Verder was er een interessant kijkje onder de grond bij de Cango Caves druipsteengrotten. Het Addo Elephant Park is ook altijd een succes met ook nu weer een formidabel aantal olifanten, maar ook redelijk wat ander wild. 

Knysna viel enigszins tegen. Door Covid bleken tientallen shops (voor goed?) gesloten te zijn als gevolg van de al twee jaar wegblijvende toeristen. Ook de zaterdagmarkt in Sedgefield bleek vanwege de pandemie kleiner dan bij eerdere gelegenheden. De zon scheen bijna alle dagen, dus klachten over het weer waren er niet. Al met al was het voor de dames toch wel een plezierige en ontspannende periode. 

Hanneke is met meer dan volle koffers en een hoofd vol herinneringen al weer naar huis, maar komt naar eigen zeggen beslist nog terug naar Zuid-Afrika !

Montagu heeft al meerdere keren de titel van mooiste dorp van de West-Kaap gewonnen, maar er komen helaas ook steeds meer plekken waar je geen prijs mee wint. Op heel wat plaatsen treffen we tijdens onze wandelactiviteiten huisvuil aan. Achter gelaten na een picknick of zomaar weggegooid langs de wegen en in de bossen. Genieten van de natuur rond ons dorp is natuurlijk prima, maar je rommel opruimen is voor een aantal mensen blijkbaar teveel moeite en als ouders dit hun kinderen niet leren, verandert er niets. Leden van meerdere organisaties trekken er welhaast maandelijks op uit om dit vuilnis op te ruimen. Wij leveren ook een bijdrage door met zakken gewapend de bossen achter onze wijk in te gaan om de door dakloze zwervers achter gelaten rommel op te ruimen !

Tenslotte:

Ik schreef al eerder over "WAT", het Woordeboek van die Afrikaanse Taal. Mensen worden door directeur Dr. Willem Botha uitgedaagd om nieuwe Afrikaanse woorden te bedenken. Lalie Burger, een 7 jarig meisje uit Upington heeft een certificaat van de WAT gekregen voor haar woord "koudsérig", wat zij bedacht had toen haar opa naar Lalie's mening nogal huiverig was om in het nogal frisse water van hun zwembad te gaan. "Komaan Oupa, moenie so koudsérig wees nie. Kom swem", het sy gesê, bedoelende hy moenie so koulik en kleinsérig wees nie." Volgens haar vader Henco en moeder Tallie Burger bedenkt Lalie wel vaker haar eigen woorden en haar moeder gaat een lijst samenstellen van Lalie's bijzondere woorden. Van zulke berichten wordt een mens een beetje vrolijk. Graag meer van dit soort nieuws !

Afrikaans woordenboek:

Dit sal gebeur as die hoenders tande kry  =  dit zal nooit gebeuren

" Muizenissen "

Onze huishulp Lena meldde twee weken geleden, dat er een dode muis lag te stinken in ons woonstel. Ze heeft het kadaver verwijderd en een spuitbus met luchtverfrisser (lavendelgeur) zorgde voor "schone lucht". Maar daarmee waren onze muizenissen nog niet voorbij. Onze hond Tinka is al enige dagen niet weg te slaan uit onze garage. Ze heeft al enkele dozen verschoven, ze zelfs ondersteboven gegooid en sinds een dag of drie heeft zij grote belangstelling voor onze grasmachine. Die belangstelling en haar nogal vreemde gedrag heeft alles te maken met een muis. Er huist een zogenaamde grasmuis (geslacht Lemniscomys) in onze garage. 

De grasmuis, die heel  gemakkelijk te herkennen is aan de lengtestrepen over het lijf, komt in veel landen en ook in heel Zuid-Afrika voor. Waarschijnlijk zoekt "onze muis"  een comfortabel plekje vanwege de naderende winter. Of er wordt een nest gemaakt om voor nageslacht te zorgen. Over het geslacht weet ik nog niets, maar volgens gegevens die ik op internet vond, is bij een mannetje de afstand tussen anus en plasopening twee keer zo groot als bij een vrouwtje. (Of er ook gender-neutrale muizen zijn, is me niet bekend). Mocht ik (of onze hond) de muis te pakken krijgen, dan zal ik geslachtsonderzoek doen, maar dan moet ik wel twee muizen met verschillende anus-plasopeningen onder ogen krijgen. Ik doe mijn best en zal jullie te zijner tijd volledig op de hoogte houden !

We hebben Hanneke, een Nederlandse vriendin van Sanja op bezoek en na een week van genieten in de zon vonden zij het tijd om er samen op uit te trekken. De keuze viel op een deel van de aantrekkelijke Tuinroute. Maandag vertrokken zij met als eerste bestemming Oudtshoorn. Na een reis van 300 kilometer bereikten zij hun onderkomen: een struisvogelfarm. De eigenaar zelf gaf hen een uitgebreide rondleiding met veel informatie over deze "rare vogels". Al in 1820 waren er mensen bezig met deze beesten, maar het betrof uitsluitend wilde struisvogels en het gebeurde op kleine schaal. Ene meneer Douglas was de eerste die zich in 1867 beroepsmatig bezig hield met struisvogelteelt. 

In eerste instantie was het verenpakket van deze dieren het belangrijkste product. De veren bleken zeer gewild en daardoor duur. Wat prijs betreft kwamen de veren na goud en diamanten. Geen wonder dat de boeren kapitale villa's gingen bouwen en veel van die monumentale panden zijn op de dag van vandaag nog steeds te zien in de wijde omgeving van Oudtshoorn. De bloeiperiode kwam tot stilstand ten tijde van de Tweede Wereldoorlog en daarna zette het verval verder in. In 1950 kwam er het eerste slachthuis en dat leidde in korte tijd tot wereldwijde export van het struisvogelvlees. Op dit moment gaat het weer uitstekend met de struisvogelindustrie, die leidde tot producten als: struisvogelvlees, eieren, veren, hondenvoeding, cosmetica en souvenirs. 

Oudtshoorn is nog steeds verreweg het grootste centrum van de struisvogelindustrie in Zuid-Afrika en zelfs wereldleider op het gebied van export van struisvogelproducten ! 

Tenslotte:

Ik schreef al vaker over overeenkomsten tussen de Nederlandse taal en het Afrikaans. Maar er zijn ook nogal wat verschillen in betekenis en die leiden regelmatig tot misverstanden en vaak tot humoristische situaties.

Eén zo'n grappige situatie maakte een vriendin van Sanja jaren geleden mee: 

Deze Nederlandse vrouw wilde haar Zuid-Afrikaanse rijbewijs halen. In korte tijd slaagde zij voor het theorie-examen, maar zakte voor het praktisch gedeelte. Teleurgesteld vroeg zij de  examinator wat zij dan toch verkeerd gedaan had. De man antwoordde: " Jy is nie geslaag nie, want jy het wydbeens gery."  De vrouw was zich niet bewust van dat feit en schaamde zich diep tot zij dit vertelde aan een Afrikaner. Die vertelde haar: "Wydbeens gery beteken, dat jy met twee wiele oor die streep in die middel van die weg gery het." Het is kort daarna gelukkig toch goed gekomen, want de tweede keer is zij geslaagd zonder wydbeens gereden te hebben !😃

      Afrikaans woordenboek:

middelmannetjie  =  middenberm tussen twee weghelften

" Werk in uitvoering "

De werkzaamheden in de Cogmanskloof en Ashton zijn afgerond. Na zes jaar zijn de wegenbouwmachines en de werkers verdwenen en kunnen wij zonder Stop & Go's de vijf kilometer  lange kloof afleggen. Zes hele jaren werd er gewerkt aan de in zeer slechte staat verkerende Langstraat, Cogmanskloof en weg naar en door Ashton. In 2016 startte wegenbouwer Basil Read met de gigantische klus. De werkzaamheden vorderden bijzonder langzaam door de penibele financiële situatie van de uitvoerende firma en na ongeveer drie jaar ging Basil Read failliet en was het werk nog niet eens voor een kwart uitgevoerd. 

Een andere wegenbouwer vinden, duurde ruim een jaar. Uiteindelijk ging Haw & Inglis aan de slag en we zagen direct verschillen  met de eerste aannemer. De verkeersoverlast was groot door meerdere Stop & Go's, maar de vorderingen waren ook goed te zien. Het is nu eind april en zo goed als alle werkzaamheden zijn afgerond.   De complete Langstraat is volledig opgeknapt en ziet er aantrekkelijk uit. 

De bruggen in de kloof zijn vernieuwd en hoger geplaatst om hoge waterstanden als gevolg van hevige regenbuien aan te kunnen en Ashton is niet langer meer het armoedige dorpje dat het eerder was.  Ook al moest er gewoekerd worden met de financiën, goedkoop afgewerkt is het hele bouwproject beslist niet. Dat zien we telkens als we door de kloof rijden. Een officiële opening is er nog niet geweest, maar die zal er beslist wel komen. Goed werk heeft tijd nodig. Dat is hier weer eens bewezen !

Nu de Covid-beperkingen zo goed als helemaal verdwenen zijn, komt het cultureel leven in ons dorp weer langzaam op gang. Het museum is weer toegankelijk. De filmzaal draait weer de wekelijkse films en ook mogen er weer muziekuitvoeringen plaats vinden. En in muziek zijn wij nog altijd erg geïnteresseerd. Vorige week zaterdag trad het Capetown Chamber Choir op in het voormalig kerkje aan de Langstraat. In 2018 trad dit gerenommeerde gezelschap  al eens heel succesvol op  in Montagu en dat was het publiek van toen blijkbaar niet vergeten, want het kerkje was tot de laatste plaats bezet en de aanwezigen hebben zich uitstekend geamuseerd bij het optreden van dit voortreffelijke koor. Meerdere solisten - waaronder ook de dirigente -  toonden hun grote kwaliteiten. Sanja miste helaas dit muzikale hoogtepunt, want zij was in Nederland, maar ik heb elke minuut genoten van een juweel van een concert. Ik mis het zingen in een goed koor nog steeds. Als Montagu nu eens zo'n muzikaal gezelschap kende......!

Tenslotte:

In de wekelijks verschijnende  Gazette, het huis-aan-huis verspreide krantje voor onze regio staat elke week een bijzonder woord of gezegde dat men haalt uit het "Woordeboek van die Afrikaanse Taal" (WAT). Vorige week handelde het over het Nederlandse woord lichtekooi. "Die herkomst van ligtekooi is nie soos dikwels verklaar word dat dit verwys na 'n vrou wat ligtelik saam met 'n man bed (kooi) toe gaan nie. In Nederlands beteken  kooi ook agterstewe (achterwerk). 'n Ligtekooi is dus iemand wat haar agterstewe voortdurend oplig as sy loop en daarmee mans uitlok." Dat stemt overeen met de uitleg die staat in het Nederlands Spreekwoordenboek: "Lichtekooi = sedert de 16e eeuw de benaming voor een prostituee. Niet iemand die met een ander nogal vlug kooit of naar de kooi (bed) gaat, maar iemand die haar kooi (achterwerk) onder het lopen voortdurend oplicht. In de 17 e eeuw kende men ook de woorden:  schuddemakooi, schuddegat en wipgat! "

Afrikaans woordenboek:

ons gaan lekkerkry  =  wij amuseren ons

" Een brug te vroeg "

Geloof het of niet, maar er is een overeenkomst tussen Kaapstad en Helmond. Twee steden die dachten een vooruitziende blik te hebben en dat is meestal een goede zaak. Reeds in 1960 schatte de Kaapse Stadsraad in dat de verkeerstoename zodanig groot zou worden, dat het bestaande wegennet dit nooit goed zou kunnen verwerken. Ingenieurs gingen aan de slag en kwamen met een vooruitstrevend plan om de verkeersstromen in, uit en door de stad voor minstens 25 jaar goed te regelen. Zoals altijd bleken de kosten flink tegen te vallen en dat leidde tot politieke verdeeldheid in de Kaapse raad met als gevolg dat het plan pas met flinke vertraging op gang kwam. Toen in 1977 de zoveelste financiële tegenvaller te noteren viel en de toename van verkeer niet zo groot was als verwacht, kwam de aanleg van de fly-over tot stilstand. De Foreshore Freeway Bridge, werd voorlopig (dacht men) even niet verder afgebouwd. Regelmatig werd die afbouw op de stedelijke agenda gezet, maar geldgebrek en andere prioriteiten hielden het afmaken van de klus tegen. Nu is het 2022 en na 62 jaar staan de weg en brug weer op de agenda en nu is de verkeershinder zó opgelopen met dagelijks vele en lange files, dat men nu inziet dat er echt iets moet gebeuren. Er schijnen nu zelfs voldoende investeerders gevonden te zijn, die bereid zijn om geld in het project te steken. 

Wat heeft dat nu met Helmond te maken?  Ook de Helmondse gemeenteraad voorzag in de jaren'80 van de vorige eeuw een grote toename in verkeer. Al dat verkeer moet je niet dwars door de stad laten rijden. Dat had men door schade en schande al geleerd met de aanleg van de Traverse, die Helmond in twee delen opsplitste. Een faliekante mislukking. Nee, het gewone en scheepvaartverkeer moet in een ruime boog om de stad heen geleid worden en zo werd er een rondweg gepland. In Helmond-Noord zou de woonwijk Dierdonk  gerealiseerd worden en vooruitziend als men was, werd reeds begonnen met de omleiding van de Zuid-Willemsvaart en daar heb je bruggen bij nodig. Zo bouwde men  in 1980 al snel een brug, die eenzaam in het weidegebied kwam te liggen. In 1994 was de omleiding van de Zuid-Willemsvaart klaar en toen moest de Dierdonk-wijk nog gebouwd worden, terwijl de brug al lang klaar was. Jarenlang bleef de brug ongebruikt liggen en diende als schuilplek bij slecht weer voor de koeien. Een vooruitziende blik is meestal heel goed, maar je kunt ook wel eens te snel van start gaan. In Helmond is het uiteindelijk helemaal goed gekomen. Nu Kaapstad nog !

 

Terwijl wereldwijd het nieuws beheerst wordt door de oorlog in Oekraïne, zien we hier in Zuid-Afrika al dagenlang beelden van de watersnoodramp in delen van de provincie KwaZulu Natal. Met name de wijde omgeving van de stad Durban is tot nationaal  rampgebied verklaard na de enorme regenbuien die rivieren veranderden in kolkende massa's en waarin in korte tijd duizenden huisjes verzwolgen werden. De door het water verzadigde bodem begon op veel plaatsen te schuiven waardoor modderstromen alles meesleurden wat op hun pad kwam. Elke dode is er één te veel, maar in eerste instantie leek het dodental van 45 slachtoffers nog mee te vallen. Wel waren er nog veel vermisten en drie dagen later stond de teller van dodelijke slachtoffers op 498 met nog steeds een aantal vermisten. Het dodental zal dus naar schatting nog verder oplopen. Regenbuien zijn niet vreemd in deze tropische provincie. Bijna dagelijks valt er water, maar zo'n enorme massa is een zeldzaamheid. President Ramaphosa was in het rampgebied en sprak van een "Climate Change" als oorzaak van deze ramp en wetenschappers voorspellen meer van dit soort overstromingen in de toekomst. 

Toch zouden er veel minder slachtoffers geweest zijn wanneer de bebouwing - die je nauwelijks huizen kunt noemen - niet vlak naast de rivier plaats gevonden had. Ondanks waarschuwingen en verboden van de overheden plaatsen mensen hun onderkomens bewust vlakbij de rivieren. Een belangrijke reden is, dat heel vaak drinkwater niet aanwezig is. Waterzuiveringsinstallaties worden slecht onderhouden en als er al geschikt water geleverd wordt, dan is de hoeveelheid absoluut ontoereikend voor de steeds maar toenemende massa mensen. De overheid bouwt voortdurend huisjes, maar door de almaar groeiende eigen bevolking en de instroom van honderdduizenden emigranten, loopt de overheid voortdurend achter de feiten aan, waardoor mensen zich genoodzaakt voelen om toch te gaan wonen op plekken die risicovol en dus niet geschikt voor bewoning zijn. Je kunt wachten op de volgende ramp !

Afrikaans woordenboek:

duimsuiggetal  =  naar schatting