donderdag 26 juni 2014

Op de hoogte blijven !


Taal heeft altijd mijn belangstelling gehad en ik had het idee, dat ik steeds aardig op de hoogte was van de nieuwste ontwikkelingen. Maar ik moet nu toch constateren, dat het moeilijk is om bij de tijd te blijven wat betreft de laatste uitbreidingen. Mijn uitgangspunt is steeds: Als het in de "Dikke van Dale" staat, is het een legitiem onderdeel van de Nederlandse taal. Selfie (fotografisch zelfportret) kende ik sinds kort. Maar wat te denken van wazzup? (what's up?  =  wat is er?) en phablet (samentrekking van phone + tablet). Ze staan echt met nog een flink aantal andere woorden in de nieuwste woordenlijst van de "Dikke van Dale". De vreemde woorden, die het spelletje Wordfeud accepteert, tel ik even niet mee. Net  zo min als de uitvindsels, die schoonma nog wel eens produceert bij een ouderwets spelletje Scrabble!

  


In het Eindhovens Dagblad kwam ik het woord "smidsy" tegen. Nooit van gehoord, maar als rechtgeaard motor-rijder regelmatig mee geconfronteerd. "Sorry Mate I  Didn't See You ".

                                      
Een verontschuldiging, die geuit wordt wanneer iemand in het verkeer een andere weggebruiker (vaak een motor-rijder) over het hoofd heeft gezien. Met ernstige en regelmatig zelfs fatale gevolgen.
SMIDSY, het zal maar op je grafsteen staan!

President Jacob Zuma is ziek. Bij allerlei gelegenheden laat hij zich vervangen door zijn adjunct Cyril Ramaphosa. Bij de Staatsrede, die hij vorige week uitsprak, kon hij amper op zijn benen blijven staan.


 Zijn plannen voor de komende regeringsperiode waren erg vaag. Dit keer was er geen inspirerende taal van hem te horen. Veel algemeenheden en helemaal geen stoere taal. Officieel is hij met ziekteverlof vanwege oververmoeidheid na een inspannende verkiezingstrijd. Maar is dat de werkelijke reden? Zuma heeft ongelooflijk veel kritiek over zich heen gekregen: 700 klachten van corruptie, slecht regeringsbeleid, vriendjespolitiek, het mijnschandaal Marikana en Zuma's luxe huizencomplex N'Kandla, om er maar enkele te noemen. Ook binnen zijn partij, de ANC, is verdeeldheid over de houdbaarheid van Zuma als president en als partijleider van de ANC. Er wordt beweerd, dat er een verborgen agenda achter het ziekteverlof steekt. De houdbaarheidsdatum van Jacob Zuma zou wel eens verstreken kunnen zijn!

Tenslotte:
De houdbaarheidsdatum van Sanja's vakantie in Nederland is óók bijna verstreken.                                    
Aanstaande maandag vliegt zij weer terug om - als alles volgens de planning verloopt - 's avonds om 21.35 uur in Kaapstad te landen.

Geniet er nog maar even van, want wij beleven hier momenteel de koudste dagen die de West-Kaap sinds lang beleeft!


Zuid-Afrikaans woordenboek:
bierblikpraatjies  =  stoere taal

woensdag 18 juni 2014

"Een lange weg te gaan....!"

Nelson Mandela sprak deze gevleugelde woorden in 1994. Ook ik denk momenteel aan die beroemde zin. Wij hebben een mooi, groot, wit geschilderd huis, maar het wit is op veel plaatsen niet meer zo mooi. 


Dat betekent, dat er de komende maanden flink geschilderd moet worden, vóórdat de zomer aanbreekt en de temperatuur zo hoog oploopt,dat schilderen niet meer mogelijk is. Nelson Mandela en ik hebben dus een lange weg te gaan met dit verschil, dat Mandela zijn huis niet zelf hoefde te schilderen!

Sanja krijgt er maar niet genoeg van. Wekelijks rent zij met de camera naar de boom in onze zij-tuin, waar het uilenpaar sinds een paar maanden huist. 

                                       

Zaten ze voorheen op ons dak, nu verkiezen zij een plaats in een grote Karee-bunger, een soort lindeboom. Sanja heeft al wel 30 foto's van de familie Uil, maar iedere keer denkt ze, dat er weer een mooiere foto te maken is. En het moet gezegd: de uilen zijn echte fotomodellen!

Ìn Nederland is een geval van ( open ) TBC gelukkig een zeldzaamheid. Als er al een geval is, dan is dat nieuws, dat de media haalt.
In Zuid-Afrika ligt dat - helaas - heel anders. Vorige week begon een krantenartikel als volgt:
" Suid-Afrika moet nou tuberkulose tot een gesondheidsnoodtoestand verklaar en 'n plan beraam om die 1400 nuwe infeksies per dag dringend te stuit".
TB is hier doodsoorzaak nummer één. Twintig procent van alle natuurlijke sterfgevallen is als gevolg van deze ziekte. De ontwikkeling van deze ziekte houdt nauw verband met omgevingsfactoren als gebrekkige huisvesting, slechte en onregelmatige voeding, tabaksrook en andere giftige stoffen. Veel patiënten wonen ver van behandelcentra en nemen hun medicijnen lang niet altijd in. 


En de behandeling is niet eenvoudig: twee jaar lang (14.600) pillen slikken en zes maanden lang elke dag een pijnlijke injectie krijgen , is niet eenvoudig vol te houden en velen nemen niet regelmatig hun medicijnen o.a. vanwege de vervelende bijwerkingen. Bovendien raken bacteriën immuun voor de medicijnen en dat betekent, dat 40 % van deze patiënten komt te overlijden. Met recht kan - ondanks enorme inspanningen van de overheid - van een echte noodtoestand gesproken worden.

Tenslotte:
Het WK-voetbal is begonnen, maar voetbal leeft hier niet echt. Rugby en cricket zijn hier de populaire sporten, die dagelijks veel aandacht krijgen in de media. Voetbal ( hier spreekt men van sokker) is een sport, die voornamelijk door kleurlingen gespeeld wordt en dan ook nog maar mondjesmaat. 

                                   

Wat schaapachtig wordt er gekeken naar de Nederlandse oranje-gekte ( en tegenwoordig ook de Belgische rood-geel-zwarte gekte), maar het pak slaag wat Oranje de Spanjaarden heeft gegeven, heeft ook hier in niet-sokkerland indruk gemaakt. Maar dat duurt maar even, want gauw gaat men weer over tot de orde van de dag: kijken naar rugby en cricket!

Zuid-Afrikaans woordenboek:
kafferpak kry  =  een zware nederlaag lijden.







donderdag 12 juni 2014

't is koud aan de overkant !


                                             
Terwijl in Nederland de zomer in aantocht is, loopt bij ons de herfst op een eindje en gaan we de winter in. Geen Nederlandse temperaturen hier. Temperaturen onder nul zijn hier "seltsaam as hoendertande". Een elfstedentocht hoef je hier echt niet te verwachten. De temperaturen dalen zelden onder de 3 graden en overdag hebben we meestal wel zonnige dagen met temperaturen tussen de 16° en 24°. Maar op de ons omringende bergen zagen we de afgelopen dagen sneeuw op de toppen. Geen dikke lagen, maar voor Zuid-Afrikaanse mensen toch wél bijzonder.
                                        
              

Wij steken de kachel aan, maar de mensen in de "informele nederzettingen" - zoals men hier de verzamelingen hutjes van golfplaten en planken noemt - zijn de komende drie maanden niet te benijden. De hutjes hebben geen isolatie, geen kachel, geen warm water. Kortom, het is zwaar behelpen.

Wij wonen hier midden in het Zuid-Afrikaans wijngebied en dat betekent, dat er regelmatig wijnfeesten georganiseerd worden. Eén van de grootste is beslist het Wacky Wine Weekend, wat vorig weekend plaats vond in Robertson en omgeving. Bijna alle wijnbedrijven - en dat zijn er méér dan dertig - organiseren iets. Alle guesthouses, B & B's en hotels zijn volledig bezet met bezoekers uit de hele West-Kaapse provincie en velen zelfs van daarbuiten. Naast wijnproeven kun je vaak genieten van optredende zangers en bands. Wij gingen naar een plaas "Kampala" genaamd tussen Bonnievale, mc Gregor en Robertson en konden daar genieten van een muzikaal optreden van Mathys Roets en Danie Niehaus. 


Mathys Roets is een landelijk fenomeen sinds 1990 en kwam in 2009 - op weg naar een muziekfeest in Oudtshoorn - lelijk ten val met zijn BMW motorfiets. Gevolg: een gebroken rug met een blijvende verlamming tot gevolg. Vanaf dat moment treedt hij op vanuit een rolstoel. De combinatie van deze twee zangers leverde een prachtig concert op. De bezoekers in de tot de laatste plaats bezette hal (geschat zeker wel 300 bezoekers) genoten van de wijn, de maaltijd en vooral van beide zangers. 

Ook al hebben we Sanja's verjaardag al eerder gevierd, afgelopen zondag kwamen er een aantal gasten op bezoek en  maandag - haar echte verjaardag - heeft zij het nog eens dunnetjes over gedaan.



Toen kwamen er 10 Zuid-Afrikaanse gasten op de koffie en om haar verjaardag écht af te sluiten, gingen we 's avonds lekker uit eten bij "The Old Tavern" in Montagu.

                             

Tenslotte:
Sanja's koffer stond de afgelopen dagen al weer klaar in de logeerkamer. Klaar om gevuld te worden voor haar vakantie naar Nederland. Als onze honden die koffer zien, maakt hen dat onrustig. Djoeke gaat zelfs op het deurmatje bij de voordeur liggen om aan te geven, dat zij mee wil. Of wellicht om Sanja tegen te houden. Blijkbaar voelen zij Sanja's opwinding. Vrijdagavond, morgen dus, breng ik haar naar de luchthaven van Kaapstad en als de KLM haar werk goed doet, arriveert zij zaterdagochtend op Schiphol voor een verblijf van 17 dagen in Nederland!

Zuid-Afrikaans woordenboek:
opgewerk  =  opgewonden












woensdag 4 juni 2014

Wie zoekt.....zal vinden!

De weblog-volgers van het eerste uur herinneren zich waarschijnlijk nog wel mijn vergeefse pogingen om een geschikt koor te vinden in onze regio. Een koor in Robertson hield op te bestaan op het moment, dat ik lid wilde worden en het Bonnievale Mannenkoor bleek al enkele jaren geleden ter ziele gegaan te zijn. Het enige koor in Montagu is het kerkkoor van de NG-Kerk. Ik heb beslist geen hekel aan kerkelijke liederen, maar ik wil ook andere genres zingen. Wél aansprekende koren zijn er in Paarl ( 100 km van Montagu) en Stellenbosch (140 km). Dus geen alternatief. En dus nog steeds geen koor voor mij. Tot....Sanja twee weken geleden in Montagu een try-out bijwoonde van het "Cantique Kamerkoor". Omdat ik in die periode in Klaasvoogds verbleef, kon ik het concert helaas niet bijwonen, maar Sanja wist het zeker: Dit is iets voor jou! Gelukkig zou dit koor nog een tweede uitvoering geven. Plaats van handeling was de kerk in Greyton. 


Deze plaats zou je kunnen vergelijken met het Nederlandse kunstenaarsdorp Bergen aan Zee. Maar dan zonder zee en omringd door bergen. Kunstenaars - of mensen, die daar voor door willen gaan -  wonen er genoeg en het moet gezegd: een sfeervolle plaats is het wel. 
                                         
               


Cantique blijkt een gemengd koor te zijn met 18 leden afkomstig uit Bonnievale, Ashton, Robertson en Montagu. Een dirigent, 5 sopranen, 4 alten, 4 tenoren, drie bassen en een pianiste. 

     

Voor een behoorlijk gevulde kerk zongen zij gevarieerde muziek van de Middeleeuwen tot de Moderne tijd. Muziek, die mij aansprak en dus wil ik me graag voegen bij dit koor. Nu maar hopen, dat ze zich niet spoedig opheffen en dat ik door de ballotage-commissie kom! 

Tenslotte:
Generaal-majoor Jeremy Veary, bevelvoerder van de Mitchells Plain-politie, zit in de problemen vanwege een T-shirt. Tijdens een "Equal Education-optocht" (recht op gelijke scholing) droeg hij een opvallend rood shirt met - nóg opvallender -  de opdruk van een dagga-blad (wiet) en het woord "Rastafarian".

   
De Rastafarian-gemeenschap staat erom bekend, dat zij wiet-gebruik goedkeuren en zelfs aanmoedigen. Allerlei politici vallen over de politie-hoge heen en eisen maatregelen. Mark Wiley: "Die dra van klere wat beskou kan word dat dit dwelmgebruik bevorder, toon minagting van die duisende gesinne in Mitchells Plain wat onder dwelms en gepaardgaande misdade ly."
Arno Lamoer, de West-Kaapse politiecommissaris, roept Veary op korte termijn op het matje. Tot nader order is hij geschorst.

Zuid-Afrikaans woordenboek:
bollemakisie slaan  =  buitelen, over iemand heen vallen

donderdag 29 mei 2014

Storing !

Omdat alle elektriciteitsdraden in Zuid-Afrika bovengronds hangen, gebeurt het regelmatig, dat - vooral bij windkracht "heel veel" - de palen omwaaien en de stroom uitvalt. Dat gebeurde vorige week vrijdagavond. Geen tv, niet computeren. Wat doe je dan? Je bekijkt de inhoud van de boekenkast. Het is altijd interessant om te zien wat andere mensen voor boeken lezen. Zo valt mijn oog op een bijzonder boek:



De Genealogie van de familie van de Sande(n)". Nooit geweten, dat dit boek er was. In 2011 heeft ene Henk Sanders uit Geldrop dit boek in eigen beheer uitgegeven en lezend kwam ik allerlei  interessante zaken aan de weet. Zo was er een volkstelling in 1947 en daarbij kwam de naam van de(r) S(Z)ande / S(Z)anden  3.448 keer voor. Bij de volkstelling van 2007 was dat aantal gegroeid tot 6.261. De schrijver is er in geslaagd terug te gaan tot 1750. Toen werd ene Johannes Petrus van de Sande geboren en in 1778 trouwde hij met Helena Maria Otters. De gedetailleerde opsomming van namen tussen 1750 en 2014 is voor mij interessant, maar daar ga ik jullie niet mee vermoeien. Maar.... zonder stroomonderbreking had ik dit boek met deze feiten niet gezien!

Vorige week kwamen onze buren Eric en Tineke samen met onze nieuwe (Nederlandse) achterburen Frans en Liesbeth Noltee op bezoek op Mallowdeen Gardens.



Frans en Liesbeth zijn echte tuinliefhebbers en een excursie door de grote tuin van Wim en Rita was aan hun dan ook wel besteed. Over bezoek heb ik deze drie weken beslist niet te klagen!

"Niks was soos wat dit gelyk het nie".
Dat is de Afrikaanse vertaling van het in Nederland blijkbaar spraakmakende boek van dr. Gerard Aalders over prins Bernhard. Opvallend genoeg in ieder geval voor "Die Burger", die er een volle pagina aan wijdt.



 Men omschrijft het boek als  'n sprokie op 'n fondament van flagrante leuens. De slotzin van het artikel over "die prins van leuens" , geschreven door de journalist Leopold Scholtz, is de reactie van het koninklijk huis:  'n dawerende stilte. ( Zo'n reactie geeft president Jacob Zuma hier ook altijd bij netelige kwesties!).

Tenslotte:
Aan alles komt een einde. De vakantie van Wim en Rita zit er op. Dat betekent, dat mijn verblijf op Klaasvoogds ook weer ten einde is.



Drie weken lang gezorgd voor de huisdieren, met veel plezier gewerkt in een mooie, maar onmogelijk grote tuin en een oogje gehouden op het personeel. Ik heb het met plezier gedaan, maar ik ga ook met plezier weer naar Montagu, waar Sanja, onze huisdieren en ook een tuin op me wachten.


Zuid-Afrikaans woordenboek:
oupagrootjie  =  overgrootvader







vrijdag 23 mei 2014

Er zijn verjaardagen...en verjaardagen !

Hartelijk dank voor alle felicitaties en lieve wensen, die ik van velen kreeg ter gelegenheid van mijn verjaardag. De meeste verjaardagen zijn zomaar gewone verjaardagen, maar een enkele keer is zo'n dag echt speciaal. Mijn 65e is zo'n  dag. Zó speciaal, dat zelfs het ABP-pensioenfonds en de Nederlandse Staat met cadeau's komen en dat nog wel levenslang: een verdiend pensioen en een gekregen AOW. Wat kan een mens zich financieel nog méér wensen!


Met een groep Nederlandse vrienden vierden we vorige week zaterdag mijn verjaardag, maar óók die van Sanja, met een etentje in restaurant The Docks in Montagu. Lekker gegeten en genoten van veel gezelligheid!


Op maandag, mijn echte verjaardag, kreeg ik op Klaasvoogds bezoek van dominee Reggie Boesak en zzijn vrouw Judy. Niet om geestelijke bijstand te verlenen, maar de dominee is een echte tuinliefhebber en hij keek zijn ogen uit hier op Mallowdeen Gardens. Hij heeft er van genoten en wij ook.


Het kon die dag niet op, want om 12.00 uur werden wij verwacht in restaurant Rosendal, waar broer Wim en schoonzus Rita ons een voortreffelijke lunch aanboden. Ook al zaten zij zelf  in het verre India. 


Al met al een aantal feestelijke dagen. Laten we hopen, dat er nog vele - in goede gezondheid - zullen volgen.

Bij Wim en Rita staan op de stoep 2 ijzeren vuilnisbakken, model 60er jaren. Je kent ze nog wel: ijzeren bakken met een deksel en een grote beugel. Op het deksel de plaatsnaam en een nummer.


In dit geval is de plaatsnaam "Geldrop". Nu is er op Facebook een pagina "Geldrop in Beeld" en het leek me wel leuk om een foto van deze ouderwetse vuilnisbakken, die zich op méér dan 10.000 km van hun oude bestemming bevinden, in te sturen. Nou, die foto heeft wat los gemaakt. In totaal vinden nu al 90 mensen dit leuk en er zijn al 17 reacties geplaatst. Wat een paar vuilnisbakken al niet teweeg kunnen brengen!

Tenslotte:
Goede doelen-acties, bijvoorbeeld in de vorm van een sponsorloop zijn er bij voortduring. Tine, dochter van vrienden Hans en Brenda,heeft zich met succes ingezet voor KIKA. Voor diegene, die niet weet wat KIKA is: Dit is de Kinder Kanker Afdeling van het KWF. Tine liep met succes samen met 14.000 andere deelnemers de zogenaamde Marikenloop in Nijmegen.


De grootste ladiesrun van Nederland. De opbrengst van deze sponsorloop maakt het mogelijk, dat er een kinderspeelkamer voor kinderen met kanker komt. Momenteel geneest 75 % van de ellendige ziekte. Met behulp van veel onderzoek - en daar is veel geld voor nodig -  streeft men naar een genezingspercentage van 95 % in 2025. Fijn, dat mensen zoals Tine zich het lot van ernstig zieke kinderen aantrekken door op deze wijze actief te zijn en een steentje bij te dragen om deze enge ziekte aan te pakken!


Zuid-Afrikaans woordenboek:
ouwêrelds  =  ouderwets









donderdag 15 mei 2014

Het volk heeft gesproken!

President Jacob Zuma kan tevreden zijn. Zijn partij, de ANC, maakt - zoals verwacht - weer voor de komende vijf jaar de dienst uit in het Parlement. Maar toch mag men zich binnen de ANC wel wat zorgen maken, want de tevredenheid over het functioneren van de partij neemt behoorlijk af. Haalde men in 2009 nog 66 % van de stemmen, nu daalde dat percentage naar 62 %. (vgl: 2004: 72%, 2009: 66%, 2014: 62%)
De DA-partij (begonnen als de partij voor de blanken, maar nu kiezen ook steeds meer kleurlingen en zwarte mensen voor deze partij) steeg van 17% in 2009 naar 23 % in 2014. In de West-Kaap was de stemverhouding heel anders: DA scoorde 57% tegen de ANC met 34%. De provincie West-Kaap blijft daardoor in handen van de DA.
                                      

Het Parlement (400 leden) ziet er de komende jaren als volgt uit:
ANC: 249 leden  (was 264) .DA  : 89 leden  (was 50). EFF: 25 leden (was 0). IVP: 10 leden (was 18)
Verder zijn er nog 8 splinterpartijen, die samen nog 27 zetels halen. De ANC houdt daarmee weer een meerderheid, want de oppositie komt nooit verder dan 151 stemmen. Maar de teruggang van de ANC is wel een teken aan de wand en het (dis-)functioneren van president Jacob Zuma, de corruptie en het wanbeleid zijn daar zeker voor een groot deel verantwoordelijk voor!



Jannie van Tonder, de muzikale leider van ons Nieuwe Horizonorkest, slaagt er regelmatig in om muzikanten naar onze regio te halen. Niet de top-artiesten, die zijn onbetaalbaar. Maar wel musici van enige naam. Afgelopen zaterdag en zondag was gitarist Errol Dyer met zijn band in Montagu. Dyer wordt beschouwd als de grondlegger van de Cape-jazz en hij en zijn band gaven op zaterdagochtend een workshop voor alle geïnteresseerden uit Montagu en Robertson. Errol Dyer bleek niet erg spraakzaam te zijn en was ook niet actief betrokken bij de workshop, maar de bandleden en vooral de saxofonist Anders Poulson sloofden zich flink uit om de jonge mensen te helpen met de diverse instrumenten.



Zondagmiddag gaf Dyer met zijn band nog een goed bezocht concert. Ze brachten easy-jazz en dan - zittend in de zon met een glas wijn - is het leven nog niet zo slecht!

Tenslotte:
De jaarlijkse vakantie van mijn broer Wim en schoonzus Rita  is voor mij reden om gedurende hun afwezigheid te verhuizen naar Klaasvoogds.



In deze adembenemend mooie omgeving ligt hun prachtige ****guesthouse " Mallowdeen Gardens". Bijna 7 hectare (vgl: 13 voetbalvelden) prachtige tuin, een mooi zwembad en fraaie rietgedekte cottages. Kortom een juweel. In zo'n grote tuin moet natuurlijk veel gewerkt worden, maar dat doet de hovenierszoon, die ik ben, met veel plezier. Elke dag een aantal uren werken in de tuin, maar daarna óók lekker zitten in die tuin met een glas wijn en een sigaartje. Een bevoorrecht mens, dat is ie!



Zuid-Afrikaans woordenboek:
asemrowend  =  adembenemend