vrijdag 26 juli 2013

Smaaklike ete !

In Nederland zijn de inkomensverschillen tussen arm en rijk groot, maar hier in Zuid-Afrika zijn de verschillen enorm. Vooral de oudere kleurlingen hebben het heel moeilijk. Pensioenen hebben ze zelden en het staatspensioen (vgl. onze AOW) is echt onvoldoende. De situatie in de bejaardenhuizen is kommer wekkend. Gelukkig zijn er veel instanties, zoals kerken en bedrijven, maar óók particulieren die de helpende hand toesteken. Fruitboeren leveren regelmatig kratten fruit. Bakkers bakken extra brood. Supermarkten brengen wekelijks producten, die tegen de datum aan zijn (of er net overheen). Maar ook bouwbedrijven en tandartsen dragen vaak belangeloos een steentje bij om het leven van de ouderen wat te veraangenamen. 
                                              
In ruil daarvoor geeft Huis Uitvlucht, het Montagu-se bejaardenhuis, een bedankavond voor alle weldoeners. Stichting de Nieuwe Horizon helpt deze mensen ook met een maandelijkse financiële bijdrage om soep te schenken. En omdat ik gedelegeerd bestuurslid van de Nieuwe Horizon ben, kreeg ik een uitnodiging om te komen eten en Sanja mocht meekomen. Heel veel zin had ik eigenlijk niet. Het idee van droog brood en maispap stond me niet echt aan, maar Sanja trok me mee naar de kerkzaal in de Piet Retiefstraat. De grote zaal zat bomvol "weldoeners"  in afwachting van wat komen zou. 
Allereerst werd een vermakelijk toneelstukje over de geschiedenis van het bejaardenhuis opgevoerd en daarna was het etenstijd. Dat werd voor ons een openbaring. Hier zou zelfs onze Helmondse buurman, Huub, zijn vingers bij afgelikt hebben. (en die man is toch echt wel een heel kritische smulpaap!) Wat stond er op de menu-kaart:
-o-o-o-o-o-
Romerige Mosselsop  (soep) met vetkoek-vingers.
-o-o-o-o-o-
Hoender Cordon Bleu met sampioensous, gebraaide aartappels en 'n verskeidenheid groente.
-o-o-o-o-o-
Outydse Brandewyntert met gekarameliseerde sitrusvrugte en Vanielje vla. 
   -o-o-o-o-o-  


Ik hoef niet te zeggen, dat we heel erg genoten hebben zowel van de maaltijd als van de gezelligheid. 
Van ons mag de Nieuwe Horizon het volgend jaar wel voortgaan met de soep-sponsoring!

Tenslotte:
Ik heb lang getwijfeld over wél of niet op vakantie gaan naar Nederland. Natuurlijk is een weerzien van familie en vrienden plezierig. Maar toen bleek, dat drie  - voor mij - heel interessante activiteiten plaats vinden op de laatste dagen van september, was een besluit snel genomen. Allereerst is er een Magistrum-bijeenkomst van collega-directeuren, die ik al twee jaar niet meer gezien heb. 

Bovendien is er in dat zelfde weekend de Taptoe van Rotterdam, waar ik graag naar toe wil en als derde activiteit is er een reünie van oud-leerlingen van de voormalige Titus Brandsmaschool in Helmond, waar ik  als leerkracht gewerkt heb van 1971 tot 1990. Het ticket is geboekt. "Ek gaan Holland toe !"
                                              


Zuid-Afrikaans woordenboek:
'n yslike boep hê  =  een dikke buik hebben

donderdag 18 juli 2013

"Atlete vir Christus"

                     
Via Tielman en Corrie de Villiers, goede Afrikaanse kennissen, kregen we het verzoek om voor een nacht onderdak te verlenen aan twee studenten, die deelnemen aan een sponsor-estafetteloop. We hebben ons woonstel met plezier beschikbaar gesteld en afgelopen dinsdagmiddag heeft Sanja de studentes Anja Olivier en Janneke Marais opgehaald.

Zij vormen met nog 21 andere jongelui de groep: "Atletes vir Christus". Deze studenten, allen studerend aan de Universiteit van Stellenbosch, beogen dit jaar met een drieweekse sponsorloop van Paternoster naar L'Agulhas (1100 km) minstens R 40.000  bijeen te brengen voor evangelisatiewerk (o.a. het verstrekken van gratis bijbels aan mensen in de gevangenis). In 1975 is dit project gestart en dit jaar is het de 39e keer, dat studenten hieraan deelnemen. De groep bestaat uit 10 atleten, 10 zangers, 3 persoonlijke werkers en één "toer-pa", dominee Pierre Marais. De atleten leggen in estafette elke dag gemiddeld 130 km af. Tijdens deze tocht bespreken de niet-lopers een bepaald thema, wat aangedragen wordt door de persoonlijke werkers. In elke overnachtingsplaats is er 's avonds een openbare avond, waarbij de zanggroep zingt, enkele lopers vertellen over hun ervaringen tijdens de betreffende dag en dominee Marais  een overdenking  houdt rond een bepaald thema.
                                 
Dinsdag was het thema "Hoop". Men had die dag de gevangenis van Ladismith bezocht en bijbels uitgedeeld om zó de gevangenen hoop te geven op een beter leven na hun gevangenistijd. Verbazingwekkend vinden wij het, dat deze jonge mensen hun hele zomervakantie opofferen voor dit doel. En extra bijzonder is het, dat er elk jaar véél meer aanmeldingen zijn dan plaatsen. Janneke vertelde, dat haar vader lang geleden ook deelgenomen had en een oom en tante van haar hebben elkaar ontmoet tijdens de tocht en zijn later samen gehuwd.  De avondviering was heel aansprekend. Jammer was wél, dat door gebrekkige communicatie en vanwege de vakantie, de belangstelling van inwoners van Montagu erg matig was. Wij zijn blij een kleine bijdrage geleverd te hebben door ons huis beschikbaar te stellen voor deze heel aardige meisjes.

We hadden deze week nog meer (Hollandse) gasten voor een kort bezoek in ons woonstel.

Tessa en Nick hoorden via andere Nederlanders: Marga en Ed, die hier reeds eerder waren, van het "Hug-a-baby-project". Nu zij toch in Zuid-Afrika op vakantie waren, hebben zij samen met Sanja een bezoek gebracht aan het hospitaal hier ter plaatse om het project met eigen ogen te zien. Beiden waren behoorlijk onder de indruk van met name de kangoeroe-baby's  en de armoedige omgeving, waarin deze jonkies ter wereld komen.
                                      
Dat dit enerzijds rijke en mooie land ook een armoedige en behoeftige andere kant heeft, is hen wel duidelijk geworden. Na samen vanmorgen nog even koffie gedronken te hebben in het Birdparadise in Robertson, zetten Tessa en Nick hun vakantie voort op weg naar Stellenbosch.


Zuid-Afrikaans woordenboek:
gesels  =  een gesprek voeren 









donderdag 11 juli 2013

Ontgoocheling !

Nogal wat Nederlanders, die wij hier spreken, reageren nogal gereserveerd op de ambitieuze aanpak van Sanja. Zij hebben bewondering voor de initiatieven, maar hun ervaring met deze "ontwikkelingshulp" is, dat bijna alle projecten na korte tijd doodlopen bij gebrek aan medewerking. Vorige week schreven we over het grote succes van Sanja's sport- en spelmiddag.                                                                                                            
Het enthousiasme van kinderen en begeleiders was dermate groot, dat besloten werd om een tweede sport- en spelmiddag te organiseren tijdens deze wintervakantie. Alle begeleiders zegden weer hun medewerking toe.  Sanja reed  daarom met grote verwachtingen naar Ashbury, waar de eerste teleurstelling wachtte: De speelzaal was dicht en het beheerders-echtpaar van de Nieuwe Horizon was in geen velden of wegen te zien. Het tweede probleem was, dat van de vier begeleiders (studenten van de Nieuwe Horizon) slechts Belinda aanwezig was. Van de drie anderen hebben we geen bericht van verhindering ontvangen. Tot overmaat van ramp bleek ook de beheerster van de zaal op Mandela Square niet aanwezig te zijn. Alle deuren waren op slot. Dus géén sportmaterialen. Daar stond Sanja met 40 kinderen, die zo graag wilden spelen. Met de zelf meegebrachte spullen heeft zij de kinderen tóch twee uur lang een beetje ontspanning geboden, maar zonder hulp is dat erg moeilijk. 

                                          
De chips, koekjes en limonade zorgden ervoor, dat de kinderen niet al te teleurgesteld naar huis gingen.
Een  groep werkloos toekijkende volwassenen stak geen p... uit om te helpen. Hun commentaar was:  "Ons mense doen dit nie!". 

Diep ontgoocheld kwam Sanja thuis. Alle zin om nog actief met deze mensen bezig te zijn is (tijdelijk denk ik) verdwenen en we begrijpen de gereserveerde opstelling van onze kennissen steeds beter. Als je je nek uitsteekt, stoot je regelmatig je hoofd.
Positief was wél de donatie van een tafeltennistafel met toebehoren door een Zuid-Afrikaans echtpaar, wat in de "Montagu-Mail" gelezen had over de bezigheden van Sanja in Ashbury. 



Tenslotte:
Twee artikelen omtrent misdaad sprongen er deze week uit. Het eerste bericht handelde over  het doden van iemand, die vlak daarvoor iemand anders dood gestoken had. De toegesnelde menigte waarschuwde niet eerst de politie, maar men nam het recht in eigen hand. De dader (een buitenlander) werd eerst gestenigd en toen de politie na enige tijd kwam opdagen, hinderde de menigte de politie. Men stak snel het lijk in brand  nog vóór de politie haar werk kon doen!
Het tweede misdaadartikel handelde over een overval in een snoepwinkel. De criminelen droomden al van het  grote geld toen zij op klaarlichte dag de complete kassa meenamen en er van door gingen in hun auto. 
                                           
Ze scheurden voor het oog van een aantal geschrokken kijkers weg om er tweehonderd meter verder achter te komen, dat zij een doodlopende straat waren ingereden. Dus keerden ze snel om en reden terug. Een heleboel mensen konden de politie een goed signalement van de daders en hun auto geven, waarna de politie hen snel achter slot en grendel had. De opbrengst bleek ook nog vreselijk tegen te vallen. In de kassa van de snoepwinkel zat enkel wat kleingeld!

Zuid-Afrikaans woordenboek:

stokkies-lekker  =  lolly 







!

donderdag 4 juli 2013

Probleem voor president Zuma !

                                          
Onze krant "Die Burger", bevatte de afgelopen dagen weer het nodige interessante nieuws. Bijvoorbeeld het probleem wat president Jacob Zuma heeft op 2 juli. Op die dag wordt er in Dar es Salaam een
Eerste Vroue Konferensie georganiseerd. Op de agenda staat o.a. Onderwijs, Gezondheid en Economie. Het probleem van Zuma is : Wie van zijn vijf officiële vrouwen gaat naar die vergadering?? Gaat Gertrude, of Nkosazama, of Nompumelelo, of Tobela, of Gloria? Of wordt één van zijn talrijke maitresses afgevaardigd?

Diefstal is over heel de wereld een probleem, maar volgens Die Burger is er in Kaapstad een bijzonder probleem: De schoenen van moskee-bezoekers worden gestolen. En niet alleen schoenen, óók exemplaren van de Koran !












Eén van de benadeelden zegt er het volgende over:

"Hulle het my Nikes gesteel. Toe moes ek kaalvoet huis toe loop. Nou dra ek goedkoper skoene moskee toe, wat hulle nie sal steel nie".

Goed onderwijs is van essentieel belang, maar dan moet de taakopvatting van de onderwijzers wél goed zijn. Het is bekend, dat - vooral op maandagen - duizenden (ja, echt!) leerkrachten niet op school komen opdagen, omdat ze nog stomdronken zijn van het weekend. Of ze kómen wel, maar moeten vanwege dronkenschap en/of drugsgebruik weer naar huis worden gestuurd. Minister Lindiwe Sisulu werkt nu aan de invoering van een registratie-klok voor de leerkrachten op alle scholen.

Voor positiever nieuws heeft Sanja gezorgd:
Op 21 juni sloten hier de schooldeuren en begon de wintervakantie, die hier drie weken duurt. Voor de meeste kinderen in Ashbury is dit een periode van niets doen. Op vakantie gaan is er niet bij. Hun ouders moeten werken en de kinderen worden aan hun lot overgelaten. Dat leidt dan vaak tot rondhangen, ruziën, contacten met verkeerde vrienden, vernielingen, enzovoorts. Daar wilde Sanja iets aan doen en daarom wilde zij een bezigheid zoeken voor kinderen van 6 tot 12 jaar. Dat leidde tot een sport- en spelmiddag. Natuurlijk heb je daar hulp bij nodig en daarom heeft zij hulp gevraagd aan de vier studenten die gesponsord worden door stichting De Nieuwe Horizon. Blij verrast waren wij, dat ze alle vier kwamen helpen en  zó  iets terug doen voor de gemeenschap.
Op de bewuste donderdagmiddag hadden zich 20 kinderen gemeld.










Een uur lang speelden zij enthousiast en zonder geruzie spelletjes als: spijker-poepen, hindernisloop, beker-gooien en lepel-loop. Hierna volgde de prijsuitreiking en werd getrakteerd op limonade en chips. Het tweede uur werden allerlei sporten gespeeld: o.a. voetbal, cricket, tennis, badminton.



Dat gebeurde op Mandela-Square. Normaal een wat onfrisse hangplek, maar nu werd er onder leiding van onze vier studenten Belinda, Whitney, Edrich en Chanville fanatiek, maar sportief gespeeld door een enthousiaste kinderschaar, die ondertussen uitgegroeid was tot wel 50 kinderen!  Het eindsignaal kwam voor de kinderen te vroeg. Moe gespeeld, maar heel tevreden konden kinderen en leiding naar huis. Sanja kan terugzien op een zeer geslaagde middag. Zó zeer geslaagd, dat besloten is om in deze vakantie nóg zo'n middag te organiseren. Ook de studenten komen weer helpen. Zij gaan alle vier het onderwijs in en hebben laten zien goed met kinderen om te kunnen gaan. Bovendien geven ze met hun deelname aan, iets terug te willen doen voor de ondersteuning die zij krijgen door de Nieuwe Horizon. Zij krijgen een kans om te studeren en zijn daardoor verzekerd van een goede toekomst. Iets wat voor heel veel arme, gekleurde studenten onmogelijk is!


Zuid-Afrikaans woordenboek:

 kaalvoet  =  blootvoets 










donderdag 27 juni 2013

Terug van weg geweest!

                                       
Sanja's vakantie is al weer voorbij. Hier volgt het verslag van haar veertiendaags verblijf in Nederland.

"Evenals vorig jaar stond mijn vakantie in het teken van bezoeken aan familie, vrienden, kennissen, collega's, buren, koor en kerk.
 Mijn ouders haalden me op van Schiphol. Het duurde een uur vóórdat ik - staande in een lange rij - door de douane was en mijn koffer had gehaald. Die tiende juni was een héérlijk zonnige dag. Tot en met woensdagmorgen hadden we alle tijd om bij te praten. Daarna vertrok ik met de auto van mijn ouders naar Velp, waar ik bij de sauna met mijn vriendin en collega Marijke had afgesproken en waar we koffie dronken, een heerlijke  lunch namen en een hamam-behandeling kregen. Hier hadden we ook volop de gelegenheid om bij te praten. De rest van de week stond mijn agenda vol met afspraken in Helmond en Geldrop. Maar gelukkig bleef er ook nog tijd over om te winkelen. Wat is het heerlijk om zoveel keus te hebben en rond te neuzen in alle vertrouwde winkels. Om tevens te ontdekken, dat ook in Nederland de prijzen fiks gestegen zijn. Op zaterdag werd ik door de familie van de Sande getrakteerd op een smakelijke chinese maaltijd. Hier zal ik weer een jaar op moeten teren. Zondag was een regenachtige dag en na mijn bezoek aan de vertrouwde BK-kerk in Helmond (waar ik de oude Paaskaars meekreeg voor onze NG-kerk in Montagu), reed ik terug naar Ermelo om samen met mijn ouders op bezoek te gaan bij mijn broer Joop, schoonzus Veronique en hun zoon Calvin. 
                                          
Daar vierden we samen vaderdag. De rest van de week bracht ik door in Ermelo. We fietsten via een pont naar Zeewolde en terug en samen met mijn ouders bezochten we campings, waar mijn ouders wellicht een seizoensplaats willen nemen. 
                                          
Er kwam veel aanloop in de vorm van familie, kennissen en vriendinnen. Zaterdags reed ik weer zuidwaarts. Dit keer naar Mierlo om vrienden te bezoeken en om de jaarlijkse Magistrum-reünie te bezoeken. (Magistrum-directeuren zijn onderwijs-collega's van Leo). Ook de partners waren aanwezig op deze gezellige bijeenkomst in de Aardborsthoeve.                      

                                          
 Zoals altijd vliegt zo'n vakantie voorbij. Het was heerlijk om weer een keer dingen te eten, die in Zuid-Afrika niet of nauwelijks voorhanden zijn: Nieuwe haring, asperges, witlof, chinees eten, krentenbollen, meergranenbrood, knäckebröd om er maar enkele te noemen. Men heeft mij verschrikkelijk verwend, ik heb een heerlijke tijd gehad, ondanks dat het weer niet altijd meezat. Mijn koffer was voor driekwart gevuld met babykleertjes, kindermutsjes, brillen en ander donatiemateriaal en samen met de handbagage ging ook 4 kilo Paaskaars mee. De terugreis verliep probleemloos, hoewel het weer tijdens de laatste minuten vóór de landing in Kaapstad zorgde voor enkele angstige minuten. Vanwege harde windstoten boven de Tafelberg ontstond er veel turbulentie en kwamen we in een paar flinke luchtzakken terecht. Met een extra rondje boven Kaapstad kwam alles toch nog goed en Leo stond me al op te wachten. Rond middernacht arriveerden we veilig thuis in Montagu, waar onze honden door het dolle heen waren en ik weer blij was thuis te zijn."

Tenslotte:
Natuurlijk hadden we elkaar heel wat te vertellen en Sanja's verhalen wekten bij mij zoveel interesse om toch óók weer eens de lange reis te ondernemen, dat ik de knoop heb doorgehakt en een vliegticket geregeld heb. Gedurende de periode van 22 t/m 30 september zal ik mijn drukke werkzaamheden in en rond het huis moeten onderbreken !
                                       
                            

Zuid-Afrikaans woordenboek:

tou staan  =  in de rij staan












   

maandag 17 juni 2013

Hand overspeeld...?

In het regionale weekblad Gazette stond deze week het volgende artikel:

"Baie plaaswerkers voel hulle is slegter daaraan toe ná die verhoging van die minimum loon vroeër vanjaar. Boere is na verneem word besig om te meganiseer toe die minister van arbeid,  Mildred Oliphant, na 'n reeks plaaswerkersstakings, die minimum loon van R 69 tot R 105 opgeskuif het"  

Twee maanden geleden moest ik met mijn motor naar de Honda-dealer in Worcester. Tijdens de servicebeurt wandelde ik door de showroom en zag een grote, voor mij onbekende machine. 
                                     
De eigenaar vertelde, dat het een druivenplukmachine was en dat hij heel veel aanvragen voor een offerte binnen kreeg. Het is duidelijk, dat boeren bezig zijn met de afweging of mechanisatie niet gunstiger is dan de  hogere salarissen te betalen. Boeren hebben meestal vaste werknemers in dienst en daarnaast nog seizoenswerkers zonder contract. De looneisen kwamen voornamelijk van de seizoenswerkers. De vaste werkers waren niet zo ontevreden, want hun dagloon was al R 100 of meer, maar zij kregen daarnaast ook nog allerlei extra's: De boer betaalde voor hen elektriciteit, tv, schoolgeld voor de kinderen, dokters- en apotheekkosten. Nu de loonsverhoging wettelijk verplicht gesteld is,overwegen de boeren over te gaan op mechanisatie, zodat zij minder seizoenswerkers nodig hebben of ze verminderen de productie flink, waardoor de werkgelegenheid vermindert. Bovendien schrappen veel boeren de extra's voor de vaste werkers. Door dit alles zijn de arbeidsverhoudingen tussen werkgevers en werknemers behoorlijk verslechterd en is de sfeer en het vertrouwen flink aangetast. Financiëel / economisch heeft het grote gevolgen: (Buitenlandse) investeerders kijken met argusogen naar deze ontwikkelingen en houden de hand op de knip.

                                                                                                     
De gewelddadige mijnstakingen en het plaaswerkersoproer met enorme vernielingen hebben er voor gezorgd, dat bijna niemand meer durft te investeren met als gevolg, dat bedrijven het moeilijker krijgen, de werknemers zijn vaak slechter af en de waarde van de Rand keldert met de dag. 
                                           
Vier jaar geleden kreeg je voor één euro 7 Rand. Twee jaar geleden was de waarde 1 op 9 en momenteel is de Rand-waarde gekelderd naar één op 13,4. Voor heel veel mensen in Zuid-Afrika een heel slechte ontwikkeling! 

Tenslotte:
Nu Sanja in Nederland lekker vakantie viert, denken nogal wat mensen: Die arme tijdelijke vrijgezel zal wel omkomen van de honger. Gevolg: Ik krijg nogal wat uitnodigingen om te komen eten. Dat waardeer ik zeer en ik maak er graag gebruik van. 
                                    
Alleen raakt zó de diepvries met allerlei door Sanja gevulde bakjes en zakjes met restjes niet leeg en ik begin wel problemen te krijgen met mijn broekriem!


Zuid-Afrikaans woordenboek: 
alleenloper  =  vrijgezel










donderdag 13 juni 2013

Vakantie !

Afgelopen zondag startte voor Sanja haar vakantie naar Nederland. Het bleek onverwacht druk te zijn op de  snelweg naar Kaapstad. Opvallend  was het zeer grote aantal auto's met Kaapse nummerplaten. Veel van deze Kapenaars waren bezoekers van het z.g. Wacky Wine Weekend, wat jaarlijks gehouden wordt in de wijndriehoek Robertson-Bonnievale-Ashton. Ook dit jaar bezocht weer een grote massa wijndrinkers de wijn-estates. De kou en de regenbuien van zaterdag bleken geen hindernis van betekenis te zijn. Maar zondagavond keerde iedereen weer huiswaarts en reden wij in colonne naar de luchthaven. 
                                                     
Om 19.00 uur begon voor Sanja het wachten op KL 598, die om 23.00 uur vertrok naar Amsterdam, waar zij de volgende (maandag-) ochtend om half elf arriveerde en opgewacht werd door haar ouders. Haar belevenissen in Nederland vermelden we wel in een volgende blog.

Samen met Wim Haisma reed ik weer een leuke motortrip via Robertson naar mcGregor. Deze laatste plaats is een toeristische trekpleister met interessante monumentale panden, leuke restaurantjes en veel natuurschoon. 


Die natuur is er deels ruig vanwege de omringende bergen, maar deels ook met heel lieflijke vergezichten. Iets voorbij het plaatsje houdt de weg helemaal op en sta je midden tussen grote massa's schitterende protea's. We waren er al meerdere keren, maar het blijft een boeiende trip!
                                         

Tenslotte:
Een muziekgroep moet aandacht trekken door de muziek die zij maken, maar ook door hun uniformen. Ons "Basuine-orkes" ontwikkelt zich redelijk, maar zowel muzikaal als financiëel zijn we nog niet aan mooie uniformen toe. Tóch willen we proberen om de kinderen een beetje opvallend te kleden. Een leuk poloshirt en een nette broek of rok maken al een heel verschil. Bovendien is het waarschijnlijk ook een stimulans om met plezier verder te oefenen. Een embleem voor op het shirt was snel ontworpen. Nu waren we op zoek naar een bedrijf, wat emblemen kan borduren en op Internet kwam ik het bedrijf "Dazzling Stitches.nl" tegen. En wat schetst mijn verbazing: Dit bedrijf wordt geleid door Lizanne en Jan Dijkhoff uit Geldrop. De wereld is soms klein! Jaren geleden zaten hun kinderen bij mij op de Nazarethschool en was Lizanne een heel actieve hulpmoeder bij allerlei schoolse en buitenschoolse activiteiten. "Dazzling Stitches" is snel aan de gang gegaan en Sanja brengt bij haar terugkeer de emblemen mee. Het begin van het uniform is er!

                                         

                             

Zuid-Afrikaans woordenboek:

padpredikant  =  wegwijzer