"Hottentottententententoonstelling"

Wikipedia omschrijft dit woord zo: Hottentottententententoonstelling is een kunstmatig tien-lettergrepig woord. Het bevat 10 t's en 4x ten. Het is een geschikt woord voor woordraadsels en verwijst helemaal niet naar tentoonstellingen van tenten van Khoikhoi (zoals de correcte benaming voor Hottentotten luidt). Hoe kwam ik tot dit woord?
Via dominee Reginald Boesak kwamen wij in contact met diens jongste broer  Willa Boezak. Ook een dominee, maar daarnaast een fenomenaal expert op het gebied van de Khoi-San stam. Hij schreef daarover meerdere boeken en één daarvan "So glo ons" ben ik aan het lezen. Hierbij stuitte ik op het woord "Hottentot". Een woord dat in eerste aanleg volkomen onschuldig was, maar in deze tijd absoluut niet meer getolereerd wordt in Zuidelijk Afrika.

Willa Boezak beschrijft de geschiedenis van dit woord als volgt: De Khoi-mensen waren dol op een "oorlog-dans" spelletje. Twee vechters schreeuwen naar elkaar: "ho-tsi-tani" (ek sal jou kry) en "ho-tani-du" (nee,ek sal jou wen). De Fransman  Augustin de Beaulieu zag dit spel en noemt het in 1620 het "Hau-ti-tou" spel (spreek uit: ho-ti-toe). In 1647 leed het Hollandse schip "Haerlem" schipbreuk in de Tafelbaai en de schipbreukelingen verbleven een jaar tussen de Khoi-mensen. Ze werden verzorgd en werden zelfs vrienden. De Hollanders zagen ook het "hau-ti tou" spel en verbasterden het woord tot "hot en totten". De Khoi op hun beurt noemden de Hollanders voor de grap "gladde-haar-mense" en "baardmanne". Jan van Riebeeck schrijft in 1652 in zijn dagboek over "ottentoos" en "hottentotten". De naam "Hottentotten" was van oorsprong dus helemaal niet als belediging bedoeld. Het was een gewoon woord en zo hebben de Khoi-San dit destijds ook begrepen. Later verzuurde de verhouding tussen de Khoi-San en de Europeanen en werden "Hottentot" en "Jou hotnot" lelijke scheldwoorden. Vandaag de dag beschouwt men deze woorden als haatspraak en tegen de wet met mogelijke rechtszaken en flinke boetes tot gevolg !

Zit ik 's morgens naar radiozender RSG (Radio Sonder Grense) te luisteren, klinkt daar de golden oldie "Only the Lonely" van Roy Orbison uit de luidsprekers. Dan gebeurt bij mij, wat zeker ook bij meer mensen gebeurt: het liedje blijft de hele dag in mijn hoofd hangen. Wellicht heeft "Only the Lonely" iets te maken met mijn huidige omstandigheid. Sanja is in Nederland en op mij rust nu de taak om huis, haard en veestapel in orde te houden. Dat valt bepaald niet mee. Twee keer per dag de honden uit laten, De was draaien en eerst de handleiding van de Miele moeten zoeken om de knoppenwinkel te kunnen bedienen. En natuurlijk zorgen, dat er op tijd eten op tafel staat. Gelukkig heeft Sanja wekenlang restjes bewaard, die in plastic bakjes in de diepvries zitten. Nu zitten daar ook de bakjes met hondenvoer in diezelfde diepvries en om te voorkomen, dat de honden het witlof-bakje  krijgen en ik met een bakje pens aan tafel zit, heeft Sanja er donkerblauwe stickertjes opgeplakt en met zwarte balpen opgeschreven wat de inhoud van de diverse bakjes is. Bijna niet te lezen, dus.

Elke zondagmorgen krijg ik een gebakken ei op mijn brood. Daar kan ik  - nu Sanja er niet is -  best zelf voor zorgen om er dan achter te komen, dat er geen ei meer in de koelkast zit en ik eerst snel naar de Spar moet rijden, die hier gelukkig ook op zondagmorgen open is. Het leven alleen valt niet altijd mee. "Only the Lonely". Het gaat maar niet uit mijn hoofd !

Tenslotte:
Wij zijn bevoorrecht met het hebben van een grote tuin ook al is het een flinke klus om die in goede staat te houden. Dagelijks moet er gewerkt  en dat levert wekelijks tussen de 2 en 6 volle vuilniszakken op, die dinsdags aan de straat gezet worden. Eigenlijk is het een beetje dom om bladeren en snoeisel op te laten halen door de vuilnisdienst en compost te gaan kopen om de grond te verbeteren. Dat gaan we anders doen.

Ik stoor me al 6 jaar aan een onooglijk stukje van onze achtertuin, waar allerlei rommel een plaats krijgt. Daar ben ik momenteel bezig om compostbakken te fabriceren, zodat we onze eigen compost kunnen maken en minder van dit spul hoeven te kopen. Ook de grote hoeveelheid vuilniszakken aan de straat zal aanzienlijk verminderen. Het begin is gemaakt. Volgende keer toon ik het resultaat van mijn geknutsel !

Afrikaans woordenboek: 

vullisverwyderingsdiens  =  vuilophaaldienst